Araştırma Makalesi

Işıklı Gölü’nün (Denizli-Çivril) Yıllık ve Aylık Göl Yüzey Alanı ve Su Rengi Değişim Analizleri

Cilt: 29 Sayı: 52 30 Aralık 2024
PDF İndir
TR EN

Işıklı Gölü’nün (Denizli-Çivril) Yıllık ve Aylık Göl Yüzey Alanı ve Su Rengi Değişim Analizleri

Öz

Göller, oluşum kökenleri, yükselti seviyesi, derinlikleri, hidrografik beslenme kaynakları, bulunduğu iklim koşullarındaki farklılıklar ve antropojenik unsurlarla etkileşimi nedeniyle dinamik değişim yapısına sahiptir. Bu çalışmada, Işıklı Gölü’nün (Denizli-Çivril) yıllar arası (1984-2024) ve aylık (2023 yılı içerisinde) yüzey alanı ve göl rengi değişimlerinin analiz edilmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada; 1984, 1994, 2004, 2014 ve 2024 yıllarına ait 10 yıl aralıklarla Landsat uydu görüntüleri ile 2023 yılının her ayına ait Sentinel uydu görüntüleri, meteorolojik veriler materyal olarak kullanılmıştır. Belirtilen uydu görüntülerinden NDWI analizi ile uzun ve kısa dönemli su yüzey alanları belirlenmiştir. Daha sonra her uydu görüntüsünün elektromanyetik spektrum görünür dalga boyunun baskın değeri tespit edilmiştir. Buradan elde edilen verilerle de gölün uzun ve kısa dönemli rengi saptanmıştır. Çalışmada ayrıca GCI analizine tabi tutulmuş ortalama değerler üzerinden gölün sucul bitki, klorofil dağılış yoğunluğu ortaya konmuştur. Son olarak aylık göl yüzey alanı, göl rengi, uzun yıllar ortalama aylık sıcaklık ve yağış değerleri korelasyona tabi tutulmuş, aralarındaki bağlantı düzeyleri incelenmiştir. Elde edilen bulgular, 1984’den 2024’e göl yüzeyinin 30,3 km2 alan kaybettiği ve gölün % 48,7 küçüldüğünü göstermektedir. 2023 yılının aylık su yüzey alanı pik verilerinden göl yüzeyinin martta 42 km2 olduğu, eylülde ise 16 km2’ye kadar küçüldüğü saptanmıştır. Göl renginin martta mavi tonlarda, eylülde ise sucul bitki, su kaybı, ötrofikasyon nedeniyle yeşil tonlarda olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Drone görüntüleri için Doç. Dr. A. Emrah SİYAVUŞ ve Dr. Öğr. Üyesi Emre DUMAN'a, arazi çalışması için Dr. Öğr. Üyesi H. Melih ÖZDEMİR'e ve arazi fotoğraf çekimlerinde yardımcı olan Osman YILDIRIM'a teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. Akbaş, A., Freer, J., Ozdemir, H., Bates, P.D., & Turp, M.T. (2020). What about reservoirs? Questioning anthropogenic and climatic interferences on water availability. Hydrological Processes, 34(26), 5441–5455. https://doi.org/10.1002/hyp.13960
  2. Akbaş, A. (2024). Human or climate? Differentiating the anthropogenic and climatic drivers of lake storage changes on spatial perspective via remote sensing data, Science of the Total Environment. 912. Makale 168982. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2023.168982
  3. Ataol, M., & Onmuş, O. (2021). Wetland loss in Turkey over a hundred years: implications for conservation and management, Ecosystem Health and Sustainability, 7(1), 1-13. https://dx.doi.org/10.1080/20964129.2021.1930587
  4. Aydın, F., Erlat, E., & Türkeş, M. (2020). Impact of climate variability on the surface of Lake Tuz (Turkey), 1985–2016. Regional Environmental Change, 20, Makale 68. https://doi.org/10.1007/s10113-020-01656-z
  5. Bahadır, M. (2014). Işıklı Gölü Havzası’nda doğal ortam koşulları ve arazi kullanımına yansıması. Coğrafya Dergisi 26, 1-20.
  6. Busker, T., de Roo, A., Gelati, E., Schwatke, C., Adamovic, M., Bisselink, B., Pekel, J. F., & Cottam, A. (2019). A global lake and reservoir volume analysis using a surface water dataset and satellite altimetry. Hydrology and Earth System Sciences, 23(2), 669–690. https://doi.org/10.5194/hess-23-669-2019
  7. Burket, M. O., Olmanson, L. G., & Brezonik, P. L. (2023). Comparison of two water color algorithms: Implications for the remote sensing of water bodies with moderate to high CDOM or chlorophyll levels. Sensors, 23, Makale 1071. https://doi.org/10.3390/s23031071
  8. Ceylan, M., A. (1998). Baklan-Çivril Havzası ve yakın çevresinin hidrojeomorfolojik etüdü. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkiye Fiziki Coğrafyası

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

12 Eylül 2024

Kabul Tarihi

19 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 29 Sayı: 52

Kaynak Göster

APA
Uzun, M. (2024). Işıklı Gölü’nün (Denizli-Çivril) Yıllık ve Aylık Göl Yüzey Alanı ve Su Rengi Değişim Analizleri. Doğu Coğrafya Dergisi, 29(52), 77-95. https://doi.org/10.17295/ataunidcd.1548841

Cited By

Content of this journal is licensed under a Creative Commons Attribution NonCommercial 4.0 International License

29929