Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler
Öz
Arap edebiyatında iktibas geleneği nesirden ziyade nazımda daha belirgindir. İktibas geleneği içerisindeyse Kur’ân-ı Kerîm’in özel bir yeri olduğu tartışmasız bir gerçektir. İslâm’ın ilk dönemlerinden itibaren Müslüman edip ve şairlerin kaleme aldıkları edebî metinlerin içerisinde Kur’ân-ı Kerîm’den iktibasların yapıldığı ve bu alıntıların edebî eserlerin niteliğini belirleyen bir kriter olarak kabul edildiği nakledilmektedir. Modern dönem Arap şiiri akımlarından ihya ekolü mensubu Mahmûd Sâmî Paşa el-Bârûdî ve Emîr-i’ş-Şuârâ namlı Ahmed Şevkî’de çalışmada bir bağlam içerisinde tarihî arka planı sunulan iktibas sanatına şiirlerinde sıkça yer veren iki modern dönem Arap şairidir. Eski Arap şiirini, yeni temalar bağlamında klasik döneme nispetle daha kolay vezinler ile canlandırmayı amaçlayan ihyâ ekolünün mensubu bu iki şair, aşk, tasvîr, övgü, yergi vb. temalarla kaleme aldıkları şiirlerinde özellikle ayet-i kerîmelerden lafzî iktibaslar yahut mana cihetiyle alıntılar veya ayetlere telmihler yapmışlardır. Çalışmada bahse konu şairlerin şiirlerinde yaptıkları Kur’ân-ı Kerim iktibaslarından bazı örnekler sunulacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- el-Bârûdî, M. S. (1954). Dîvân, (nşr. Ali Cârim- Muhammed Şefîk Marûf). byy. Bulut, A. (2022). Belâgat Terimleri Sözlüğü, İfav Yayınları.
- Durmuş, İ. & Çuhadar, M. “İbnü’r-Rûmî” md. TDV İslam Ansiklopedisi. c.21. 2000. ___, (2000). İktibas, DİA, XXII/52-54.
- Farhat, K. (2019) Arap Dili Edebiyatında Kur’ân’dan İktibas (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı.
- İbnu’l-Esîr, Ebu’l-Feth Ziyâuddîn Nasrullâh b. Muhammed b. Muhammed eş-Şeybânî el-Cezerî. (1984). el-Meselu’s-Sâir fî Edebi’l-Kâtib ve’ş-Şâir, (thk. Ahmed el-Hûfî- Bedevî Tabâne, Dâru’r-Rufâî).
- İbn Manzûr, Ebu’l-Fazl Cemâluddîn Muhammed b. Mukerrem b. Alî b. Ahmed el-Ensârî er-Ruveyfiî. (t.y.) Lisânu’l-‘Arab, Dâru Sâdır.
- Ahmed el-İskenderî-Mustafa ‘Inânî, el-Vasît fi’l-edebi’l-‘arabî ve târîhih, Kahire, 1335/1916, s. 290.
- Ebû’l-Meâlî Celâluddîn el-HatÎb Muhammed b. Abdirrahmân b. Ömer el-Kazvînî, el-Îzâh fî ‘Ulûmi’l-Belâga, thk. İbrâhîm Şemsuddîn, (Beyrût: Dâru İhyâ’i’l-‘Ulûm, 1998), 381.
- ___, (t.y.) Telhîs ve Tercümesi Kur’ân’nın Eşsiz Belâgatı, (yayına haz. Nevzat H. Yanık, vd.) Huzur Yayın Dağıtım Pazarlama.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Dünya Dilleri, Edebiyatı ve Kültürü (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2024
Gönderilme Tarihi
4 Haziran 2024
Kabul Tarihi
27 Eylül 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 28 Sayı: 4
APA
Uzunyaylalı, M. E., & Yanık, N. H. (2024). Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler. Current Perspectives in Social Sciences, 28(4), 534-543. https://doi.org/10.53487/atasobed.1495781
AMA
1.Uzunyaylalı ME, Yanık NH. Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler. Current Perspectives in Social Sciences. 2024;28(4):534-543. doi:10.53487/atasobed.1495781
Chicago
Uzunyaylalı, Muhammet Emin, ve Nevzat Hafis Yanık. 2024. “Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler”. Current Perspectives in Social Sciences 28 (4): 534-43. https://doi.org/10.53487/atasobed.1495781.
EndNote
Uzunyaylalı ME, Yanık NH (01 Aralık 2024) Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler. Current Perspectives in Social Sciences 28 4 534–543.
IEEE
[1]M. E. Uzunyaylalı ve N. H. Yanık, “Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler”, Current Perspectives in Social Sciences, c. 28, sy 4, ss. 534–543, Ara. 2024, doi: 10.53487/atasobed.1495781.
ISNAD
Uzunyaylalı, Muhammet Emin - Yanık, Nevzat Hafis. “Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler”. Current Perspectives in Social Sciences 28/4 (01 Aralık 2024): 534-543. https://doi.org/10.53487/atasobed.1495781.
JAMA
1.Uzunyaylalı ME, Yanık NH. Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler. Current Perspectives in Social Sciences. 2024;28:534–543.
MLA
Uzunyaylalı, Muhammet Emin, ve Nevzat Hafis Yanık. “Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler”. Current Perspectives in Social Sciences, c. 28, sy 4, Aralık 2024, ss. 534-43, doi:10.53487/atasobed.1495781.
Vancouver
1.Muhammet Emin Uzunyaylalı, Nevzat Hafis Yanık. Mahmut Sâmî el-Bârûdî ve Ahmed Şevkî Şiirlerindeki Kur’ân-ı Kerîm İktibaslarindan Örnekler. Current Perspectives in Social Sciences. 01 Aralık 2024;28(4):534-43. doi:10.53487/atasobed.1495781