TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ

Ayşe Koçak Büyükdere; Kübra Değirmenci; Bahar Odabaşı Özgür

doi:10.17567/ataunidfd.473864

TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ

Öz

Amaç: Tam protezler ile kaybedilen çiğneme fonksi- yonun kazanılması amaçlanır. Tam protezlere adaptas- yon kişiden kişiye değişir ve hastaların yaşam kalitelerini etkilemektedir. Ağız sağlığı önemi profili [Oral Health Impact Profile (OHIP)], genel ağız sağlığı değerlendirme indeksi [General Oral Health Assessmnet Index (GOHAI)], ve günlük aktivitede ağız sağlığının önemi [Oral Impact on Daily Performance (OIDP)] anketleri yaşam kalitesini belirlemede sıklıkla kullanılmaktadırlar. Çiğneme etkinliği de tam protezlerin başarısında ve protezlere alışılmasında önemli bir değerlendirmedir. Bu çalışmada hastaların tam protezlere alışma döneminde yaşam kalitesinin, çiğneme etkinliği ile beraber değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Bu pilot çalışma 2015 yılında Kocaeli Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Protetik Diş Tedavisi kliniğinde tam protez yaptıran 42 hasta üzerinde gerçekleştirildi. Yeni tam protez yapılan hastalara OHIP, GOHAI, OIDP anket soruları ilk gün, 24 saat, 1 hafta, 1 ay ve 3 ay sonraki kontrollerde sorulmuştur. Çiğneme etkinliğini belirlemek için de her seansta 20 ve 50 siklustan olmak üzere çift renk sakız çiğneme testi yapılmıştır. İstatiksel analiz bilgisayar destekli SPSS programında anketler Repeated Measure Anova ve Bonferroni testleri ile değerlendirilmiştir. Çiğneme testi için Ki-Kare testi kullanılmıştır.

Bulgular: OHIP, GOHAI, OIDP sonuçlarında ilk takıl- dıklarında, 1. günde, 1. haftada, 1. ay arasında anlamlı fark bulunmuştur. Birinci ay ve 3. ay arasında sadece OHIP’te anlamlı fark varken. GOHAI ve ODIP arasında anlamlı fark yoktur. Çiğneme etkinliği her seansta ista- tistiksel olarak artmıştır. Sadece ilk takıldığı an ve 1. gün arasında anlamlı fark yoktur.

Sonuç: Hastaların gelirleri ve eğitim durumları protez seçimini etkiler. Fiziksel olarak tam proteze adaptas- yonları bir ay içinde çoğunlukla gerçekleşmektedir. Psi- kolojik adaptasyonu üç aya kadar sürmektedir. Çiğne- me etkinliği kullanımla beraber artmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Tam protezler, ağız sağlığı, çiğneme

ASSESMENTS OF LIFE QUALITY AND CHEWING EFFICIENCY OF PATIENTS USING NEW COMPLETE PROSTHESIS

ABSTRACT

Aim: Complete dentures’ aim is to gain the chewing function. Adaptation to complete dentures varies from person to person and also influence the patinent’s life quality. The importance of oral health profile (OHIP), general oral health assessment index (GOHAI) and the importance of oral health in daily activities (OIDP) surveys are widely used to determine the quality of life. Chewing efficience is important assesment for prosthetic success and adaptation for the prosthesis. The aim of the study is to determine the relation between the quality of life and chewing effectiveness for the adaptation period with new complete dentures.

Material and Methods: This study was performed on 42 patients in Kocaeli Univercity Dental Faculty Prosthodontict Department in 2015 who are made new complete dentures. OHIP, GOHAI, OIDP surveys were asked to the new complete denture patients in first application, 24 hour, 1 week, 1 month, 3 months control. Chewing activity were measured by two colored gums in 20 and 50 siklus in the same control session.

Result: There are statistically meaningful differences were found between first insertion, 1. day, 1. week,1. month OHIP, GOHAI, OIDP surveys results. There is statistically difference between 1. and 3. months in OHIP. But there are no statistically differences in GOHAI and OIDP. Chewing activity increased in every sessions. On the other hand there are no statistically differences between the inserting day and 1. day.

Conclusion: Patient’s income and education effect the prosthesis choices. Physical adaptation for complete dentures are nearly 1 month. Psychological adaptation takes nearly three months. Chewing activity is rising by using the dentures.

