SAĞLIK HİZMETLERİNDE HASTA GÜVENLİĞİ VE HEMŞİRELER

Öz

Bu çalışmanın amacı, hasta güvenliğine ilişkin hastanede başlatılan çalışmaları izlemek, hemşirelerin bu uygulamalara ilişkin geri bildirimlerini değerlendirmektir. Analitik tipte bu çalışmanın evrenini İzzet Baysal Bolu Devlet Hastanesi’nde 186 hemşire, örneklemini ise 104 hemşire oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından hasta güvenliğine ilişkin hazırlanan soru formu aracılığıyla 6-15 Ekim 2008 tarihleri arasında toplanmıştır. Hemşirelerin çoğunluğu 31-40 yaş grubunda (%60.6), önlisans mezunu (%61.5) olup, 1-5 yıl (%27.9) ve 11-15 yıl (%27.9) süreyle dahiliye (%33.7) ve cerrahi kliniklerinde (%23.1) çalışmaktadır. Hemşireler yaptıkları tıbbi hataları; order–ilaç- hataları (%24.0), iş yoğunluğu nedeniyle dikkatsizlik (%12.5), hasta kimliğinin kontrol edilmemesi (%9.6), iletişim eksikliği (%4.8), el hijyenine uymama (%4.8) olarak bildirmiştir. Hemşirelerin %100.0’ü hasta güvenliğini ilgilendiren uygulamalara önemli katkılar sağlayacağını ve %87.5’i hemşirelerin hataları önleyebileceğini; %64.4’ü kurumda hata oluştuğunda sorunun anlaşılmaya çalışıldığını, %14.4’ü ise cezalandırma/ suçlama davranışı gösterildiğini bildirmiştir. Hastane güvenliğine ilişkin hastanede başlatılan çalışmaların hemşirelere olumlu katkı sağladığı ve bu hizmetlerde hemşirelerin önemli bir temel oluşturabileceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Hasta güvenliği, hemşire, tıbbi hata

Kaynakça

1. Bal E (2006). Akreditasyon içinde hasta hakları ve hasta güvenliği http://www.suvak.org.tr/ (erişim: 31 Ekim 2006).
2. Brennan TA, Leape LL, Laird N et al. (1991). Incidence of adverse events and negligence in hospitalised patients: results of the Harvard Medical Practice Study. New England Journal of Medicine 324 (6):370-7.
3. British Association of Critical Care Nurses (2006). Captain and champion: nurses’ role in patient safety. Nursing in Critical Care 11 (6): 265-266.
4. Cooper MD (2000). Towards a model of safety culture. Safety Science 36 (2): 111-136.
5. Donabedian A (1980). Explorations in quality assessment and monitoring. Ann Arbor, MI: Health Administration Press. Darling v. Charleston Community Hospital, 33 III. 2d 326, 211 N.E. 2d253, 14 ALR. 3d 860 III (September 25, 1965).
6. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 2010; 13: 1
7. Eichhorn J, Cooper J, Cullen D et al. (1988). Anesthesia practice standards at Harvard: A review. Journal of Clinical Anesthesia 7(1): 55-65.
8. Esatoğlu E, Akbulut Y (2007). Hasta güvenliğinde iş tasarımının önemi ve bir model önerisi. I. Uluslararası Hasta Güvenliği Kongre Kitabı, Antalya. Göl G (2007). Bayındır hastanelerinde hasta güvenliği yöntemleri. I.Uluslararası Hasta Güvenliği Kongresi Kitabı, Antalya.

9. Henriksen K, Dayton E (2006). Organizational silence and hidden threats to patient safety. Health Services Research 41 (4): 1539–54.
10. Leape LL, Brennan TA, Laird N et al. (1991). The nature of adverse events in hospitalized patients. Results of the Harvard Medical Practice Study II. New England Journal of Medicine, 324 (6):377-84.
11. Mills D (Ed) (1977). Report on the medical insurance feasibility study. San Francisco, CA: Sutter Publications, Inc. Sponsored jointly by California Medical Association and California Hospital Association.
12. Olden PC, MCCaughrın WC (2007). Designing Healthcare Organizations to Reduce Medical Errors and Enhance Patient Safety. Hospital Topics: Research and Perspectives on Healthcare 85(4):4-9.
13. Pizzi LT, Goldfarb NI, Nash DB (2001). Promoting a culture of safety. Making health care safer, AHRQ Publication O1-E058.
14. Rogers AE, Hwang TW, Scott LD et al. (2004). The working hours of hospital staff nurses and patient safety. Health Affairs 33 (4): 202-212.
15. Sezgin B (2007). Kalite belgesi alan hastanelerde çalışma ortamı ve hemşirelik uygulamalarının hasta ve hemşire güvenliği açısından değerlendirilmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. İstanbul.
16. Thomas EJ, Studdert DM, Burstin HR et al. (2000). Incidence and types of adverse events and negligent care in Utah and Colorado. Medical Care 38: 261–271.
17. von Laue NC, Schwappach DLB, Koeck CM (2003). The epidemiology of medical errors: A review of the literature. Wien Klin Wochenschr 115 (10): 318–25.
18. World Health Organization (2001). Quality of care: patient safety. World Health Organization Executive Board EB109/9, 5 December. http://www.who.int/gb/EB_WHA/PDF/EB109/eeb10 99.pdf (accessed 24 July 2002).
19. World Health Professions Alliance Fact Sheet (2002). Health professionals call for priority on patient safety http://www.whpa.org/factptsafety.htm (accessed:12 September 2008)
20. World Health Organization (2004). World alliance for patient safety forward programme, October 2004, www.who.int/patientsafety (erişim: 24.07.2008).