HEMŞİRELERİN SAĞLIK VE GÜVENLİK İŞARETLERİNİ TANIMA DURUMLARININ BELİRLENMESİ

Öz

Amaç: Bu çalışma hemşirelerin sağlık ve güvenlik işaretlerini tanıma durumlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.

Yöntem: Tanımlayıcı olan bu araştırmaya Kasım-Aralık 2017 tarihleri arasında, bir üniversite hastanesinde görev yapan 255 hemşire alınmıştır. Araştırma verilerinin toplanması için hemşirelerin sosyo-demografik bilgilerini içeren “tanıtıcı bilgi formu” ile güvenlik ve sağlık işaretlerinin yer aldığı “güvenlik ve sağlık işaretleri formu” kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, ortalama ve yüzdelik hesaplamalar kullanılmıştır.

Bulgular: Araştırma kapsamına alınan hemşirelerin yaş ortalaması 26.71±6.90’ dır. Hemşirelerin %99.2’si “sigara içilmez”, %72.5’ i “eldiven giy”, %66.3’ü “tehlike uyarısı”, işaretini bilmişlerdir. Hemşirelerin “toksik madde” işaretini %7.1, radyoaktif madde işaretini %20.8, “düşme riski” işaretini %22.4 oranında bildikleri saptanmıştır.

Sonuç: Araştırmadan elde edilen bulgulara göre hemşirelerin hastane ortamına ilişkin sağlık ve güvenlik işaretlerine yönelik bilgilerinin yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu nedenle sağlık ve güvenlik işaretleri ile ilgili eğitim programlarının düzenlenmesi önemlidir.

Anahtar Kelimeler

• güvenli çevre; güvenlik ve sağlık işaretleri; hemşire

Kaynakça

1. Ak T. Çevre ve Güvenlik İlişkisi Bağlamında Çevresel Güvenlik Kavramı. Atılım Sosyal Bilimler Dergisi, 2013;3(1-2):99-115.
2. Türkiye Cumhuriyeti 28762 Sayılı Resmi Gazete. Erişim: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/09/20130911.htm. Erişim Tarihi: 27.10.2017.
3. Aldem M, Arslan FT, Kurt AS. Sağlık Profesyonellerinde Çalışan Güvenliği. Tıp Araştırmaları Dergisi, 2013;11(2):60-7.
4. Aslan FE, Öntürk ZK. Güvenli Ameliyat Ortamı: Biyolojik, Kimyasal, Fiziksel ve Psikososyal Riskler, Etkileri ve Önlemler. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi, 2011; 4(1): 133-9.
5. Aştı T, Karadağ A. Hemşirelik Esasları Hemşirelik Bilimi ve Sanatı. İstanbul, Akademi Basın ve Yayıncılık; 2016
6. Bakanlığı T. Ç. V. S. G., Müdürlüğü İ., ve Müdürlüğü, İ. Kimyasalların Güvenli Depolanması. Ankara; 2011. Erişim tarihi: 15. 08.2018
7. Beşer A. Sağlık Çalışanlarının Sağlık Riskleri ve Yönetimi. DEÜHYO e-dergi, 2012;5(1):39-44.Erişim: http://dspace.deu.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/12345/4607/beser_39-44.pdf?sequence=1. Erişim Tarihi: 20.10.2017.
8. Beşer A, Topçu S. Sağlık Alanında Kişisel Koruyucu Ekipman Kullanımı, 2013;6(1): 241-7

9. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği. Resmî Gazete 11 Eylül 2013. Erişim: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/09/20130911-6.htm. Erişim Tarihi: 20.10.2017.
10. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği. Resmi Gazete 26 Aralık 2012. http://www.resmigazete.gov.tr/main.aspx?home=http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/12/20121226.htm&main=http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/12/20121226.htm. Erişim Tarihi: 20.10.2017.
11. Çelikkalp Ü, Saraçoğlu GV, Keloğlu G, Bilgiç Ş. Hemşirelerin Çalışma Ortamlarında İş Güvenliği Uygulamalarını Değerlendirmesi. TAF Preventive Medicine Bulletin, 2016;15(5):408-13.
12. Dadak K. Yeni Kuşak Hak Olarak Çevre Hakkı. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, 2015; 5:309-26.
13. Güvenlik ve Sağlık İşaretleri Yönetmeliği. 4 Nisan 2005, http://www.ttb.org.tr/mevzuat/index.php?option=com_content&view=article&id=288:genl-ve-saik-aretleryetmel&catid=2:ymelik&Itemid=33. Erişim Tarihi: 15. 08.2018
14. Karadağ A, Çalışkan N, Baykara ZG. Hemşirelik Teorileri ve Modelleri. İstanbul, Akademi Basın Yayın; 2017
15. Occupational Safety and Health Administration (OSHA). Recommended Practices for Safety and Health Programs A Safe Workplace is Sound Business. Erişim: https://www.osha.gov/shpguidelines/index.html. Erişim Tarihi: 20.10.2017.
16. Özkan Ö, Emiroğlu ON. Hastane Sağlık Çalışanlarına Yönelik İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Hizmetleri. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 2006;10(3): 43-52.
17. Parlar S. Sağlık Çalışanlarında Gözardı Edilen Bir Durm: Sağlıklı Çalışma Ortamı. TAF Prev Med Bull, 2008;7(6):547-554.
18. Pektekin Ç. Hemşirelik Felsefesi Kuramlar-Bakım Modelleri ve Politik Yaklaşımlar. İstanbul, İstanbul Medikal Yayıncılık, 2013.
19. Sağlık Kurum ve Kuruluşlarında Hasta ve Çalışan Güvenliğinin Sağlanması ve Korunmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ. Resmî Gazete Sayı: 27214. 29 Nisan 2009.
20. Sağlık Bakanlığı Hasta ve Çalışan Güvenliğinin Sağlanmasına Dair Yönetmelik. Resmi Gazete Sayı: 27897. 6 Nisan 2011.
21. Solmaz M, Solmaz T. Hastanelerde İş Sağlığı ve Güvenliği. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2017;6(3):147-156.
22. The National Institute for Occupational Safety and Health (NIOSH). Workplace Safety and Health Topics. Erişim: https://www.cdc.gov/niosh/topics/healthcare/default.html. Erişim Tarihi: 20.10.2017.
23. Velioğlu P. Hemşirelikte Kavram ve Kuramlar. İstanbul, Akademi Basın Yayıncılık; 2012.
24. Vural F, Fil Ş, Çiftçi S, Dura AA, Yıldırım F, Patan R. Ameliyathanelerde Radyasyon Güvenliği; Çalışan Personelin Bilgi, Tutum ve Davranışları. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi, 2012; 1(3):133
25. Yavuz CI, Erdoğan S. İşyerinde Kimyasallar. Türk Tabiplari Birliği Mesleki Sağlık ve Güvenlik Dergisi, 2001; 33-8