TÜRKİYE’DEKİ HAVALİMANLARININ ETKİNLİKLERİNDEKİ DEĞİŞİMİN İNCELENMESİ: 2007-2011 DÖNEMİ İÇİN MALMQUIST-TFV ENDEKSİ UYGULAMASI
Öz
Günümüz sosyal ve ticari yaşantısında oldukça önemli bir
konuma gelmiş bulunan havayolu taşımacılığı, artan talep ve beklentiler
doğrultusunda yeni açılımlara ve yatırımlara ihtiyaç duymaktadır. Bu ihtiyaçla
birlikte havayolu taşımacılığının önemli bir unsuru olan havalimanı işletmeciliği
ön plana çıkmaktadır. Dolayısıyla havalimanlarının etkin bir şekilde
yönetilmesi, yapılan yatırımların karşılığının alınması ve kaynakların etkin
kullanımı açısından oldukça önemlidir. Bu noktada gerçekleştirilen çalışmanın
temel amacı, DHMİ tarafından işletilen havalimanlarının 2007-2011 döneminde
etkinliklerinde meydana gelen değişimi belirlemektir. Bunun için literatürde
sıkça kullanılan Malmquist-Toplam Faktör Verimliliği (TFV) Endeksi
yönteminden faydalanılmıştır. Böylece ilgili dönemde havalimanlarının toplam
faktör verimliliklerinde meydana gelen değişim ve bu değişimin kaynakları
ortaya konulmuştur. Buna göre, ilgili dönemde toplam faktör verimliliğinin
ortalama olarak %11,8’lik bir artış gösterdiği ve bu artışın büyük oranda
teknolojik gelişimden kaynaklandığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abbott, M. ve Wu, S. (2002). “Total Factor Productivity and Efficiency of Australian Airports”, The Australian Economic Review, 35(3), ss.244- 260.
- Avcı, M.A. ve Kaya, A. (2008). “Geçiş Ekonomileri ve Türk Tarım Sektöründe Etkinlik ve Toplam Faktör Verimliliği Analizi (1992-2004)”, Ege Akademik Bakış, 8(2), ss.843-860.
- Baki, B. ve Ar, İ.M. (2009). “ÇAYKUR’a Bağlı Fabrikaların Etkinlik Analizi: Malmquist-TFV Endeksi Uygulaması”, İktisat İşletme ve Finans Dergisi, 24(284), ss.77-108.
- Banker, R.D., Charnes, A. ve Cooper, W.W. (1984). “Some Models for Estimating Technical and Scale Inefficiencies in Data Envelopment Analysis”, Management Science, 30(9), ss.1078-1092.
- Barros, P.C. (2008). “The Technical Efficiency of UK Airports”, Journal of Air Transport Management, 14(4), ss.75-178.
- Barros, P.C., Managi, S. ve Yoshida, Y. (2008). “Technical Efficiency, Regulation, and Heterogeneity in Japanese Airports”, Technical University of Lisbon, School of Economics and Management, Department of Economics Working Paper, ss.1-20
- Barros, P.C. ve Weber, W.L. (2008). “Productivity Growth and Biased Technological Change in UK Airports”, Transportation Research Part E, 45, ss.642-653.
- Boles, J. S. Donthu, N. ve Lohtia, R. (1995). “Salesperson Evaluation Using Relative Performance Efficiency: The Application of Data Envelopment Analysis”, Journal of Personal Selling and Sales Management, 15(3), ss.31-49.
- Boussofiance, A., Dyson, R. ve Rhodes, E. (1991). “Applied Data Envelopment Analysis” European Journal of Operational Research, 2(1), ss.1-15.
- Caves, D.W., Christensen, L.R., ve Diewert, W.E (1982). “Multilateral Comparisons of Output, Input, and Productivity Using Superlative Index Numbers”, Economic Journal, 92(365), ss.73-86.