Keywords: Complete dentures, oral health, chewing

Anahtar Kelimeler

Tam protezler,ağız sağlığı

Kaynakça

1. Özdemir Ö, Akören C. Tam protezlerde çiğneme etkinliği Atatürk Üniv Diş Hek Fak Derg 2010; Supp.3: 60-9.
2. Cunha TR, DellaVecchia MP, Regis RR, Ribeiro AB, Muglia VA, Mestriner W Jr, de Souza RFA. Randomised trial on simplified and conventional methods for complete denture fabrication masticatory performance and ability. J Dent 2013; 41:133-42.
3. Çalıkkocaoğlu S. Dişsiz Hastaların Protetik Tedavisi 5. baskı 2010 İstanbul: 96
4. Trulsson M. Sensory-motor function of human periodontal mechanoreceptors. J Oral Rehabil 2006;33:262-73.
5. Farias-Neto A, Carreiro Ada F. Changes in patient satisfaction and masticatory efficiency during adaptation to new dentures. Compend Contin Educ Dent 2015;36:174-7.
6. Sato Y, Kaiba Y, Yamaga E, Minakuchi S. Reliability and validity of a Japanese version of the Oral Health Impact Profile for edentulous subjects. Gerodontology 2012;29:1033-7.
7. Peker I, Alkurt MT. Oral impacts on daily performance in Turkish adults attending a dental school. JCDP. 2014;15: 92-98.
8. Yıldız S, Işık G Geriatrik Hastalarda Protezlerin Ağız Sağlığı ve Yaşam Kalitesi Üzerine Etkisi. İst Ünv. Dişhek Fak Derg. 2012;46:11-6.

9. Schimmel M, Leemann B, Herrmann FR, Kiliaridis S, SchniderA, Muller F. Masticatory function and bite force in stroke patients. J Dent Res 2011;90: 230–4.
10. van den Braber W, van der Glas H, van der Bilt A, BosmanF. Masticatory function in retrognathic patients before and after mandibular advancement surgery. J Oral Maxillofac Surg 2004;62:549–54.
11. Schimmel M, Christou P, Herrmann F, Muller F. A two-colour chewing gum test for masticatory efficiency: development of different assessment methods. J Oral Rehabil 2007;34:671-8.
12. Prinz JF. Quantitative evaluation of the effect of bolus size and number of chewing strokes on theintro-oral mixing of a two colour chewing gum. J Oral Rehabil 1999;26:243-7.
13. Tubert-Jeannin S, Riordan PJ, Morel-Papernot A, Porcheray S, Saby-Collet S. Validation of an oral health quality of life index (GOHAI) in France. Community Dent Oral Epidemiol 2003;31:275-84.
14. Ergül S, Akar GC. Reliability and validity of the Geriatric Oral Health Assessment Index in Turkey. J Gerontol Nurs 2008;34:33-9.
15. Slade GD, Spencer AJ. Development andevaluation of the Oral Health Impact Profile. Community Dent Health 1994;11:3-11.
16. Baran I, Nalcaci R. Self-reported problems before and after prosthodontic treatments according to newly created Turkish version of oral health impact profile. Arch Gerodont. Geriat 2011;53:99-105.
17. Slade GD. Derivation and validation of a short-form oral health impact profile. J Community Dent Oral Epidemiol 1997;25:284-90.
18. Başol ME, Karaağaçlıoğlu L,Yılmaz B. Türkçe Ağız Sağlığı Etki Ölçeğinin Geliştirilmesi-OHIP-14-TR. Türkiye Klinikleri J Dental Sci 2014;20:85-92.
19. Allen PF. Assessment of oral health related quality of life. Health Qual Life Outcomes 2003;40:1-8.
20. Mumcu G, Hayran O, Ozalp DO, Inanc N, Yavuz S, Ergun T, Direskeneli H The assessment of oral health-related quality of life by factor analysis in patients with Behcet's disease and recurrent aphthousstomatitis.J Oral PatholMed 2007;36:147-52.
21. Knezovic D, Cˇelebic A. Treatment outcomes with removable partial dentures: A comparison between patient and prosthodontist assessments. Int J Prosthodont 2001;14: 423-6.
22. Kalk W. Baat C, Kaandorp A J. Comparison of patients' views and dentists' evaluation 5 years after complete denture treatment. Comm Dent Oral Epid 1991;19:213-6.
23. Panek H, Krawczykowska H, Dobosz A, Napadłek P, Panek BA, Sosna-Gramza M. Follow-up visits as a measure of adaptation process to removable prostheses. Gerodontology 2006;23:87-92.
24. Santos BFO, Santos MBF, Santos JFF, Marchini L. Patients’ Evaluations of Complete Denture Therapy and Their Association with Related Variables: A Pilot Study. J Prosthodont 2015:24;351-7.
25. Winkler S. Psychologicalaspects of treating complete denture patients: their relation to prosthodontic success. J Geriatr Psychiatry Neurol 1989;2:48-51.
26. Ettinger R. Some observations on the diagnosis and treatment of complete denture problems. Aust Dent J 1978;23:457-64.
27. Reeve P, Watson C, Stafford G. Theuse of Cattell'spersonalityprofile in patientswhohave had preprostheticsurgery, Journal Dent 1982;10:121-30.
28. Guckes AD, Smith DE, Swoope CC. Counseling and related factors influencing satisfaction with dentures. J Prosthet Dent 1978;39:259-267.
29. Bergman B, Carlsson GE. Review of 54 complete denture wearers. Patients' opinions 1 year after treatment. Acta Odontol Scand 1972;30:399-414.
30. Locker D, Matear D, Stephens M, Lawrence H, Payne B. Comparison of the GOHAI and OHIP 14 as measures of the oral health-related quality of life of the elderly. Community Dent Oral Epidemiol 2001;29:373-81.
31. Robinson PG, Gibson B, Khan FA, Bimbaum W. Comparison of OHIP 14 and OIDP as interviews and questionnaires. Community Dent Health 2001; 18:144-9.
32. Dorri M, Sheiham A, Tsakos G. Validation of a Persian of the OIDP index. BMC oral Health 2007;26:2-7.
33. Nicolas E, Veyrune JL, Lassauzay CA six-month assessment of oral health-related quality of life of complete denture wearers using denture adhesive: a pilot study. J Prosthodont 2010;19:443-8.
34. 34- Hassel AJ, Steuker B, Rolko C, Keller L, Rammelsberg P, Nitschke I: Oral health-related quality of life of elderly Germans comparison of GOHAI and OHIP-14. Community Dent Health 2010;7:242-247.
35. Kebe K, Hazeyama T, Enoki K, Murai S, Okada T, Kagawa R, Matsuda K, //Maeda Y: Comparison of GOHAI and OHIP-14 measures in relation to objective values of oral function in elderly Japanese. Community Dent Oral Epidemiol 2012; 40:406-14.
36. Osta N, Tubert-Jeannin S, Hennequin M, Naaman NBA, Osta L, Geahchan N: Comparison of the OHIP-14 and GOHAI as measures of oral health among elderly in Lebanon. Health Qual Life Outcomes 2012;131:1-10.
37. Montero J, López JF, Vicente M-P, Galindo M-P, Albaladejo A, Bravo M. Comparative validity of the OIDP and OHIP-14 in describing the impact of oral health on quality of life in a cross-sectional study performed in Spanish adults. Med Oral Patol Oral Cir Bucal 2011; 16: 816-21.
38. Ohara A, Tsukiyama Y, Ogawa T, Koyano K. A simplifiedsieve method for determining masticatory performance using hydrocolloid material. J Oral Rehabil 2003;30:927-35.
39. Anastassiadou V, Heath MR. The development of a simple objective test of mastication suitable for older people, using chewinggums. Gerodontology 2001;18:79-86.
40. Endo T, Komatsuzaki A, Kurokawa H, Tanaka S, Kobayashi Y, Kojima K two-colored chewing gum test for assessing masticatory performance: a preliminary study. Odontology. 2014;102:68-75.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ayşe Koçak Büyükdere
0000-0003-1942-456X

