JAPONYA VE ÇİN ARASINDA SENKAKU (DIAOYU) ADACIKLAR SORUNU ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Öz

İkinci Dünya Harbi sonrası oluşturulan küresel sistemin çok kırılgan bir yapıda olduğu Covid-19 gibi küresel salgınla birlikte daha net bir şekilde görülmektedir. Küresel ve bölgesel aktörler, tarihteki çözüme kavuşmamış sınır sorunlarını bugün birbirlerine karşı gövde gösterilerine dönüştürmektedirler. Çin’in Hindistan ile yaşadığı sınır sorunu, Japonya ile Rusya arasındaki Kuril adaları sorunu ve Çin ile Japonya arasındaki Senkaku adalar sorunlarını buna örnek olarak gösterebiliriz. Doğu Çin denizinde Japonya ile Çin Halk Cumhuriyeti arasında krize neden olan Senkaku adacıkların Çin ve Tayvan’a olan yakınlığı ve ada etrafında zengin petrol ve doğal gaz kaynaklarının keşfedilmesi bölgeyi önemli bir stratejik bölge statüsüne sahip kılmıştır. Adaların hakimiyeti bugün Japonların elinde bulunmaktadır. Ancak Çin Halk Cumhuriyeti Japonya’nın bölgedeki egemenliğinin meşru olmadığını iddia etmektedir. Adaların mülkiyeti meselesinin Asya’nın iki önemli ülkesi arasında bir güç gösterisine dönüşmesi, devletlerin iç kamuoylarında saflarını sıklaştırıp, siyasi elitlerin meseleyi bir meşruiyet meselesi olarak görmesi, artan milliyetçi akımlar anlaşmazlığın diğer boyutlarını oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• JAPONYA
• ÇİN
• SENKAKU
• DİAOYU
• ADALAR KRİZİ

Kaynakça

1. ALAGÖZ Akçadağ Çiğdem., (2012), “Doğu Çin Denizi’nde Gerginlik: Senkaku/Diaoyu Adaları Sorunu”, Bilgesam, Erişim Tarihi: 25.06.2020. Erişim Adresi: http://www.bilgesam.org/incele/130/-dogu-cin-denizi%E2%80%99nde-gerginlik--senkaku-diaoyu-adalari-sorunu/#.Wrx-mohubIV
2. FARLEY, Maggıe, (1996), “Hong Kong Eylemcisi Protesto Sırasında Boğuldu” Los Angeles Times, E.T: 21.06.2020.
3. E.A: http://articles.latimes.com/1996-09-27/news/mn-48165_1_hong-kong
4. MANYIN, Mark E. (2013), “Senkaku (Diaoyu/Diaoyutai) Islands Dispute: U.S. Treaty Obligations E.T. 24.06.2020, E . A: https://www.fas.org/sgp/crs/row/R42761.pdf.
5. MITCHELL, Jon, (2012), “Okinawa'yı revizyondan 40 yıl sonra ne bekliyor?”, Japonya Times, E.T: 27.05.2020.
6. E.A: https://www.japantimes.co.jp/life/2012/05/13/general/what-awaits-okinawa-40-years-after-reversion/#.Wrp1V4hubIU
7. ÖRMENCİ, Ozan (2013), “Asya’da Rekabet Artıyor”, Uluslararası Politika Akademisi, E.T: 04.06.2020 E.A: http://politikaakademisi.org/asyada-rekabet-artiyor/.
8. SPİTZER, Kirk, (2012), “Çin-Japonya Adalarındaki Uyuşma Saatleri” Time Us, E.T:27.03.2018. E.A: http://nation.time.com/2012/05/24/clock-ticks-on-china-japan-islands-dispute/

9. TOPUZ, İmran, (2013), Çin İle Japonya Arasındaki Diaoyu/Senkaku Adaları Krizi, TUİÇ Akademi, E.T:25.03.2018. E.A: http://www.tuicakademi.org/cinle-japonya-arasindaki-diaoyusenkaku-adalari-krizi/
10. TÜYSÜZOĞLU, Göktürk, (2012), “Senkaku (Diaoyu) Krizi ve Çin-Japonya İlişkileri”, Uluslararası Politika Akademisi, E.T:25.03.2018. E.A: http://politikaakademisi.org/2012/09/22/senkaku-diaoyu-krizi-ve-cin-japonya-iliskileri/
11. Yuki Tatsumi (2013), “Senkaku Islands/East China Sea Disputes – A Japanese Perspective”, CNA Maritime Asia Project Workshop Three: Japan’s Territorial Disputes,E.T: 23.06.2020. E.A: http://www.stimson.org/images/uploads/research-pdfs/Yuki-CNA_paper_8-2013.pdf.
12. https://www.aa.com.tr/tr/analiz-haber/cin-ve-japonyanin-tarihi-adalar-cikmazi/568470
13. https://www.dunya.com/dunya/cin-ve-japonya-arasindaki-adalar-krizi-buyuyor-haberi-235893
14. https://www.hurriyet.com.tr/gundem/cin-ve-japonya-arasinda-senkaku-krizi-20627728
15. http://www.tuicakademi.org/cinle-japonya-arasindaki-diaoyusenkaku-adalari-krizi/