ELEKTİF CERRAHİ BEKLEYEN HASTALARDA CERRAHİ KORKUNUN SOSYAL DESTEK ALGISI İLE İLİŞKİSİNİN BELİRLENMESİ
Öz
Amaç: Bu araştırma hastaların ameliyat öncesi korku düzeylerinin sosyal destek algısı ile ilişkisini belirlemek amacıyla yürütüldü.
Yöntem: Araştırmanın evrenini, cerrahi kliniklerde yatan elektif cerrahi operasyon geçirecek hastalar, örneklemini ise belirtilen evrende araştırmaya alınma kriterlerine uyan 405 hasta oluşturdu. Verilerin toplanmasında “Kişisel Bilgi Formu”, “Cerrahi Korku Ölçeği (CKÖ)” ve “Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBASDÖ)” kullanıldı.
Bulgular: Bu çalışmada CKÖ toplam puan ortalaması 37.55±21.11 olarak bulundu. Yaş ortalaması yüksek grubun, kadınların, çekirdek ailede yaşayanların, daha önce cerrahi operasyon geçirmemiş ve hastaneye yatmamış olan hastaların CKÖ toplam puan ortalamasının daha yüksek olduğu ve aradaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p<0.05). Ayrıca CKÖ ve ÇBASDÖ ölçek toplam puan ortalamaları arasında negatif yönde bir ilişki olduğu belirlendi (p<0.001).
Sonuç: Araştırmada ameliyat bekleyen hastaların orta düzeyde korku yaşadıkları, bazı değişkenlerin ve algılanan sosyal destek düzeyinin, cerrahi korku düzeyini etkilediği saptandı.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aykent R, Kocamanoğlu S, Üstün E, Tür A, Şahinoğlu H. Preoperatif anksiyete nedenleri ve değerlendirilmesi: APAIS ve STAI skorlarının karşılaştırılması. Turkiye Klinikleri Journal of Anesthesiology Reanimation, 2007; 5(1): 7-13.Carr E, Brockbank K, Allen S, Strike P. Patterns and frequency of anxiety in women undergoing gynaecological surgery. Journal of Clinical Nursing, 2006; 15(3): 341-352.Caumo W, Schmidt A, Schneider C, Bergmann J, Iwamoto C, Bandeira D, Ferreira M. Risk factors for preoperative anxiety in adults. Acta Anaesthesiologica Scandinavica, 2001; 45(3): 298-307.Cohen S, Wills T. Stress, social support, and the buffering hypothesis. Psychological Bulletin, 1985; 98(2): 310-317.Cooke M, Chaboyer W, Schluter P, Hiratos M. The effect of music on preoperative anxiety in day surgery. Journal of Advanced Nursing, 2005; 52(1): 47-55.Demir A, Akyurt D, Ergün B, Haytural C, Yiğit T, Elhan A. Kalp cerrahisi geçirecek olgularda anksiyete sağaltımı. Türk Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Dergisi, 2010; 18(3): 177-182.Duman A, Öğün Ö, Şahin K, Şarkılar G, Ökeşli S. Preoperatif korku ve endişeyi etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi. Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2003; 19: 21- 26.Eker D, Arkar H. Perceived social support: psychometric properties of the MSPSS in normal and pathological groups in a developing country. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 1995; 30(3): 121-126.Erdem D, Ugiş C, Albayrak MD, Akan B, Aksoy E, Göğüş N. Perianal bölge ameliyatı yapılacak hastalarda uygulanan anestezi yöntemlerinin preoperatif ve postoperatif anksiyete ve ağrı düzeylerine etkisi. Bakırköy Tıp Dergisi, 2011; 7(1): 11-16.Eti Aslan F. Cerrahi Bakım-Vaka Analizleri ile Birlikte, Ankara, Akademisyen Tıp Kitapevi, 2015.Güz H, Doğanay Z, Güz T. Lomber disk hernisi nedeniyle ameliyat olan hastalarda ameliyat öncesi anksiyete. Nöropsikiyatri arşivi, 2003; 40(2): 36-39.Gürsoy AA. To determine the anxiety levels and the factors which may cause anxiety in preoperative surgical patients. Journal of Nursing Research Development (HEMAR-G), 2001; 1(1): 23-29.Gürsoy A, Candaş B, Güner Ş, Yılmaz S. Preoperative stress: An operating room nurse intervention assessment. Journal of Perianesthesia Nursing, 2016; 31(6): 1-9.Hogan B, Linden