MAURIZIO CATTELAN’IN ESERLERİNDE İRONİ VE ELEŞTİRİ

Öz

21. yüzyıl sanatını anlamak ve anlamlandırmak, modern sanatın temel ilkelerinin ve kavramlarının nasıl konumlandırıldığı ile ilişkilidir. Öncü sanat akımlarının yolu açtığı gerçeğini yadsımadan bu ilişkiler zinciri kurulduğunda günümüz sanatı daha anlaşılır olacaktır. Günümüz sanatı, dünya gerçekliğinin bir yansıması olarak ele alınmaktadır. Sanatçılar, küratörler ve koleksiyonerler açısından sanat, toplum yaşamını gösteren güncel meselelerle ilişkilendirildiğinde anlam ve beğeni kazanmaktadır. Sanat eserleri de yerel ve evrensel meselelerin ele alındığı ve eleştirildiği ölçüde dikkat çekmektedir. Var olan ve olmuş olan gerçekler ve bu gerçeklerin ironi duygusuyla birlikte eleştirisi üzerinden eserlerini kurgulayan İtalyan sanatçı Maurizio Cattelan, 20. yüzyıl modern sanat akımlarının temel ilkelerini harmanlayarak günümüz sanatında kendisine yer edinmiş ve hatırı sayılır derecede dikkatleri üzerine çekmiş bir sanatçıdır. Eserlerinde rastlantıya yer vermeyen sanatçı, gerek doldurulmuş hayvanlardan oluşan enstalasyonlarını gerekse balmumu heykellerini özenle meydana getirmektedir. Bu eserlerin, içinde anlam kazanacağı mekânları dikkatlice seçerek kendine özgü bir sergileme düzeni sunmaktadır. Bu eserler, mekân-kurum-anlam ilişkisi çerçevesinde sanatın bugünkü konumunun işaretçileri olarak örnek teşkil etmektedir. Bu makalede Cattelan’ın eserlerinin, günümüz sanatının şimdiki halinin anlamlandırılması bakımından önemi vurgulanmış ve bu eserler, sanat kurumları başta olmak üzere toplumsal, siyasi ve dini diğer kurumlarla olan ilişkilerinin belirlenmesi amacıyla yeni bir bakış açısı ile ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Maurizio Cattelan
• Anlam
• Mekan
• Eleştiri
• İroni

IRONY AND CRITICISM IN MAURIZIO CATTELAN'S WORKS

Öz

Understanding and interpreting the art of 21st century is associated with how the fundamental principles and concepts of modern art are positioned. When this chain of relationships is established without denying the fact that the leading movements of art paved the way, today's art will be more understandable. Today's art is regarded as a reflection of the world's reality. For artists, curators and collectors, the art finds meaning and appreciation when it is associated with current issues which represent the social life. Also, the works of art attract attention to the extent they address and criticize local and universal issues. Fictionalizing his works on existing and existed facts and the criticism of these facts with a sense of irony, the Italian artist Maurizio Cattelan is an artist who has made his name in today's art and attracted considerable attention by blending the fundamental principles of 20th century's modern art movements. The artist who does not use coincidence in his works carefully creates both his installations of stuffed animals and his wax sculptures. He offers a specific order of exhibition by carefully selecting the spaces in which such works will gain meaning. These works constitute the examples as the indicators of the current position of art within the frame of the space-organization-meaning relationship. This article emphasized the importance of Cattelan's works in terms of making sense of the current position of today's art and discussed these works with a new perspective in order to establish their relations with other social, political and religious institutions, especially art institutions.

Anahtar Kelimeler

• Maurizio Cattelan
• Meaning
• Space
• Criticism
• Irony

Kaynakça

1. Alioğlu, N. & Bayrak, B. (2019). Çağdaş Sanatta Anlam Sorunu Üzerine Bir Deneme. İstanbul: Literatür Yayınları.
2. Antmen, A. (2008). “Cattelan”, Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi 1. İstanbul: Yem Yayın.
3. Cevizci, A. (1999). Felsefe Sözlüğü. İstanbul: Paradigma Yayınları.
4. Debord, G. (2012). Gösteri Toplumu. (Çev. Ayşen Ekmekçi & Okşan Taşkent). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
5. Eco, U. (1992). Açık Yapıt. (Çev. Yakup Şahan). İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
6. Erzen, J. N. (2014). “Kaçınılmaz İroni Olarak Günümüz Sanatı”. Rh+Art Magazine. İstanbul: S106. 44-47
7. Eyigör, F. & Fındık, M. (2016). “Bir Gösterge Olarak ‘Köşe’ye Konumlandırılmış Sanat Yapıtları ve Cezalandırılma Olgusu”. İstanbul Aydın Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi. S4. 27-44
8. Fineberg, J. (2014). 1940’tan Günümüze Sanat: Varlık Stratejileri. (Çev. Simber Atay Eskier & Göral Erinç Yılmaz). İzmir: Karakalem Kitabevi Yayınları.