Kübra Değirmenci Bu kişi benim
0000-0001-6429-4923

Bahar Odabaşı Özgür Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

14 Ekim 2018

Gönderilme Tarihi

9 Aralık 2016

Kabul Tarihi

7 Haziran 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 28 Sayı: 4

DOI

https://doi.org/10.17567/ataunidfd.473864

IZ

https://izlik.org/JA85YC62CC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Koçak Büyükdere, A., Değirmenci, K., & Odabaşı Özgür, B. (2018). TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, 28(4), 504-510. https://doi.org/10.17567/ataunidfd.473864

AMA

1.Koçak Büyükdere A, Değirmenci K, Odabaşı Özgür B. TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ. Ata Diş Hek Fak Derg. 2018;28(4):504-510. doi:10.17567/ataunidfd.473864

Chicago

Koçak Büyükdere, Ayşe, Kübra Değirmenci, ve Bahar Odabaşı Özgür. 2018. “TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ”. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi 28 (4): 504-10. https://doi.org/10.17567/ataunidfd.473864.

EndNote

Koçak Büyükdere A, Değirmenci K, Odabaşı Özgür B (01 Ekim 2018) TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi 28 4 504–510.

IEEE

[1]A. Koçak Büyükdere, K. Değirmenci, ve B. Odabaşı Özgür, “TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ”, Ata Diş Hek Fak Derg, c. 28, sy 4, ss. 504–510, Eki. 2018, doi: 10.17567/ataunidfd.473864.

ISNAD

Koçak Büyükdere, Ayşe - Değirmenci, Kübra - Odabaşı Özgür, Bahar. “TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ”. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi 28/4 (01 Ekim 2018): 504-510. https://doi.org/10.17567/ataunidfd.473864.

JAMA

1.Koçak Büyükdere A, Değirmenci K, Odabaşı Özgür B. TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ. Ata Diş Hek Fak Derg. 2018;28:504–510.

MLA

Koçak Büyükdere, Ayşe, vd. “TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ”. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, c. 28, sy 4, Ekim 2018, ss. 504-10, doi:10.17567/ataunidfd.473864.

Vancouver

1.Ayşe Koçak Büyükdere, Kübra Değirmenci, Bahar Odabaşı Özgür. TAM PROTEZ KULLANMAYA BAŞLAYAN HASTALARIN HAYAT KALİTESİNİN VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİNİN İNCELENMESİ. Ata Diş Hek Fak Derg. 01 Ekim 2018;28(4):504-10. doi:10.17567/ataunidfd.473864

Cited By

Examination of oral health quality of life and patient satisfaction in removable denture wearers with OHIP-14 scale and visual analog scale: a cross-sectional study

BMC Oral Health

https://doi.org/10.1186/s12903-024-05124-6