TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI

Mohammad Ranjbari; Abdullah Semih Birel

doi:10.47571/ataunigsfd.679919

TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI

Öz

Gitar çalgısı dünya okullarında solo çalgı olarak kabul edilmeden önce çoğunlukla şarkı eşliği için kullanılmaktaydı. Gitar çalgısının, yapısı gereği armonik ve kontrpuantal müzik yapıtlarına uygunluğu, arpej ve legato tekniğinde ayrıcalıklı bir tınıya sahip olmasının yanı sıra, perküsyon etkisi yaratan ritmik bir kabiliyeti de mevcuttur. Klasik gitar çalgısının tarihî gelişim süreci dikkate alındığında, bu naif sesli çalgının insan sesine eşlik etmek için mükemmel bir ses altyapısı oluşturma potansiyeline sahip olduğu bestecilerin de dikkatini çekmiştir. Nitekim Schubert ve Berlioz gibi ünlü romantik dönem bestecileri klasik gitar çalgısı için şarkı eşlikleri yazmışlardır.
Bu çalışmada Azerbaycanlı besteci Tofiq Quliyev’in Baxtiyar adlı filme yazdığı şarkılardan Qızıl Üzük adlı eseri ele alınmıştır. Araştırmada adı geçen bu eserin, klasik gitar estetiği göz önünde bulundurularak klasik gitara uyarlanması ve yorumlanması ile repertuara katkı sağlanması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, eserin klasik gitar çalgısına uyarlanışında teknik ve müzikal özelliklere önem verilerek eserin orijinal yapısının bozulmamasına dikkat edilmiştir. Ayrıca, yeni bir edisyon oluşturmak amacıyla, eser nota yazım programında gitar notasyonuna uygun biçimde yeniden yazılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ranjbari, M. (2019), Azerbaycan Bestecisi Tofiq Quliyev’in “Qızıl Üzük” eserinin şan ve klasik gitar için uyarlanması ve gitar performansındaki teknik ve estetik değişimin gözlemlenmesi, Uluslararası Türkoloji Araştırmaları Sempozyumu, 8-10 Ekim 2019, Van, Türkiye.
Sabitoğlu, C. “Tofiq Quliyev’in mahnılarında poetik mətnin və melodiyanın əlaqələsi”-3-4/13-2002, s.131-137, Musiqi Dünyası Az. Elektronik Dergi.
Say, A.(2005), Müzik sözlüğü, Ankara: Müzik Ansiklopedisi Yayınları.
Uluocak, S. (2011). Klasik gitar tarihi I: rönesans dönemde gitar. Doruk Yayımcılık.
Quliyev, T. (2000) Ürək mahnıları: [fortepiano ilə oxumaq üçün], Gülermat Ltd. Şti. ISBN: 975-4861-51-01, Elçin Eliyevin Studiyası, Bakü.
Web: Tofiq Quliyev. https://az.wikipedia.org/wiki/Tofiq_Quliyev. 15 Aralık 2019 tarihinde erişildi.
Transcription. Grove Dictionary of Music and Musicians - third edition, Elektronik Sürüm

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mohammad Ranjbari
0000-0002-3090-2422
Türkiye

Abdullah Semih Birel ^*
0000-0002-4411-7214
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

24 Ekim 2020

Gönderilme Tarihi

25 Ocak 2020

Kabul Tarihi

12 Ekim 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 36

DOI

https://doi.org/10.47571/ataunigsfd.679919

IZ

https://izlik.org/JA44GM64HG

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Ranjbari, M., & Birel, A. S. (2020). TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI. Sanat Dergisi, 36, 165-174. https://doi.org/10.47571/ataunigsfd.679919

AMA

1.Ranjbari M, Birel AS. TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI. Sanat Dergisi. 2020;(36):165-174. doi:10.47571/ataunigsfd.679919

Chicago

Ranjbari, Mohammad, ve Abdullah Semih Birel. 2020. “TOFIQ QULIYEV’İN ‘QIZIL ÜZÜK’ ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI”. Sanat Dergisi, sy 36: 165-74. https://doi.org/10.47571/ataunigsfd.679919.

EndNote

Ranjbari M, Birel AS (01 Ekim 2020) TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI. Sanat Dergisi 36 165–174.

IEEE

[1]M. Ranjbari ve A. S. Birel, “TOFIQ QULIYEV’İN ‘QIZIL ÜZÜK’ ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI”, Sanat Dergisi, sy 36, ss. 165–174, Eki. 2020, doi: 10.47571/ataunigsfd.679919.

ISNAD

Ranjbari, Mohammad - Birel, Abdullah Semih. “TOFIQ QULIYEV’İN ‘QIZIL ÜZÜK’ ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI”. Sanat Dergisi. 36 (01 Ekim 2020): 165-174. https://doi.org/10.47571/ataunigsfd.679919.

JAMA

1.Ranjbari M, Birel AS. TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI. Sanat Dergisi. 2020;:165–174.

MLA

Ranjbari, Mohammad, ve Abdullah Semih Birel. “TOFIQ QULIYEV’İN ‘QIZIL ÜZÜK’ ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI”. Sanat Dergisi, sy 36, Ekim 2020, ss. 165-74, doi:10.47571/ataunigsfd.679919.

Vancouver

1.Mohammad Ranjbari, Abdullah Semih Birel. TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI. Sanat Dergisi. 01 Ekim 2020;(36):165-74. doi:10.47571/ataunigsfd.679919

Cited By

TOFIQ QULIYEV’İN “QIZIL ÜZÜK” ESERİNİN ŞAN VE KLASİK GİTAR İÇİN UYARLANMASI

Sanat Dergisi

https://doi.org/10.47571/ataunigsfd.679919