9. Foster, H. (2020). Yeni Kötü Günler Sanat, Eleştiri, Acil Durum. (Çev. Ferit Burak Aydar). İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları.
10. Heartney, E. (2008). Sanat & Bugün. (Çev. Osman Akınhay). İstanbul: Akbank’ın sponsorluğunda Agora Kitaplığı tarafından hazırlanmıştır.
11. Hodge, S. (2013). Beş Yaşındaki Çocuk Bunu Neden Yapamaz. (Çev. Firdevs Candil Çulcu & Gökçe Metin). İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
12. Hopkins, D. (2018). Modern Sanattan Sonra 1947-2017. (Çev. Firdevs Candil Erdoğan). İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
13. Karaçalı, B. (2018). “Çağdaş Sanatın Dili – Malzemenin Sözü”. Sanat-Tasarım Dergisi S:9. 29-35
14. Saehrendt, C. & Kittl, S. T. (2014). Bunu Ben de Yaparım! (Çev. Zehra Aksu Yılmazer). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
15. Sayar, M. (2015). “Anlam ve Anlamsızlık Arasında Çağdaş Sanat”. Sanat Dünyamız. İstanbul: S148. 100-102.
16. Sekmen, E. (2014). “Sanatsal İroninin Direnme Noktaları Üzerine”. Rh+Art Magazine. İstanbul: S106. 41-43.
17. Wilson, Michael. (2015). Çağdaş Sanat Nasıl Okunur. (Çev. Firdevs Candil Erdoğan). İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
18. İnternet Kaynakça A (Grudging) Defense of the $120,000 Banana. https://www.nytimes.com/2019/12/08/arts/design/a-critics-defense-of-cattelan-banana.html (Erişim Tarihi: 10.01.2021).
19. Francesco Bonami on Twenty Years Working with Maurizio Cattelan. https://www.artsy.net/article/editorial-francesco-bonami-on-twenty-years-working-with (Erişim Tarihi: 09.01.2021).
20. Maurizio Cattelan: All. https://www.guggenheim.org/exhibition/maurizio-cattelan-all (Erişim Tarihi: 19.12.2020).
21. Maurizio Cattelan An Artist Profile And Inside Look. https://theculturetrip.com/europe/italy/articles/maurizio-cattelan-an-artist-profile-and-inside-look/ (Erişim Tarihi: 20.12.2020).
22. Maurizio Cattelan And His Golden "America". https://www.dailyartmagazine.com/maurizio-cattelan-america/ (Erişim Tarihi: 20.12.2020).
23. Maurizio Cattelan at Fondation Beyeler. https://www.frameweb.com/article/maurizio-cattelan-at-fondation-beyeler (Erişim Tarihi: 09.01.2021).
24. Maurizio Cattelan’s Golden Toilet in the Time of Trump. https://www.guggenheim.org/blogs/checklist/maurizio-cattelans-golden-toilet-in-the-time-of-trump (Erişim Tarihi: 19.12.2020).
25. Maurizio Cattelan: King of Conceptual Comedy. https://www.thecollector.com/maurizio-cattelan/ (Erişim Tarihi: 16.01.2021).
26. Pills of Contemporary Art: Maurizio Cattelan. https://www.artwave.it/arte/approfondimenti/pillole-darte-contemporanea-maurizio-cattelan/ (Erişim Tarihi: 13.12.2020).
27. Projects 65: Maurizio Cattelan. https://assets.moma.org/documents/moma_catalogue_227_300088337.pdf (Erişim Tarihi: 12.12.2020).
28. The Art World’s Provocateur, Still Horsing Around. https://www.artsy.net/article/editorial-the-art-worlds-provocateur-still-horsing-around (Erişim Tarihi: 09.01.2021).
29. The most scandalous works of Maurizio Cattelan. https://www.lofficielitalia.com/arte/le-opere-piu-scandalose-di-maurizio-cattelan (Erişim Tarihi: 12.12.2020).
30. The stolen golden toilet: the perfect punchline to an 18-carat joke. https://www.theguardian.com/artanddesign/2019/sep/16/maurizio-cattelan-solid-gold-toilet-america-stolen-blenheim-palace (Erişim Tarihi: 19.12.2020).
31. This Is Not A Joke: Maurizio Cattelan’s Site Specific Practice. https://digital.library.temple.edu/digital/api/collection/p245801coll10/id/261339/download (Erişim Tarihi: 26.12.2020).
32. What Happened to the Stolen Gold Toilet?. https://www.nytimes.com/2019/11/20/arts/design/gold-toilet-america.html (Erişim Tarihi: 20.12.2020).