Araştırma Makalesi

TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ

Cilt: 7 Sayı: Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı 31 Aralık 2023
PDF İndir

TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ

Öz

Çin Mançu İmparatorluğu 1878’de Çarlık Rusya’sının da yardımıyla Doğu Türkistan’da Atalık Gazi Yakup Beg’in öncülüğünde kurulan Kaşgariye Devleti’ni yıkarak Doğu Türkistan’ı tekrar işgal ettikten ve bu bölgede sözde “Xinjiang” eyaletini kurduktan sonra Doğu Türkistanlı Türkler işgalci güçlere karşı büyük mücadeleler vererek bölgede 1933 ve 1944 yıllarında iki defa “Doğu Türkistan” ismini taşıyan devlet kurmuşlardır. Ancak bu devletler Çin ve Rus emperyalist güçlerinin kıskacı altında yok edildikten sonra Doğu Türkistan 1949’un Eylül’ünde tekrar Komünist Çin yönetimindeki kızıl ordu tarafından işgal edildi. Çinliler, son iki buçuk asırdan beri Doğu Türkistan’da aralıklarla devam eden Rus emperyalistlerin de desteği ile aralıklarla devam eden adeta bir soykırım politikası uygulamaktadır. Bu makalede Doğu Türkistan meselesinin tarihî arka perdesi ve günümüzde hala devam eden sorunlar ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Atıf, Mehmet. (1998). Kaşgar Tarihi (Bais-i Hayret Ahvâl-i Garibesi). Haz., İsmail Aka; Vehbi Günay; Cahit Telci. Kırıkkale.
  2. Buğra, Muhammed Emin. (1940). Şarki Türkistan Tarihi. (Uygurca) Kabul.
  3. Çay, Abdulhâluk. (1987). “Doğu Türkistan Türk Cumhuriyeti”, Tarihte Türk Devletleri-II. Ankara: Ankara Üniversitesi Rektörlüğü Yayınları: 98.
  4. Forbes Andrew D.W. (1991). Doğu Türkistan’daki Harp Beyleri (Doğu Türkistan’ın 1911-1949 arası Siyasi Tarihi). Çev., Enver Can. İstanbul.
  5. Hayıt, Baymirza. (1995). Türkistan Devletlerinin Millî Mücadeleleri Tarihi. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 7 (161).
  6. Kafesoğlu, İbrahim. (2001). “İlk Türk-İslam Siyasi Teşekkülü”, Türk Dünyası El Kitabı-I. Ankara: Türk Kültünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, 163.
  7. Kaşgarlı Mahmud. (1992). Divanü Lûgat’it Türk-III. Çev., Besim Atalay. Ankara.
  8. Uygurların Kısaca Tarihi (Uygurca) Çin Azınlık Milletler Kısaca Tarihine Ait Mecmua. (1989). Uygurların Kısaca Tarihini Yazış Komisyonu. Urumçi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Asya Toplumu Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

24 Aralık 2023

Kabul Tarihi

30 Aralık 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 7 Sayı: Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı

Kaynak Göster

APA
Çakan, V. (2023). TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ. Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 7(Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı), 1-6. https://doi.org/10.58640/asyar.1409222
AMA
1.Çakan V. TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ. ASYAR. 2023;7(Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı):1-6. doi:10.58640/asyar.1409222
Chicago
Çakan, Varis. 2023. “TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ”. Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 7 (Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı): 1-6. https://doi.org/10.58640/asyar.1409222.
EndNote
Çakan V (01 Aralık 2023) TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ. Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 7 Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı 1–6.
IEEE
[1]V. Çakan, “TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ”, ASYAR, c. 7, sy Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı, ss. 1–6, Ara. 2023, doi: 10.58640/asyar.1409222.
ISNAD
Çakan, Varis. “TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ”. Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 7/Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı (01 Aralık 2023): 1-6. https://doi.org/10.58640/asyar.1409222.
JAMA
1.Çakan V. TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ. ASYAR. 2023;7:1–6.
MLA
Çakan, Varis. “TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ”. Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, c. 7, sy Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı, Aralık 2023, ss. 1-6, doi:10.58640/asyar.1409222.
Vancouver
1.Varis Çakan. TARİHTE VE BUGÜN DOĞU TÜRKİSTAN MESELESİ. ASYAR. 01 Aralık 2023;7(Cumhuriyet’in 100. Yılına Armağan Özel Sayısı):1-6. doi:10.58640/asyar.1409222

Cited By


30000

Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 (CC BY NC) Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.