COVID-19 PANDEMİ SÜRECİNDE KADINA YÖNELİK ŞİDDET OLGULARININ DEĞERLENDİRİLMESİ: ERZURUM İLİ AZİZİYE VE AŞKALE İLÇELERİ ÖRNEĞİ

Öz

Şiddet toplumdaki her kesim ve bireyi etkileyen bir olgu olsa da özellikle bazı grupları daha da derinden etkileyebilmektedir. Şiddet özellikle savunmasız durumda bulunan kadın, çocuk ve yaşlıları derinden etkileyerek psikolojik, duygusal ve davranışsal sorunlara yol açabilmektedir. Üstelik şiddet oldukça sık görülebilmekte, toplumsal olgu ve olaylarla yakın ilişki içerisinde bulunabilmektedir. Bu olgulardan biri de son yıllarda yaşanılan COVID-19 pandemisidir. Bu düşünceden hareketle araştırmada, COVID-19 pandemisinde kadınlara yönelik şiddet olaylarının ele alınıp incelenmesi amaçlanmıştır. Retrospektif araştırma tekniği ile gerçekleştirilen araştırmada Erzurum ili Aziziye Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü’ne bağlı olan ilçelerde (Aziziye ve Aşkale ilçeleri) kuruma başvuran kadınlarla çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Mart 2020 tarihine kadar olan başvuru kayıtları ile Mart 2020-Mart 2021’deki dosya kayıtları incelenmiştir. Kayıtlar incelenirken merkeze başvuran kadınların evlenme yaşı, medeni durumu, boşanma sürecinde olup olmadıkları, çocuk sahibi olup olmama, uğradıkları şiddet türleri, şiddet sonrası yaşadıklarına yönelik bilgiler COVID-19 pandemi süreci ile ilişkilendirilerek analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Şiddet
• Şiddet türleri
• COVID-19 pandemisi
• Aile

Evaluation of Cases of Violence Against Women during the COVID-19 Pandemic Process: The Case of Erzurum Provinces Aziziye and Aşkale Districts

Öz

Although violence is a phenomenon that affects every segment and individual society, it can be affect some groups more deeply violence can cause psychological, emotional and behavioral problems by deeply affecting especially vulnerable women, children and the elderly. Moreover, violence can be seen quite frequently and can be found in close relationship with social facts and events. One of these cases is the COVID-19 pandemic, which has been experienced in recent years. Based on this idea, it was aimed to examine and analyze the violence against women in the COVID-19 pandemic. The study, which was carried out with the retrospective research technique, was carried out with the file records of the women who applied to the institution in the districts (Aziziye and Aşkale districts) affiliated to the Erzurum Province Aziziye Social Service Center Directorate. In the research, application records until March 2020 and file records between March 2020 and March 2021 were examined.

Anahtar Kelimeler

• COVID-19 Pandemic
• Family
• Types of Violence
• Violence

Kaynakça

1. Agencia AFP (2020). Cuorantena con el “enemigo”: La violencia cantro mujures en Latinoamerica-Diario El Heraldo. https://www.elharal.do.hn/mundo/370694-%c3%Agrica.
2. Akkaş, İ. ve Uyanık, Z. (2016). Kadına yönelik şiddet. Nevşehir Hacı Bektaşı Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 6(1), 32-42.
3. Aksakal, H. ve Atasayar, M. (2011). Aile içi kadına yönelik şiddetin biyo-psiko-sosyal sonuçları üzerine bir çalışma. Akademik Bakış Dergisi, 26, 1-12.
4. Avrupa Konseyi (2020). Protecting and empowering children during the Covid-19 pandemic. https://www.coe.int/en/web/children/covid-19. Aydoğdu, A., Kocaman- Yıldırım, N., Özkan, M. ve Özkan, S. (2012). Gelişimsel ve durumsal krize müdahale: Olgu sunumu. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 3(2), 92-97.
5. Ayhan, F. ve Özkan, B. (2016). Aile içi şiddetin ergenler üzerine etkisi. Journal of Human Social Science, 3(13), 3753-3767.
6. Birleşmiş Milletler Raportörü (2020a). Estados devem combater violencia domestica na quarantena por COVID-19. https://nacoesunidas.org/relatora-da-onu-estados-devem-combater-violencia-domestica-na-quarantena-por-covid-19/.
7. Birleşmiş Milletler Raportörü (2020b). Violencia machista durante el continamiento ha tenido un repunte “horrorosoro”. https://www.france24.com/es/20200406-repunte-violencia-maschista-cuorantena-coronavirus-mujures-victimas.
8. Bradbury- Jones, C. ve Isham, L. (2020). The pandemic paradox: The consequences of COVID-19 on domestic violence. Journal Clinical Nursing, 29, 2047-2049.

