POSTPARTUM DÖNEMDEKİ KADINLARDA ALGILANAN SOSYAL DESTEK VE DEPRESYON DÜZEYLERİ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Öz

Bu araştırma; doğum sonu dönemde kadınlardaki algılanan sosyal destek ile postpartum depresyonu belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırmanın örneklemi, postpartum ikinci haftada olan 328 anneden oluştu. Veri toplama araçları olarak ″Bilgi Formu″, ″Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği″ ve ″‘Edinburgh Postpartum Depresyon Ölçeği″ kullanıldı. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde yüzdelik dağılım, Korelâsyon Analizi, Varyans Analizi, Kruskal-Wallis Varyans Analizi, Students t test, Mann Whitney U testleri kullanıldı. Çalışmada annelerin eğitimi, evlenme yaşı, gebelik tercihi, doğum sayısı, doğumdan sonra yanında kalan birisinin olması, doğum sonrası dönemde yardım ihtiyacı olması, doğum sonrası dönemde yardım ihtiyacının karşılanması durumu, eşlerin mesleği ile algılanan sosyal destek ve post partum depresyon puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu (p < 0.05) saptanmıştır. Bu sonuçlar post partum depresyonun önlenmesi, erken tanısı ve tedavisinde hemşirelik aktivitelerinin gerekliliğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Postpartum dönem, postpartum depresyon, sosyal destek

Kaynakça

1. Barbara L, Parry MD (1995). Comprehensive Textbook of Psychiatry. Williams Wilkins Company, USA;1059- 1066.
2. Brott A (2003). Postpartum blues and depression, what a father can do? http://www.postpartum_blues_and_depressio n (erişim:14 0cak 2004 ).
3. Cutrano CE (1986). Social support, infant temperament and parenting self-efficacy: A medical model of postpartum depression. Child Development 57: 1507-1518.
4. Danacı A, Dinç G, Deveci A ve ark. (2000). Manisa il merkezinde doğum sonrası depresyon yaygınlığı ve etkileyen etmenler. Türk Psikiyatri Dergisi 11(3):204-211.
5. Dündar P (2002). Yarı-kentsel bir bölgede postpartum depresyon prevelansı ve risk faktörleri.
6. (erişim:11ocak 2004 ).
7. Eker D, Arkar H (1995). Çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeğinin faktör yapısı geçerlilik ve güvenilirliği. Türk Psikoloji Dergisi 10 (34): 45-55.
8. Ekuklu G, Tokuç B, Eskiocak M ve ark. (2002). Edirne merkez ilçede doğum sonu depresyon sıklığı ve ilişkili bazı etmenler. http://www.dicle.edu.tr/halks/ (erişim:21 Ocak 2004).

9. Engindeniz N (1996). Edinburg doğum sonu depresyon ölçeğinin türkçe formu için geçerlilik ve güvenilirlik çalışması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
10. Gülseren L (1999). Doğum sonu depresyon bir gözden geçirme. Türk Psikiyatri Dergisi 10(1):58-67.
11. Herbert P (1994). Support of first-time mothers in the three months after birth. Nursing Times 15(24): 36-37.
12. Jones HW, Venis JA (2001). Identification and classification of postpartum psychiatric disorders. Journal of Psychosocial Nursing Mental Health Services 39(12):23-30.
13. Kara B, Çakmaklı P, Nacak E (2001). Doğum sonrası depresyon. http://www.ttb.org.tr/STED/ (erişim:27 0cak 2004).
14. Kırpınar İ (1995). Postpartum psikiyatrik bozukluklar (2). Psychomed 1(3):94.
15. Leifer GMA (2003). Postpartum Depression. Introduction to Maternity & Pediatric Nursing. Fourt Edition, Saunders, St Louis, 248.
16. Mauthner NS (1997). Postnatal depression: How can midwifes help? Midwifery 13(4):163-171.
17. Öncüoğlu H (1997). Kadınlara özgü psikiyatrik bozukluklar 2. Depresyon Dergisi 2(3):74-81.
18. Özkan S (1998). Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisi Kongre Kitabı. Novartis A.Ş. İstanbul, 36-49.
19. Sorias O (1998). Sosyal destekler ve ruh sağlığı. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 27(1):359-363.
20. Vieira T (2003). Becomes grief. Awhonn Lifelines 6(6): 506-513.
21. Vural G, Akkuzu G (1999). Normal vajinal yolla doğum yapan primipar annelerin doğum sonu 10. günde depresyon yaygınlıklarının İncelenmesi. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi 3(1):33-38.