W, Najarian B. Social support interventions: Do they work? Clinical Psychology Review, 2002; 22(3): 381-440.Jawaid M, Mushtaq A, Mukhtar S, Khan Z. Preoperative anxiety before elective surgery. Neurosciences, 2007; 12(2): 145-148.Kalkhoran M, Karimollahi M. Religiousness and preoperative anxiety: A correlational study. Annals of General Psychiatry, 2007; 6(1): 17-25.Karadakovan A, Eti Aslan F. Dahili ve Cerrahi Hastalıklarında Bakım, Adana, Nobel Kitapevi, 2010. Karancı A, Dirik G. Predictors of pre and postoperative anxiety in emergency surgery patients. Journal of Psychosomatic Research, 2003; 55(4): 363-369.Koivula M, Paunonen Ilmonen M, Tarkka MT, Tarkka M, Laippala P. Social support and its relation to fear and anxiety in patients awaiting coronary artery bypass grafting. Journal of Clinical Nursing, 2002; 11(5): 622-633.Krohne H, Slangen K. Influence of social support on adaptation to surgery. Health Psychology, 2005; 24(1): 101-110.Lincoln K, Chatters L, Taylor R. Social support, traumatic events, and depressive symptoms among African Americans. Journal of Marriage and Family, 2005; 67(3): 754-766.Marcus M. Validation of the surgical fear questionnaire in adult patients waiting for elective surgery. PLOS ONE, 2014; 9(6): 6-19.Munafo M, Stevenson J. Anxiety and surgical recovery: Reinterpreting the literature. Journal of Psychosomatic Research, 2001; 51(4): 589-596.Okkonen E, Vanhanen H. Family support, living alone, and subjective health of a patient in connection with a coronary artery bypass surgery. Heart & Lung: The Journal of Acute and Critical Care, 2006; 35(4): 234-244. Perks A, Chakravarti S, Manninen P. Preoperative anxiety in neurosurgical patients. Journal of Neurosurgical Anesthesiology, 2009; 21(2): 127-130.Pierantognetti P, Covelli G, Vario M. Anxiety, stress and preoperative surgical nursing. Professioni İnfermieristiche, 2002; 55(3): 180-191.Shahmansouri N, Koivula M, Ahmadi S, Arjmandi A, Karimi A. Fear, anxiety, and beliefs about surgery in candidates patients for coronary artery bypass grafting. European Journal of Experimental Biology, 2012; 2(5): 1750-1754.Stirling L, Raab G, Alder E, Robertson F. Randomized trial of essential oils to reduce perioperative patient anxiety: feasibility study. Journal of Advanced Nursing, 2007; 60(5): 494-501.Tasdemir A, Erakgun A, Deniz MN, Çertug A. Comparison of Preoperative and Postoperative Anxiety Levels with State-Trait Anxiety Inventory Test in Preoperatively Informed Patients. Türk Anestezi ve Reanimayson Dernegi, 2013; 41(2): 44-56.Theunissen M, Peters M, Schouten E, Fiddelers A, Willemsen M, Pinto P, Gramke H, Twiss E, Seaver J, McCaffrey R. The effect of music listening on older adults undergoing cardiovascular surgery. Nursing in Critical Care, 2006; 11(5): 224-231.Vileikyte L. Stress and wound healing. Clinics in Dermatology, 2007; 25(1): 49-55.Yardakçı R, Akyolcu N. The effect of the visits made preoperative period on the patients’anxiety level. Journal of Nursing Research Development (HEMAR-G), 2004; 6: 7-14.Yılmaz M, Sezer H, Gürler H, Bekar M. Predictors of preoperative anxiety in surgical inpatients. Journal of Clinical Nursing, 2012; 21(8): 956-964.Zieger M, Schwarz R, König H-H, Härter M, Riedel-Heller S. Depression and anxiety in patients undergoing herniated disc surgery: relevant but underresearched–a systematic review. Journal of Neurological Surgery: Central European Neurosurgery, 2010; 71(1): 26-34.Zimet G, Dahlem N, Zimet S, Farley G. The Multidimensional Scale of Perceived Social Support. Journal of Personality Assessment, 1988; 52(1): 30-41.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
