TÜKETİM MALI İHRACATI İLE ARA VE SERMAYE MALI İTHALATI ARASINDAKİ ASİMETRİK İLİŞKİLER ARAŞTIRMASI: TÜRKİYE ÖRNEĞİ (1995:01-2018:02)
Öz
İhracat
ile ithalat arasındaki ilişkileri ele alan çalışmalarda genel olarak ithalat
ile ihracatın eş-bütünleşik olduğu koşulunun geçerli olduğu ve bunun da zamanlararası
bütçe kısıtı çerçevesinde işleyen mekanizmaya bağlı olduğuna işaret edilir.
Dolayısıyla bu konuda yapılan çalışmalarda doğrusallık varsayımı baz alınır ve
testlerde de eş-bütünleşme ilişkileri ile araştırılır. İlişkilerin doğrusal
değil de, doğrusal olmayan bir etkileşim içerisinde gerçekleştiğine dair araştırmalar
son dönemde yaygınlaşmaya başlamıştır. Bu çerçevede yaygın literatürün aksine,
doğrusal olmayan ARDL yaklaşımı ve asimetrik eş-bütünleşme metoduyla konunun ele
alınması incelemeye değerdir. Böylece çalışmada Türkiye özelinde aylık veriler
ile ihracat ve ithalat ilişkileri inceleme konusu yapılmıştır. Elde edilen
bulgularda Türkiye ekonomisinde ithalat ile ihracat arasında asimetrik değil,
simetrik etkileşimin olduğu ve bu etkileşimin her iki yönde de birbirine
yaklaşık eşit olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla Türkiye ekonomisinde dış
ticaret açığının simetrik boyutlarda olduğu ve bunun da özellikle hizmet ticareti
bilançosunda verilen fazlaların yanında, kısmen de olsa sürdürülebilir borç
yapısıyla finanse edildiği söylenebilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Arize, Augustine C. and Mohsen Bahmani-Oskooee (2017), “Do Imports and Exports Adjust Nonlinearly? Evidence from 100 Countries”, MPRA Paper No. 82807, posted 19 November 2017 18:44 UTC.
- Banerjee, Anindya, Juan J. Dolado and Ricardo Mestre (1998), “Error-correction Mechanism Tests in a Single Equation Framework,” Journal of Time Series Analysis, 19: 267-85.
- Banerjee, Anindya, Juan J. Dolado and Ricardo Mestre (1998), “Error-correction Mechanism Tests in a Single Equation Framework,” Journal of Time Series Analysis, 19: 267-85.
- Husted, Stevan (1992). “The Emerging U.S. Current Account Deficit in The 1980s: A Cointegration Analysis”, The Review of Economics and Statistics, 74: 159-166.
- Pesaran, M. Hashem, Yongcheol Shin and Richard J. Smith (2001), “Bounds Testing Approaches to the Analysis of Level Relationships”, Journal of Applied Econometrics, 16, 289-326.
- Shin, Yongcheol, Byungchul Yu and Matthew Greenwood-Nimmo (2014). “Modelling Asymmetric Cointegration and Dynamic Multipliers in a Nonlinear ARDL Framework” Festschrift in Honor of Peter Schmidt: Econometric Methods and Applications, eds. by R. Sickels and W. Horrace: Springer, 281-314. (https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=1807745) (Erişim: Şubat 2018).
- Wijeweera, Albert and John A. Deskins (2010), “Do Recent Data Provide Evidence That the US Trade Deficit Will Correct Itself?”, Applied Economics Letters, 17 (1), 31-35.
