Makü ve Köylerinin Toponimik Analizi

Öz

Yer adları araştırmaları pek çok açıdan büyük önem taşımaktadır. Yer adları araştırmaları tarihi, sosyolojik, kültürel, tarihi, coğrafi, askeri, ticari ve göllerle ilgili olaylara ışık tutacak niteliktedir.  Türk Dünyası ve dünya genelinde yer adlarından hareketle oranın neresi olduğu anlaşılırken nasıl bir yer olduğu hakkında da ipuçları verebilir. Makü özelinde yaptığımız Makü ve 118 köy adının incelenmesinden önemli coğrafi sonuçlar çıkmıştır. İpek yolu ile ilgili özellikler önem taşımaktadır. Bunun yanında, sularla, kayaçlarla, bitkilerle ilgili doğal coğrafya unsurları kadar, hoca, kale, siper, kavşak, milliyet ifade eden beşeri coğrafya unsurlarının da isim kaynağı olduğu dikkati çekmektedir. Bu çalışma ile Makü’nün yer adları geleneği ortaya konularak isim kültürünün İran ve Türk toplumlarındaki özel örnekleri sergilenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yer adları, Makü ve köyleri, İpek Yolu, Coğrafi unsurlar

Toponymic Analysıs of Makü and The Villages

Öz

Abstract:

Places names have a important role in researches. It has a positive effect on the value of sociological,culture, historic,  geographical, military, commercial, lakes and research history. In the world and Turkish culture, the places names generally have some details about the situation and value of it. Maku and its 118 villages were investigated in this research and the important results were obtained in the geographical field. There was a relation between geographical elements. Moreover, there is a significant results between the silk road and its name. Furthermore the geographical elements such as rivers, rocks, plants and teacher, castles, trench and crossroads names. They are the source of names that it arise from the culture of residents of these areas. In this study the relation between the Maku places names and the Iran and Turkey culture was investigated.

Key words: Places names, Maku and village, Silk Road, geographical elements

Kaynakça

1. GÖNEY, S., 1975, Büyük Menderes Bölgesi, İst, Üni. Yay. No. 1895, Coğrafya Enstitüsü Yay. No. 79, İstanbul, s.274-275.
2. KARABORAN, H. H., 1984, Türkiye’deki Mevkii Adları Üzerine Bir Araştırma. Türk Yer Adları Sempozyumu Bildirileri,(11-13 Nisan 1984), Kült-r ve Turizm Bakanlığı, Milli Folklör Araştırma Dairesi Yay. No. 60,Ankara, s.97-111.
3. TÜMERTEKİN, E.- ÖZGÜÇ,N., 2004, Beşeri Coğrafya-İnsan.Kültür.Mekan, Çantay Yay. İstanbul, s.150-152
4. -21 Haziran 1941, I. Türk Coğrafya Kongresi, Coğrafya Terimleri, Raporlar Müzakereler Kararlar, Maarif Vekilliği, Ankara, s.53-57.
5. ERÖZ, M., 1984, Sosyolojik Yönden Yer Adları, Türk Yer Adları Sempozyumu Bildirileri,(11-13 Nisan 1984), Kült-r ve Turizm Bakanlığı, Milli Folklör Araştırma Dairesi Yay. No. 60,Ankara, s.43.
6. BAYKARA , T., 1984, Anadolu’daki Yer Adlarının Ortaasya’daki Benzerleri Üzerine Bir Kaynak, Sempozyumu Bildirileri,(11-13 Nisan 1984), Kültür ve Turizm Bakanlığı, Milli Folklör Araştırma Dairesi Yay. No. 60,Ankara, s.265.
7. ALAGÖZ, C. A., 1984, Yer Adları Üzerine Bazı Düşünceler, Sempozyumu Bildirileri,(11-13 Nisan 1984), Kült-r ve Turizm Bakanlığı, Milli Folklör Araştırma Dairesi Yay. No. 60,Ankara, s.11-22.
8. BULUT; İ., 1996, Sorgun Yöresi Köy ve Mevkii Adlarının Kaynakları, Akademik Araştırmalar 1996-Kış, sayı, 2, Erzurum, s.30-40.

9. Cevherzade, İsmail, 2010( Şems-i/ Hicri 1389), Türk-Azerbaycan Sözlüğü, Erk, Cild 1, s.498. Tebriz.
10. Nesirzade, Behmen, 2009, Daş Makü’nün Şairleri, s.244, Yas, Tebriz.
11. Kaşgarlı Mahmut, Divan-ı Lügati Türk, s.533.
12. Nesirzade, Behmen, 2009, a.g.e.s.240, Cevherzade,
13. İsmail, 2010( Şems-i/ Hicri 1389), Türk-Azerbaycan Sözlüğü, Ehrar, Cild 2., s.504. Tebriz.
14. Gulamsin Sedrefşar, 2008, Ferhenge Muasır, 1.cild, s.
15. Cevherzade, İsmail, 2010( Şems-i/ Hicri 1389), a.g.e., Ehrar, Cild 2., s.549. Tebriz
16. Gulamsin Sedrefşar, 2008, Ferhenge Muasır, 1.cild, s.
17. Gadir Gilkaran, Dr. 2011, Neşr-i Ahdarı.s.116. Tebriz
18. Cevherzade, İsmail, 2010( Şems-i/ Hicri 1389), a.g.e., Ehrar, Cild 2., s.813. Tebriz