19 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
5 Nisan 2019
Kabul Tarihi
26 Ekim 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 22 Sayı: 4
Cited By
The relationship between the perception of surgical fear and nursing satisfaction
Journal of Perioperative Practice
https://doi.org/10.1177/17504589221137983LOMBER DİSK HERNİSİ AMELİYATI ÖNCESİ HASTALARIN CERRAHİ KORKU DÜZEYLERİNİN AMELİYAT SONRASI AĞRI VE İYİLEŞME KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİ
Karya Journal of Health Science
https://doi.org/10.52831/kjhs.1182953Sezaryen Hastalarının Cerrahi Korku Düzeyini Etkileyen Faktörler
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.46413/boneyusbad.1247968Bariyatrik Cerrahi Hastalarında Cerrahi Korku ile Sosyal Görünüş Kaygısı Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi
Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi
https://doi.org/10.38108/ouhcd.1258461The Effect of Preoperative Pain, Fear, and Anxiety on Postoperative Pain in Urological Surgery Patients: A Descriptive and Correlational Study
Journal of PeriAnesthesia Nursing
https://doi.org/10.1016/j.jopan.2023.07.013Pain-related fear among adult patients undergoing open-heart surgery: an interpretative phenomenological analysis
Contemporary Nurse
https://doi.org/10.1080/10376178.2023.2249127EVALUATION OF THE RELATIONSHIP BETWEEN SPIRITUAL WELL-BEING AND SURGICAL FEAR IN LIVER TRANSPLANT CANDIDATES
International Journal of Health Services Research and Policy
https://doi.org/10.33457/ijhsrp.1388700Effects of planned training and music listened to before a cesarean section on surgical fear, anxiety and depression: A randomized controlled trial
Current Psychology
https://doi.org/10.1007/s12144-024-06095-1The relationship between spiritual well‐being and surgical fear in elderly patients with gonarthrosis
Psychogeriatrics
https://doi.org/10.1111/psyg.13148The effect of brochure‐assisted education given before septorhinoplasty on surgical fear and anxiety: A randomized controlled trial
Nursing & Health Sciences
https://doi.org/10.1111/nhs.13148The Effect of Surgical Fear Levels on Postoperative Anxiety and Mobilization Status of Patients Undergoing Laparoscopic Cholecystectomy
Indian Journal of Surgery
https://doi.org/10.1007/s12262-024-04209-4Surgical fear and sleep quality effect the postoperative quality of recovery in patients undergoing brain tumor surgery: cross sectional study
Perioperative Medicine
https://doi.org/10.1186/s13741-025-00491-2Preoperative Surgical Fear, Postoperative Pain, and Sleep Quality in Metabolic and Bariatric Surgery Patients: A Descriptive and Correlational Study
Obesity Surgery
https://doi.org/10.1007/s11695-025-07770-3Spinal Cerrahi Girişim Planlanan Hastaların Cerrahi Korku Düzeyleri ile Yaşam Kaliteleri Arasındaki İlişki
Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.53490/egehemsire.1362140Surgical Fear and Related Factors Before Total Knee Arthroplasty
Ebelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.62425/esbder.1488158Effect of stress ball use before cholecystectomy surgery on surgical fear, anxiety and comfort of patients: a randomized controlled trial
BMC Nursing
https://doi.org/10.1186/s12912-025-04057-xKalp Cerrahisi Öncesi Yaşanan Cerrahi Kaygı ve Korkunun Hastaların Perianestezik Konfor Düzeyine Etkisi
Hemşirelik Bilimi Dergisi
https://doi.org/10.54189/hbd.1655724Determination of preoperative surgical fear and anxiety levels in patients undergoing cardiac surgery
Journal of Medicine and Palliative Care
https://doi.org/10.47582/jompac.1852696