Ankara Keçilerinde Propofol ve İzofluran Anestezisinin Oksidatif Stres Üzerine Etkileri

Öz

Bu çalışma, Ankara keçilerinde propofol ve izofluran uygulamasının kan malondialdehit ve antioksidan düzeyleri üzerine etkilerini belirlemek amacıyla gerçekleştirildi. Araştırma, vücut ağırlıkları 33.8-49 kg arasında değişen 7 adet klinik olarak sağlıklı, ergin, dişi Ankara keçisi üzerinde yürütüldü. Hayvanlara anestezi indüksiyonu için ortalama 6.56±1.42 mg/kg propofol bolus şeklinde intravenöz olarak uygulandıktan sonra 1 saat süre ile %1-3 konsantrasyonunda izofluran %100 oksijen ile birlikte verildi. Tüm hayvanlardan propofol uygulamasının öncesinde, indüksiyon sonrasında ve izofluran uygulamasından 15, 30, 60, 120 dakika ve 24 saat sonra kan örnekleri alındı. Alınan kan örneklerinin plazmalarında malondialdehit (MDA), vitamin A ve β-karoten düzeyleri ile eritrositlerde süperoksid dismutaz (SOD) ve katalaz (CAT) aktiviteleri belirlendi. Propofol ve izofluran anestezisi yapılan keçilerde anestezi süresince ve sonrasında plazma MDA, vitamin A düzeylerinde ve eritrosit SOD, CAT aktivitelerinde istatistiksel olarak önemli bir değişiklik tespit edilmedi. Beta karoten düzeylerinde ise propofol uygulamasından sonra istatistiksel olarak önemli bir artış olduğu belirlendi (P < 0.05). Sonuç olarak, Ankara keçilerinde propofol ve izofluran anestezilerinin kan MDA ve ölçülen antioksidan parametre düzeyleri üzerine olumsuz bir etkisinin olmadığı tespit edildi.

Anahtar Kelimeler

• Ankara Keçisi, Antioksidan Enzim, İzofluran, Lipid Peroksidasyon, Propofol

Kaynakça

1. Aebi H., 1983. Catalase. In: Bergmeyer HU Ed: Methods of Enzymatic Analysis. Verlag Chemie, Weinhem, 273- 286.
2. Akkuş İ., 1995. Serbest radikaller ve fizyopatolojik etkileri. Mimoza Basım, Yayım ve Dağıtım, Konya.
3. Allaouchiche B., Debon R., Goudable J., Chassard D., Duflo F., 2001. Oxidative stres status during exposure to propofol, sevoflorane and desflurane. Anesth. Analg., 93, 981-985.
4. Ames BN., Shigenaga MK., Hagen TM., 1993. Oxidants, antioxidants and the degenerative diseases of aging. Proc. Natl. Acad. Sci., 90, 7915-7922.
5. Ansley DM., Sun J., Visser WA., Dolman J., Godin DV., Garnett ME., Qayumi AK., 1999. High dose propofol enhances red cell antioxidant capasity during CPB in humans. Can. J. Anesth., 46, 641-648.
6. Dündar Y., Aslan R., 2000. Oksidan-antioksidan denge ve korunmasında vitaminlerin rolü. Hekimlikte oksidatif stres ve antioksidanlar. Afyon Kocatepe Üniversitesi Yayınları, Afyon. 21-34.
7. Fairbanks VF., Klee GG., 1987. Biochemical aspects of haematology. In’’ Tiez NW Ed: Fundementals of Clinical Chemistry, 3 th Ed. WB Saunders, Philadelphia, 803-804.
8. Günaydın B., Çelebi H., 2003. Genel anesteziklerin serbest radikaller ve antioksidanlarla ilişkisi. Anestezi Dergi- si, 11, 87-98.

9. Kamiloğlu NN., Kamiloğlu A., Beytut E., 2009. Changes in antioxidant system, lipid peroxidation, heart and respiratory rate and rectal temperature with ketamine and ketamine-xylazine anaesthesia in Tuj rams. Kafkas Univ. Vet. Fak. Derg., 15, 205-210.
10. Khinev S., Dafınova K., 1993. The effect of general anesthesia and its components on free-radical processes. Khirurgia, 46, 49–52.
11. Koç B., Sarıtaş KZ., 2004. Genel anestezi, Veteriner Anesteziyoloji ve Reanimasyon, Medipress, Malatya, s: 85-103.
12. Kudo M., Aono M., Lee Y., Massey G., Pearlstein RD., Warner DS., 2001. Absence of direct antioxidant effects from volatile anesthetics in primary mixed neuronal-glial cultures. Anesthesiology, 94, 303-312.
13. Mercan U., 2004. Toksikolojide serbest radikallerin önemi. Yüzüncü Yıl Üniv. Vet. Fak. Derg., 15, 91-96.
14. Moreno IM., Mate A., Repetto G., Vazquez CM., Camean AM., 2003. Influence of microcystin-LR on the activity of membrane enzymes in rat intestinal mocosa. J. Physiol. Biochem., 59, 293-300.
15. Nazıroğlu M., Günay C., 1999. The levels of some antioxidant vitamins, glutathione peroxidase and lipoperoxidase during the anaesthesia of dogs. Cell Biochem. Funct., 17, 207-212.
16. Öz N., Kurtoğlu F., 2002. Serbest radikaller ile antioksidan sistemler ve hastalıklarla ilişkileri. Veterinarium, 13, 21-31.
17. Sun Y., Oberley LW., Li YAA., 1988. Simple for clinical assay of superoxide dismutase. Clin. Chem., 34, 497-500.
18. Suzuki J., Katoh N., 1990. A simple and cheap methods for measuring serum vitamin A in cattle using only a spectrophotometer. Jpn. J. Vet. Sci., 52, 1281-1283.
19. Topal A., 2005. Veteriner Anestezi, Nobel & Güneş, Bursa.,143-147.
20. Wıtterbourn CC., Hawkins RE., Brain M., Carrel W., 1975. The estimation of red cell superoxide dismutase activity. J. Lab. Clin. Med., 55, 337-341.
21. Yamaguchi S., Hamaguchi S., Mishio M., Okuda Y., Kitajima T., 2000. Propofol prevents lipid peroxidation following transient forebrain ischemia in gerbils. Can. J. Anesth., 47, 1025-1030.
22. Yarsan E., Gürkan M., Pekcan Z., İnce S., Kumandaş A., 2010. Effects of halothane and isoflorane anaesthesia on antioxidant enzymes in dogs. JAVA, 9, 2513-2516.
23. Yesilkaya A., Ertug Z., Yegin A., Melikoglu M., Baskurt OK., 1998. Deformability and oxidant stress in red blood cells under the ınfluence of halothane and ısoflurane anesthesia. Gen. Pharmac., 31, 33–36.
24. Yurdakoc A., Gunday I., Memiş D., 2008. Effects of halothane, isoflorane, and sevoflurane on lipid peroxidation following experimental closed head trauma in rats. Acta. Anaesthesiol. Scand., 52, 658- 663.