Romanov Koyun Irkında Dölverimi Özellikleri, Yaşama Gücü, Büyüme Performansı ve Bazı Vücut Ölçüleri

Öz

Bu araştırma, Romanov koyunlarının bazı dölverimi özellikleri ve kuzularının doğum ağırlığı, sütten kesim yaşındaki (90 gün) yaşama gücü, büyüme performansı ve bazı vücut ölçülerini belirlemek için yapılmıştır. Araştırma, 2 ve 3 yaşındaki 78 baş Romanov koyun ve bu koyunlardan doğan kuzular üzerinde yürütülmüştür. Araştırmada; canlı ağırlıklar ve vücut ölçüleri doğumdan sütten kesim yaşına kadar 15 gün arayla belirlenmiştir. Canlı ağırlık ve vücut ölçülerinin 15., 30., 60. ve 90. gündeki değerleri doğrusal interpolasyon yöntemi ile hesaplanmıştır. Romanov ırkı koyunlarda tekiz doğum oranı, çoğuz doğum oranı ve bir doğuma düşen kuzu sayısı sırasıyla %32.85, %67.15 ve 1.71 olarak belirlenmiştir. Kuzuların doğum ağırlığı, sütten kesim yaşındaki yaşama gücü ve canlı ağırlık ve ortalamaları sırasıyla 3.12 kg, %85.83 ve 11.42 kg bulunmuştur. Sütten kesim yaşındaki (90 gün) cidago yüksekliği, incik çevresi, göğüs derinliği ve vücut uzunluğu sırasıyla 44.12 cm, 7.78 cm, 20.61 cm ve 43.14 cm olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak; bu araştırmada, Romanov ırkı koyunların çoğuz doğum oranı yüksek olmasına rağmen yaşama gücü zayıf bulunmuştur. Romanov kuzuların doğum ağırlığının ülkemizde yetiştirilen ikizlik oranı yüksek ırkların doğum ağırlığına yakın olmasına rağmen sütten kesim yaşındaki canlı ağırlığının arzu edilen seviyede olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, bu araştırma bulgularının yurtdışında yetiştirilen Romanov koyun ve kuzularından elde edilen dölverimi ve büyüme performansı verilerinden daha düşük olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Büyüme
• Romanov kuzu
• vücut ölçüleri
• yaşama gücü

Reproductive Traits, Survivability, Growth Performance and Several Body Size Characteristics in Romanov Sheep

Abstract

This research was performed to determine the reproductive traits of Romanov sheep and birth weight, survivability at weaning age (90 days), growth performance, and several body size characteristics of their lambs. The research was conducted on 78 Romanov sheep, 2 and 3 age, and their lamb. In the research, live weight and body measurements were determined up to weaning from birth interval 15 days. Data of 15., 30., 60. and 90. days for live weight and body measurements were calculated with the linear interpolation method. Single birth rate, multiple birth rate, and number of lambs per birth were 32.85%, 67.15% and 1.71 respectively. The mean of birth weight, survivability, and weaning weight for lambs were 3.12 kg, 85.83% and 11.42 kg respectively. Height at withers, cannon-bone circumference, chest depth and body length at weaning period (90 days) were 44.12 cm, 7.78 cm, 20.61 cm and 43.14 cm respectively. In conclusion, in this study, although the birth rate of the Romanov sheep was high, lambs' survivability was found to be weak. Although the birth weight of Romanov lambs was close to the birth weight of the breeds with the twinning rate in our country, it was determined that the live weight at weaning age was not at the desirable level. In addition, these research findings were found to be lower than the fertility and growth performance data obtained from Romanov sheep and lambs raised abroad.

Keywords

• Body measurements
• Growth
• Romanov lamb
• Survivability

Kaynakça

1. 1. Yılmaz A., Özcan M., Ekiz B., Akgündüz M., 2002. Türk Merinosu, Sakız ve kıvırcık ırkları arasındaki melezlemeler ile et veriminin artırılma olanaklarının araştırılması. 2. Kuzularda besi, kesim ve karkas özellikleri. Turk J Vet Anim Sci, 26, 1333-1340.
2. 2. Ünal N., Akçapınar H., Aytaç M., Atasoy F., 2006. Fattening performance and carcasstraits in crossbred ram lambs. Med Weter, 62, 401-404.
3. 3. Kul S., Akcan A., 2002.İvesi ve Ost-Friz × İvesi melez (F1) kuzularda büyüme, yaşamagücü ve bazı vücut ölçüleri. Uludağ Univ J Fac Vet Med, 21, 109-114.
4. 4. Ürüşan H., Emsen H., 2010. Kuzulama mevsimi, kuzu genotipi, anne ve doğumla ilgilifaktörlerin kuzuların büyüme ve yaşama gücü üzerine etkileri. JOTAF, 7, 163-172.
5. 5. Kopuzlu S., Sezgin E., 2017. Erzurum meralarında yetiştirilen Morkaraman, Morkaraman × Akkaraman ve Romanov × Morkaraman F1 melezi kuzuların bazı büyüme özellikleri. YYÜ Tar Bil Derg, 27, 259-267.
6. 6. Aslan FA., Emsen E., 2017. Terminal melezlemede baba hat olarak kullanılanCharollais ile Romanov × Akkaraman(F1) ve Romanov × Morkaraman(F1) melezleri kuzularında doğum mevsiminin vücut özellikleri üzerine etkileri. TURJAF, 5, 1199-1205.
7. 7. Akçapınar H., 2000.Koyun Yetiştiriciliği. 2. Baskı, 21-123, İsmat Matbaacılık, Ankara.
8. 8. Kutluca Korkmaz M., Emsen E., 2016.Growth and reproductive traits of purebred and crossbred Romanov lambs in Eastern Anatolia. Anim Reprod, 13, 3-6.

9. 9. Yakan A., Ünal N., Dalcı MT., 2012. Ankara şartlarında Akkaraman, İvesi ve Kıvırcık ırklarında dölverimi, büyüme ve yaşama gücü. Lalahan Hay Araşt Enst Derg, 52, 1-10.
10. 10. Ekiz B., 2000. Kıvırcık koyunlarından kaliteli kesim kuzuları elde etmek amacıyla Alman siyah başlı etçi koyunu genotiplerinden yararlanma olanakları. İstanbul Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye.
11. 11. Sarı M.,Önk K., Aksoy AR., Tilki M., Işık AS., 2014.Hemşin kuzularda büyüme ve bazı vücut ölçülerinin belirlenmesi. Lalahan Hay Arşt Enst Derg, 51, 15-20.
12. 12. George D., Mallery P., 2003. SPSS for Windows step by step a simple guide andreference, 4th ed., 105-153, Pearson Education, Boston.
13. 13. Işık AS., Aksoy AR., 2015. The growth traits of Bafra sheep (Chios x Karayaka B1) at Kazım Karabekir Agriculture Centre. Van Vet J, 26, 93-99.
14. 14. