Bu araştırma, altıncı sınıf fen bilimleri dersinde yer alan ‘Bitki ve Hayvanlarda Üreme, Büyüme ve
Gelişme’ konusuna yönelik bir başarı testi geliştirmek amacıyla yürütülmüştür. Bu nicel araştırmanın verileri tarama yöntemi ile toplanmıştır. Testin geliştirilmesi sürecinde öncelikle alan yazın
taraması yapılarak fen bilimleri dersi öğretim programındaki kazanımlara uygun 30 adet çoktan
seçmeli soru belirlenmiştir. Testin geçerlik çalışmalarında söz konusu sorular alanında uzman
akademisyen ve öğretmenlerin görüşüne sunulmuştur. Uzman görüşleri sonrası sorular dil, kapsam, anlaşılabilirlik vb. açılardan incelenmiş, gerekli görülen durumlarda yazım ve içerik açısından
düzeltmeler yapılmış, ayrıca yaş grubu da dikkate alınarak soru sayısı 20’ye indirilmiştir. Hazırlanan
20 soruluk taslak test Erzurum il merkezindeki bir ortaokulun altıncı sınıfında öğrenim gören
58 öğrenciye uygulanmıştır. Sonrasında değerlendirmeye alınan toplam 55 öğrenciden (29 kız,
26 erkek) elde edilen verilere madde analizi yapılmıştır. Madde analizi sonucunda testin ortalama güçlüğü 0,66 ve ortalama ayırt ediciliği ise 0,56 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca testte kalması
gerektiği düşünülen bazı sorularda düzeltmeler yapılmıştır. Madde analizi sonrası testin güvenirlik
çalışmaları ise 60 kişilik farklı bir öğrenci grubu ile yapılmıştır. Güvenirlik analizi sonucunda başarı
testinin KR-20 güvenirlik katsayısı 0,93 olarak hesaplanmıştır. Geçerlik ve güvenirlik analizleri
sonucunda son şekli verilen nihai testin Bloom Taksonomisi’ne göre farklı zorluk seviyelerinde
sorular içeren, geçerli ve güvenilir bir test olduğu görülmüştür
Açıkgöz, M., & Karslı, F. (2015). Alternatif ölçme-değerlendirme yaklaşımları
kullanılarak iş ve enerji konusunda geliştirilen başarı testinin geçerlilik ve güvenirlik analizi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(1), 1–25.
Akandere, M., Özyalvaç, N., & Duman, S. (2010). Ortaöğretim öğrencilerinin
beden eğitimi dersine yönelik tutumları ile akademik başarı
motivasyonlarının incelenmesi (Konya Anadolu Lisesi örneği). Selçuk
Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24, 1–10.
Akbulut, H. İ., & Çepni, S. (2013). Bir üniteye yönelik başarı testi nasıl
geliştirilir?: İlköğretim 7. sınıf kuvvet ve hareket ünitesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(1), 18–44.
Anderson, L. W., Krathwohl, D. R., Airasian, P. W., Cruikshank, K. A., Mayer,
R. E., Pintrich, P. R., Raths, J., & Wittrock, M. C. (2001). A Taxonomy for
Learning, Teaching, and Assessing: A Revision of Bloom’s Taxonomy
of Educational Objectives (Complete Edition). Longman.
Arslan, A. (2007). Fen Eğitiminde Araştırmaya Dayalı Öğretim Yönteminin Kavramsal Öğrenmeye Etkisi (Yüksek Lisans Tezi), Marmara Üniversitesi, Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi (Tez No. 221514).
Atılgan, H. (2013). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme. (6. Baskı), Anı
Yayıncılık.
Atılgan, H., Kan, A., & Doğan, N. (2011). Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme.
(5. Baskı), Anı Yayıncılık.
Avcı, F. (2020). Yenilenmiş Bloom taksonomisine göre madde ve isı başarı
testi: geçerlik güvenirlik çalışması. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler
Dergisi, 21, 263–292.
Aymen Peker, E., & Taş, E. (2019). Üç aşamalı kavram tanı testi geliştirme
ve geçerlik çalışması: 5. sınıf canlılar dünyasını gezelim tanıyalım ünitesi. Journal of Computer and Education Research, 7(14), 515–539.
[CrossRef]
Ayvacı, H. Ş., & Durmuş, A. (2016). Bir başarı testi geliştirme çalışması: isı
ve sıcaklık başarı testi geçerlik ve güvenirlik araştırması. Ondokuz
Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(1), 87–103.
Baykul, Y., & Güzeller, C. O. (2014). Sosyal Bilimler İçin İstatistik: SPSS
Uygulamalı. Pegem Akademi Yayıncılık.
Bingöl, A., & Halisdemir, N. (2017). Üniversite öğrencilerinin temel bilgi
teknolojileri dersine yönelik akademik başarı testi geliştirme
çalışması. Journal of Academic Social Science Studies, 54, 541–554.
[CrossRef]
Bolat, A., & Karamustafaoğlu, S. (2019). Vücudumuzdaki sistemler ünitesi
başarı testi geliştirme: geçerlik ve güvenirlik. Gazi Eğitim Bilimleri
Dergisi, 5(2), 131–159. [CrossRef]
Büyüköztürk, Ş. (2005). Anket geliştirme. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi,
3(2), 133–151.
Çalık, M., & Ayas, A. (2003). Çözeltilerde kavram başarı testi hazırlama ve
uygulama. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(14), 1–17.
Çardak, Ç. S., & Selvi, K. (2018). Öğretim ilke ve yöntemleri dersi için bir
başarı testi geliştirme süreci. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi,
12(26), 379–406. [CrossRef]
Cattell, R. B. (1978). The Scientific Use of Factor Analysis in Behavioral and
Life Sciences. Plenum Press.
Çepni, S., Bayrakçeken, S., Yılmaz, A., Yücel, C., Semerci, Ç., Köse, E., Sezgin,
F., Demircioğlu, G., & Gündoğdu, K. (2009). Ölçme ve Değerlendirme.
(3. Baskı), Pegem Yayıncılık.
Demir, N., Kızılay, E., & Bektaş, O. (2016). 7. Sınıf çözeltiler konusunda başarı
testi geliştirme: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Necatibey Eğitim
Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 10(1), 209–237.
[CrossRef]
Demirci, N., & Efe, S. (2007). İlköğretim öğrencilerinin ses konusundaki
kavram yanılgılarının belirlenmesi. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 1(1), 23–56.
Dokumacı Sütçü, N., & Oral, B. (2019). Uzamsal görselleştirme testinin
geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. Kastamonu Eğitim
Dergisi, 27(3), 1179–1195.
Duruk, U., Akgün, A., Doğan, C., & Gülsuyu, F. (2017). Examining the learning
outcomes included in the Turkish science curriculum in terms of science process skills: A document analysis with standards-based
assessment. International Journal of Environmental and Science
Education, 1(2), 117–142.
Gül, Ş. (2019). Yaşam Temelli Biyoloji Motivasyon Ölçeği (YTBMÖ)
geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. İnönü Üniversitesi
Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 6(11), 63–77. [CrossRef]
Güneş, M. H., & Serdaroğlu, C. (2020). Validity and reliability of achievement test developed in reproduction, growth and development in
plants and animals. Science, Education, Art and Technology Journal
(SEAT Journal), 2(1), 35–40.
Güngörmez, H., & Akgün, A. (2018). Ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri
dersindeki kuvvet ve enerji ünitesine yönelik akademik başarı testi
geliştirme çalışması. Diyalektolog Ulusal Sosyal Bilimler Dergisi, 18,
85–99. [CrossRef]
Haladyna, T. M. (1997). Writing Test Items to Evaluate Higher Order Thinking. Allyn & Bacon.
Haras, Ö. (2009). “Üreme” Ünitesinin 5E Modeline Göre Öğretiminin
Öğrencilerin Kavramsal Anlama ve Tutumları Üzerine Etkisi. (Yüksek
Lisans Tezi), Dokuz Eylül Üniversitesi (Tez No. 239330).
Hasançebi, B., Terzi, Y., & Küçük, Z. (2020). Madde güçlük indeksi ve madde
ayırt edicilik indeksine dayalı çeldirici analizi. Gümüşhane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10(1), 224–240. [CrossRef]
İlhan, N., & Hoşgören, G. (2015). Fen bilimleri dersine yönelik yaşam
temelli başarı testi geliştirilmesi: asit baz konusu. Fen Bilimleri
Öğretimi Dergisi, 5(2), 87–110
Yazıcı, F., Gül, Ş., & Sözbilir, M. (2022). “Bitki ve Hayvanlarda Üreme, Büyüme ve Gelişme” Konusuna Yönelik Bir Başarı Testinin Geliştirilmesi. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi(46), 11-19. https://doi.org/10.5152/AUJKKEF.2022.837043