Yolsuzlukların Sosyoekonomik Belirleyicileri: Yatay Kesit Veri Analizi
Öz
Bu çalışmanın amacı, 2012 yılı yatay kesit verilerini kullanarak 142 ülke için yolsuzluğun belirleyicilerini tahmin etmektir. Çalışmada dört farklı model kullanılmıştır. Bu modellerden ilki, hiçbir sınıflamaya tabi tutulmadan tüm ülkeleri kapsayacak şekilde dizayn edilmiştir. Diğer modeller ise İnsani Gelişme Endeksine (İGE) göre sınıflandırılmıştır. Ülkelerin gelişmişlik düzeyleri (i) yüksek, (ii) orta ve (iii) düşük olarak kademelendirilmiştir. Böylece gelişmişlik düzeyi birbirine yakın ülkelerde yolsuzluğun belirleyicileri tahmin edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, 142 ülkeyi kapsayan modelde ekonomik özgürlük, demokrasi ve kişi başı gelir istatistiksel olarak anlamlı çıkmış ve bu değişkenlerdeki artışlar yolsuzlukları pozitif (iyileşme) yönde etkilediği tahmin edilmiştir. Kamu harcama oranı ise istatistiksel olarak anlamlı çıkmasına rağmen bu değişkendeki artış yolsuzlukları negatif (olumsuz) yönde etkilemektedir. Gelişmişlik düzeyine göre gruplandırılan ülke modellerinde yolsuzlukların belirleyicilerinin ülkenin gelişmişlik düzeyine bağlı olarak değiştiği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aktan, C. (1997). “Siyasal Patoloji ve Siyasal Yozlaşma”, Yeni Türkiye: Siyasette Yozlaşma Özel Sayısı, Cilt 11, Sayı 14, ss. 66-75.
- Ali, A.M. ve Isse, H.S. (2003). “Determinants of Economic Corruption: A Cross-Country Comparison”, Cato Journal, 22, 449–466.
- Baldemir, E., İşçi Ö. ve Görgülü, H. (2005). “MIMIC Model ve Yolsuzluk Üzerine Türkiye Uygulaması”, VII. Ulusal Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu, 26-27 Mayıs 2005, İstanbul Üniversitesi.
- Berkman, A. Ü. (1983). “Azgelişmiş Ülkelerde Kamu Yönetiminde Yolsuzluk ve Rüşvet”, Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü Yayınları, s.98, Ankara.
- Broadman, H. G. ve Recanatini, F. (2000). “Seeds of Corruption: Do Market Institutions Matter?”, The World Bank Europe and Central Asia Regional Operations Poverty and Economic Management Department. Campbell, N. ve Saha, S.(2013). "Corruption, democracy and Asia-Pacific countries", Journal of the Asia Pacific Economy, 18:2, 290-303.
- Cumhurbaşkanlığı Devlet Denetleme Kurulu Başkanlığı, (1996). “Yolsuzlukla Mücadeleye Yardımcı Olmak Maksadıyla Alınması Gereken Tedbirlere İlişkin İnceleme Raporu” D.D.K Yayınları, Ankara.
- Del Monte, A. ve Papagni, E. (2007). “The determinants of corruption in Italy: Regional panel data analysis”, European Journal of Political Economy, 23(2), 379-396.
- Dökmen, G. (2005). “Yolsuzluk ve Kamu Harcamaları İlişkisi: Türkiye Örneği”, (Zonguldak: Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Z.K.Ü., S.B.E).
- Dwivedi, O. P., Jabbra, G. (1988). Public Service Accountability and Responsibility, Public Service Accountability: A Comparative Perspectives, s.1.
- Dye, K. M., Stapenhurst, R. (1998). 'Pillars of Integrity: The Importance of Supreme Audit Institutions in Curbing Corruption', Economic Development Institute of the World Bank, Washington D.C.
