YAŞLILARDA EV KAZALARI PREVELANSI VE ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Öz

Bu çalışma yaşlılarda ev kazaları prevelansını ve etkileyen faktörleri saptamak amacıyla Erzurum il merkezinde, Abdurahman Gazi Sağlık Ocağı bölgesinde yaşayan 65 yaş ve üzerindeki 286 yaşlı bireyde, Eylül 2003- Mayıs 2004 tarihleri arasında kesitsel olarak yapılmıştır. Bu araştırmanın bağımlı değişkenini, ev kazaları prevelansı bağımsız değişkenini ise ev kazaları prevelansını etkileyen etmenler oluşturmuştur. Veriler araştırmacılar tarafından hazırlanan soru formu ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, ki-kare testi kullanılmıştır. Araştırmaya başlamadan ilgili kurum ve kuruluşlardan gerekli izinler alınmış yaşlı bireylere gerekli açıklamalar yapılarak gönüllü katılımları sağlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, yaşlıların son bir yıl içinde %29.0’unun (83) ev kazası geçirdiği saptanmıştır. Kadınlarda, çocukları ile birlikte yaşayanlarda ve yürüme güçlüğü olanlarda ev kazaları prevelansı daha yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlar doğrultusunda; multidisipliner yaklaşımlar ile ev kazalarını önlemeye yönelik eğitim programlarının hazırlanması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yaşlı, ev kazaları prevelansı, etkileyen faktörler

Kaynakça

1. ....................Older people and accidents. www.dti.gov.uk/homesafetynetwork/pdffalls/accidents.pdf
2. Akbulut T (1982). Ülkemizde kazalar konusuna epidemiyolojik bir yaklaşım. İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası 45:163-169.
3. Aksayan S (1998). İlk Yardım. Halk Sağlığı Hemşireliği El Kitabı. Ed: Erefe İ. Birlik Ofset Ltd. Şti. İstanbul. ss:104-114.
4. Akyol A (1996). Yaşlılığın tanımı ve toplumsal konumu. Ege Üniv. HYO Derg. 12 (2):75-93.
5. Ayoğlu F, Işık AF, Bumin MA (1996). Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi acil servisine başvuran adli vakaların analizi. V.Uşusal Halk Sağlığı Bildiri Kitabı. İstanbul 96-99.
6. Backett M (1965). Domestic accidents. Wold Health Organization. Public Health Papers:26, Genova.
7. Bertan M, Çakır B (1995). Halk sağlığı yönünden kazalar. Halk Sağlığı Temel Bilgiler. Derleyenler: Bertan M, Güler Ç). Ankara. Ss:462-471.
8. Carter SE, Cample EM, Sanson-Fisher RW et al. (2000). Accidents in older people living at home: A community-based study assessing prevalence, type, location and injuries. Australian and New Zealand Journal of Public Health; Canberra 24(6):633-636.

9. Cihan ÜA, Dinç G, Oruçoğlu A (2001). Manisa Muradiye Sağlık Ocağı bölgesinde yaşlılarda kaza sıklığı ve kaza ile ilişkili faktörler. VII. Ulusal Halk Sağlığı Günleri, Poster Bildiri, Eskişehir.
10. Çam H (2002). Ev kazaları. Klinik Gelişim.15,160-164.
11. Demir F (2003). Yaşlılık, yaşlıların kazalardan korunması ve ilkyardım. Temel İlk Yardım Uygulamaları. Ege Ünv. Basım Evi. İzmir.ss:365-384.
12. Erdal R (1989). Halk sağlığı yönünden yaşlılık. H.Ü. Tıp Fakültesi Halk Sağlığı AD. No;89-50, Dizi No;9, Ankara.
13. Erkal S (2000). Ailelerin ev kazalarından korunmak için önlem alma durumlarının incelenmesi. Ev Ekonomi Dergisi 6(7):75-83.
14. Erkal S (2000). Gülveren Sağlık Grup Başkanlığına bağlı bölgelerde yaşayan ailelerde görülen ev kazalarının nedenlerinin incelenmesi. Ev Ekonomi Dergisi 6(7):29-35.
15. Erkal S (2000). Yaşlıların karşılaştığı ev kazaları ve alınabilecek önlemler. Ev Ekonomi Dergisi 6(7):92-94.
16. Gibson L (1998). How safe are your houses? Professional Builder; Newton 63(3):71-74.
17. Gill TM, Williams CS, Tinetti ME (2000). Environmental hazards and the risk of nonsyncopal falls in the homes of community-living older persons. Med Care. 38812):1174-1183.
18. Gillespie LD, Gillespie WJ, Robertson MC et al. (2002). Interventions for preventing falls in elderly people. ACP J Club 137 (1):9.
19. Graham HJ, Firth J (1992). Home accidents in older people: role of primary health care team. BMJ. 4;305(6844):2-3.
20. Hamzaoğlu O, Özkan Ö (1996). Ankara Çiğiltepe Bölgesinde oturanların ev kaza sıklığı ve kaza nedenlerinin saptanması. V.Uşusal Halk Sağlığı Bildiri Kitabı. İstanbul 72-75.
21. Kenneth K, Steinweg MD (1997). The Cahnging approach to falls in the elderly. Amerikan Family Phssician 56:1028-1032.
22. Lee VM, Wong TW, Lau CC (1999). Home accidents in elderly patients presenting to an emergency department. Accid Emerg Nurs. 7(2):96-102.
23. Mandıracıoğlu A (1993 ). Yaşlılıkta kazalar. Türk Hemş. Derg.3:13-21.
24. Maral I (1998). Halk sağlığı sorunu olarak ev kazaları. Actual Medicine. Kasım:61-66.
25. Öztek Z, Kubilay G (1996). Toplum Sağlığı ve Hemşireliği. Somgür Yayıncılık. Ankara.
26. Polat O (1992). Ev kazaları. Sendrom Haziran, 43-48.
27. Şenol V, Yıldırım C, Sözüer EM ve ark. (2003) Acil servise başvuran ev kazalarının epidemiyolojik bir analizi. Acil Tıp Dergisi , 3(1):33-36.
28. Topaç Ş (2002). GATA Eğitim Hastanesinde rutin izleme yapılan yaşlı bireylerin geçirdiği ev kaza sıklığı, kaza özellikleri ile nedenleri ve bunun yaşadıkları konut özellikleri ile ilişkisi. http://www.gata.edu.tr