Annelerin Borderline Kişilik Örüntüleri ile Çocuklarının Reddedilme Duyarlılığı, Öfke ve Saldırganlıklarına Dair Bir Literatür İncelemesi

Öz

Anahtar Kelimeler

• Borderline Kişilik Bozukluğu
• Reddedilme Duyarlılığı
• Öfke
• Saldırganlık

A Literature Review on Borderline Personality Patterns of Mothers and Their Children’s Sensitivity to Rejection, Anger, and Aggression

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı, annelerin borderline kişilik örüntüleri ile çocuklarının reddedilme duyarlılığı, öfke ve saldırganlıklarının ilişkisi üzerine yapılmış araştırmalardan elde edilen bulguların incelenmesidir. Yöntemler: Araştırmaya, Türkçe ya da İngilizce olarak yazılmış ve 1995–2022 tarih aralığını kapsayan ilgili çalışmalar dahil edilmiştir. Makale ve tezlerin taraması, yalnızca Yök Tez, Dergipark, ApaPsycnet, Pubmed, Clinical Key, ScieneDirect, ResarchGate, Sagejournals, Taylor & Francis ve JStor siteleri üzerinden sağlanmıştır. Bulgular: İncelenen çalışmalardan elde edilen bulgulardan ilki, annelerin borderline kişilik örüntüsü ile çocuklarındaki reddedilme duyarlılığı arasında anlamlı bir ilişki olmaması yönündedir. Araştırmalarda reddedilme duyarlılığına sahip olan bireylerin annelerinde, borderline kişilik örüntüsünün bulunmadığı sonucu yer almaktadır. Öfke ve saldırganlık üzerine yürütülmüş çalışmalarda ise borderline kişilik örüntüleri olan annelerin çocuklarında, sağlıklı annelerin çocuklarına göre daha fazla öfke ve saldırganlık problemleri olduğu bulgusu yer almaktadır. Sonuç: Çalışmalara göre bu problemler ile büyümüş olan çocuklar, maruz bırakıldıkları saldırgan ya da ihmalkâr tutumları, kendi çocuklarına da uygulayabilmesinden dolayı çocukların ilerleyen dönemlerdeki ilişkileri için de psikososyal bir risk teşkil ettiği belirtilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Borderline Kişilik Bozukluğu
• Reddedilme Duyarlılığı
• Öfke
• Saldırganlık

Kaynakça

1. American Psychiatric Association (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (DSM-5®).
2. Barnow, S., Spitzer, C., Grabe, H. J., Kessler, C., & Freyberger, H. J. (2006). Individual characteristics, familial experience, and psychopathology in children of mothers with borderline personality disorder. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 45(8), 965–972. [CrossRef]
3. Bartsch, D., Roberts, R., & Proeve, M. (2022). Relationships between parental borderline symptom severity, empathy, parenting styles and child psychopathology. Clinical Psychologist, 26(1), 1–10.
4. Binion, G. (2021). Maternal borderline personality disorder and child development: An examination of risk transmission and statistical approaches to inference [Master’s Thesis]. University of Oregon.
5. Borelli, J. L., Stern, J. A., Marvin, M. J., Smiley, P. A., Pettit, C., & Samudio, M. (2021). Reflective functioning and empathy among mothers of school-aged children: Charting the space between. Emotion, 21(4), 783–800. [CrossRef]
6. Boxberger, A. (2020). Associations of maternal borderline personality disorder symptoms with parenting stress, maternal warmth, and child externalizing problems [Undergraduate Thesis]. Robert D. Clark Honors College.
7. Breines, J. G., & Ayduk, O. (2015). Rejection sensitivity and vulnerability to self-directed hostile cognitions following rejection. Journal of Personality, 83(1), 1–13. [CrossRef]
8. Çolak, G., Koç, A., & Hocaoğlu, Ç. (2021). Reddedilmek; içsel korkumuz. Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi, 5(9), 45–56.