9. Bulgurcuoğlu, S.E. ve Kelebek- Küçükarslan, G. (2021). Covid-19 pandemisinde (yeniden) inşa edilen mekanda kadına yönelik ev içi şiddeti anlamak. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 39(1), 71-83.
10. Bullinger, L.R., Carr, J.B. ve Packham, A. (2020). Covid-19 and crime: Effects of story-at-home orders on domestic violence. National Bureau of Economic Research Working Paper, 27667, 1-45.
11. Bulut, M. ve Yıldırım, N. (2020). COVID-19 pandemisinin cinsel sağlık ve yaşam kalitesine etkileri. Türkiye Klinikleri, 58-65.
12. Cluver, L., Lachman- McLaren, J., Wessels, I. ve Bachman, G. (2020). Parenting in a time of COVID-19. Corresponding. DOI: 10.1016/50140-6736(20)30736-4.
13. Çalışkan, H. ve Çevik, E.İ. (2018). Kadına yönelik şiddetin belirleyicileri: Türkiye örneği. BJSS Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 7(14), 218-233.
14. Erçetin, Ş.Ş. ve Açıkalın, N.Ş. (2020). Bilimsel araştırmalarda temel yaklaşımlar araştırma modelleri ve desenleri. Ş. Ş. Erçetin (Ed.). Araştırma teknikleri. İçinde (s. 29-46). Ankara: Nobel Yayıncılık.
15. Euronews (2020). Domestic violence cases jump 30%during lockdown in France Euronews. https://www.euronews.com/2020/03/28/domestic-violence-cases-jump-during-lockdown-in-france.
16. Faromarzi, M., Esmailzadeh, S. ve Mosavi, S.A. (2004). A comparison of abused and non-abused women’s definitions of domestic violence and attitudes to acceptance of male dominance. European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology, 122, 225-231.
17. Fidan, A. (2020). Toplumsal cinsiyet çerçevesinde zorluklar, eğilimler, olanaklar: Diyarbakır’da pandemi ve kadın. Diyarbakır: DİSA.
18. Gökkaya, V.B. (2011). Türkiye’de kadına yönelik ekonomik şiddet. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 12(2), 101-112.
19. Guljan, D., Şimşek, H. ve Günay, T. (2012). Evli erkeklerde eşlerine yönelik şiddet ve ilişkili etmenler. Türkiye Halk Sağlığı Dergisi, 10(3), 151-159.
20. Güleç, H., Topaloğlu, M., Ünsel, D. ve Altıntaş, M. (2012). Bir kısır döngüsünde şiddet. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 4(1), 112-137.
21. Güler, N., Tel, H. ve Özkan- Tuncay, F.Ö. (2005). Kadının aile içinde yaşanan şiddete bakışı. Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 27(2), 51-56.
22. Gürkan, Ö.C. ve Coşar, F. (2009). Ekonomik şiddetin kadın yaşamındaki etkileri. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilimi ve Sanatı Dergisi, 2(3), 124-129.
23. Kaminer, D., Hardy, A., Heath, K., Masdell, J. ve Bawa, U. (2012). Gender patterns in the contribution of different types of violence to posttraumatic stresss symptoms among South African urban. Youth Child Abuse Neglect, 37, 320-330.
24. Kishor, S. ve Johnson, K. (2004). Profiling domestic vioelence: A multi country study. Calverton- Maryland: ORC Macro.
25. Kocacık, F. ve Çağlayandereli, M. (2009). Ailede kadına yönelik şiddet: Denizli ili örneği. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 6(2), 24-43.
26. Leslie, E. ve Wilson, R. (2020). Sheltering in place and domestic violence : Evidence from calls for service during COVID-19. Journal of Public Economics, Forthcoming, 189, 1-25.
27. Mazza, M., Morano, G., Lai, C., Janiri, L. ve Sani, G. (2020). Danger in danger: Interpersonal violence during COVID-19 quarantine. Psychiatry Research, 289, 113046.
28. Mengin, A., Alle, M.C., Rolling, J., Ligler, F., Schroder, C., Lalonne, L., Berna, F., Jardri, R., Vaiva, G., Geoffroy, P.A., Brunault, P., Thibaut, F., Chevance, A. ve Giersch, A. (2020). Consequences psychopathologies of confinement. Encephale, 46(3), 43-52.
29. Mor Çatı Kadın Sığınma Vakfı (2020). Koranavirus salgını süresince kadına yönelik şiddetle mücadele izleme raporu. https://morcati.org.tr/wp-content/uploads/2020/06/koranavirus-salgini-suresince-kys-rapor.pdf.
30. Okutan, N. (2007). Kadına yönelik aile içi şiddet: Van’da kadınların şiddet deneyimleri, şiddeti doğuran koşullar ve baş etme biçimleri-: Şiddetin kadın sağlığına etkileri. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Van.