9. Dáu, A. L. B. T., & Milan, S. (2022). Maternal borderline semptoms, parentchild relationship patterns and child maladjustment. Child and Youth Care Forum, 51(1), 205–217. [CrossRef]
10. Downey, G., & Feldman, S. I. (1996). Implications of rejection sensitivity for intimate relationships. Journal of Personality and Social Psychology, 70(6), 1327–1343. [CrossRef]
11. Dunn, A., Cartwright-Hatton, S., Startup, H., & Papamichail, A. (2020). The parenting experience of those ith borderline personality disorder traits: Practitioner and parent perspectives. Frontiers in Psychology, 7(11), 1913–1924.
12. Eyden, J., Winsper, C., Wolke, D., Broome, M. R., & Maccallum, F. (2016). A systematic review of the parenting and outcomes experienced by offspring of mothers with borderline personality pathology: Potential mechanisms and clinical implications. Clinical Psychology Review, 47(2), 85–105. [CrossRef]
13. Farajİ, H. (2021). Borderline kişilik bozukluğunun ergenlik döneminde belirlenmesine dair bir değerlendirme. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 18(43), 7141–7166. [CrossRef]
14. Fatimah, H., Wiernik, B. M., Gorey, C., McGue, M., Iacono, W. G., & Bornovalova, M. A. (2020). Familial factors and the risk of borderline personality pathology: Genetic and environmental transmission. Psychological Medicine, 50(8), 1327–1337. [CrossRef]
15. Feldman, R. B., Zelkowitz, P., Weiss, M., Vogel, J., Heyman, M., & Paris, J. (1995). A comparison of the families of mothers with borderline and nonborderline personality disorders. Comprehensive Psychiatry, 36(2), 157–163. [CrossRef]
16. Geselowitz, B., Whalen, D. J., Tillman, R., Barch, D. M., Luby, J. L., & Vogel, A. (2021). Preschool age predictors of adolescent borderline personality symptoms. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 60(5), 612–622. [CrossRef]
17. Godleski, S. A., Eiden, R. D., Kachadourian, L., & Lucke, J. F. (2019). Etiological pathways to rejection sensitivity in a high-risk sample. Personality and Social Psychology Bulletin, 45(5), 715–727. [CrossRef]
18. Herr, N. R., Hammen, C., & Brennan, P. A. (2008). Maternal borderline personality disorder symptoms and adolescent psychosocial functioning. Journal of Personality Disorders, 22(5), 451–465. [CrossRef]
19. Kartal, F., Uğur, K., Mete, B., Demirkol, M. E., & Tamam, L. (2022). The relationship between the oxytocin level and rejection sensitivity, childhood traumas, and attachment styles in borderline personality disorder. Psychiatry Investigation, 19(3), 239–246. [CrossRef]
20. Ko, B. (2021). Examining the prevalence rate of adverse childhood experiences such as childhood trauma, abuse, and attachment disorders in adults diagnosed with borderline personality disorder [Master’s Thesis]. Texas A&M University.
21. Macfie, J., & Kurdziel, G. (2020). The experience of maltreatment in young children whose Mothers Have borderline personality disorder: Reflections in their narrative representations. Journal of Personality Disorders, 34(6), 750–763. [CrossRef]
22. Mena, C. G., Macfie, J., & Strimpfel, J. M. (2017). Negative affectivity and effortful control in mothers with borderline personality disorder and in their young children. Journal of Personality Disorders, 31(3), 417–432. [CrossRef]
23. Menon, P., Chaudhari, B., Saldanha, D., Devabhaktuni, S., & Bhattacharya, L. (2016). Childhood sexual abuse in adult patients with borderline personality disorder. Industrial Psychiatry Journal, 25(1), 101–106. [CrossRef]
24. Özmen, A. (2006). Öfke: Kuramsal yaklaşımlar ve bireylerde öfkenin ortaya çıkmasına neden olan etmenler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 39(1), 39–56.
25. Öztürk, O., & Uluşahin, A. (Eds.) (2020). Ruh sağlığı ve bozuklukları. Nobel Tıp Yayınları.
26. Reinelt, E., Stopsack, M., Aldinger, M., Ulrich, I., Grabe, H. J., & Barnow, S. (2014). Longitudinal transmission pathways of borderline personality disorder symptoms: From mother to child? Psychopathology, 47(1), 10–16. [CrossRef]
27. Santrock, W. J. (2015). Yaşam boyu gelişim. Nobel Akademik Yayıncılık.
28. Shenoy, S. K., & Praharaj, S. K. (2019). Borderline personality disorder and its association with bipolar spectrum and binge eating disorder in college students from South India. Asian Journal of Psychiatry, 44(2), 20–24. [CrossRef]
29. Strimpfel, J. (2012). Rejection sensitivity in adolescent offspring of mothers with borderline personality disorder [Master’s Thesis]. University of Tennessee.
30. Uncu, O. (2021). Reddedilme duyarlılığı, hissedilen yalnızlık ve aleksitimik özellikler arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Gelişim Üniversitesi.
31. Weiss, M., Zelkowitz, P., Feldman, R. B., Vogel, J., Heyman, M., & Paris, J. (1996). Psychopathology in offspring of mothers with borderline personality disorder: A pilot study. Canadian Journal of Psychiatry. Revue Canadienne de Psychiatrie, 41(5), 285–290. [CrossRef]
32. Wertz, J., Caspi, A., Ambler, A., Arseneault, L., Belsky, D. W., Danese, A., Fisher, H. L., Matthews, T., Richmond-Rakerd, L. S., & Moffitt, T. E. (2020). Borderline symptoms at age 12 signal risk for poor outcomes during the transition to adulthood: Findings from a genetically sensitive longitudinal cohort study. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 59(10), 1165–1177.e2. [CrossRef]
33. Whalen, D. J., Kiel, E. J., Tull, M. T., Latzman, R. D., & Gratz, K. L. (2015). Maternal borderline personality disorder symptoms and convergence between observed and reported infant negative emotional expressions. Personality Disorders, 6(3), 229–238. [CrossRef]
34. Wilson, S. T., Stanley, B., Brent, D. A., Oquendo, M. A., Huang, Y., & Mann, J. J. (2009). The tryptophan hydroxylase polymorphism is associated with diagnosis, but not suicidal behavior, in borderline personality disorder. American Journal of Medical Genetics. Part B,: Neuropsychiatric Genetics, 150B(2), 202–208.
35. Zitzmann, J., Rombold, L., & Renneberg, B. (2020). Familial transmission of borderline personality disorder. Psychotherapeut, 65(5), 366–373. [CrossRef]