31. Özçakmak, S. ve Var, I. (2020). Covid-19 salgının yayılmasını önleyici hijyen uygulamaları. Akademik Gıda, 18(4), 433-441.
32. Özerkman, N. (2012). Toplumsal bir olgu olarak şiddet. Akademik Bakış Dergisi, 28, 1-19.
33. Öztürk, G.Z. ve Toprak, D. (2017). Kadın sağlık personellerinin kadına yönelik şiddet hakkında bilgi, tutum ve davranışları. Konuralp Tıp Dergisi, 9(1), 58-62.
34. Peterman, A., Potts, A., O’Donell, M., Thompson, K., Shah, N., Oertelt- Prigione, S. ve Van Gelder, N. (2020). Pandemics and violence against women and children. Center for Global Development Working Paper, https://www.un.org/sexualviolenceinconflict/wp-content/uploads/2020/05/press/pandemics-and-violence-against-women-and-children/pandemics-and-vawg-april2.pdf
35. Qui, J., Shen, B., Zhao, M., Wang, Z., Xie, B. ve Yu, Y. (2020). A nationwide survey of psychological distress among Chinese people in the COVID-19 epidemic: Implications and policy recommendations. General Psychiatry, 33, 1-3.
36. Russell, M.V., Russell, S.J., Craker, H., Packer, J. Ward, J., Stansfield, C., Mytton, O., Bonell, C. ve Booy, R. (2020). School closure and management practices during coronavirus outbreaks including COVID-19: A rapid systematic reivew. Lancet Child Adolescence Health, 4, 397-404.
37. Tepeli, K. (2018). Ailenin tanımı, türleri ve işlevleri. K. Tepeli ve E. Durualp (Eds.). Aile yaşam döngüsü. İçinde (s. 14-38). Ankara: Hedef Yayınları.
38. TKDF (2020). TKDF den vahim tablo: Koranavirus günlerinde kadına yönelik şiddet yüzde 80 oranında arttı. https://www.evrenselnet/haber/401726/tkdfden-vahim-tablo-koranavirus-gunlerinde-kadina-yonelik-siddet-yüzde-80-artti.
39. Toplumsal Cinayet (2020). Karantinada kadına yönelik şiddet yüzde 27.8 oranında arttı. https://dokuz8haber.net/toplumsalcinayet/karantinada-kadina-yonelik-siddet-yuzde-27.8-oraninda-artti.
40. Uluocak, Ş., Gökulu, G., Bilir, O., Karacık, N.E. ve Özbay, D. (2014). Toplumsal cinsiyet eşitsizliği ve kadına yönelik şiddet. Edirne: Paradigma Akademi.
41. United Nations Development Programme (UNDP) (2020). COVID-19 global gender response tracker. https://data.undp.org/gendertracker/.
42. URL,1: https://covid19bilgi.saglik.gov.tr/tr/.
43. URL, 2: https://www2.deloitte.com/content/dom/Deloitte/tr/Documents/consulting/kuresel-covid-19-salginin-turkiyede-farkli-kategorilere-etkileri.pdf.
44. Usher, K., Bhullar, N., Durkin, J., Gyamfi, N. ve Jackson, D. (2020). Fimly violence and COVID-19: Increased vulnerability adn reduced options for support. International Journal of Mental Health Nursing, 29(4), 549-552.
45. Vahip, I. ve Avşargil, Ö.D. (2006). Aile içi fiziksel şiddet ve kadın hastalarımız. Türk Psikiyatri Dergisi, 17(2), 107-114.
46. Van Gelder, N., Peterman, A., Poots, A., O’Donnell, M., Thompson, K., Shah, N. ve Oertelt- Prigione, S. (2020). COVID-19 reducing the risk of infection might increase the risk of intimate partner violence. EClinical Medicine, 21. https://www.thelancet.com/action/showPdf?pii=S2589-5370%2820%2930092-4
47. Vieria, P.R., Garcia, L.P. ve Maciel, E.L. N. (2020). Isolamento sociel e o aumento da violencia domestica: O que isso nas revela? Revista Brasileira de Epidemiologia, 23, e200033.
48. Wanqing, Z. (2020). Domestic violence cases surger during COVID-19 epidemic. Sixth Tone [Internet] https://www.unwomen.org/en/what-we-do/ending-violence/world_report/en/full-enpdf.
49. Yanık, A., Hanbaba, Z., Soygür, S., Ayaltı, B. ve Doğan, M. (2014). Kadına yönelik şiddet davranışlarının değerlendirilmesi: Türkiye’den kanıt. Electronic Journal of Vocational Colleges, 4(4), 104-111.
50. Yetim, D. ve Şahin, E.M. (2008). Aile hekimliğinde kadına yönelik şiddete yaklaşım. Aile Hekimliği Dergisi, 2(2), 48-53.
51. Yılmaz, E. ve Aydın-Doğan, R. (2021). COVID-19 pandemisi nedeniyle yaşanılan toplumsal izolasyonun aile içi ve kadına yönelik şiddet üzerine etkisi. Uniko Sağlık Bilimleri Dergisi, 1(1), 39-48.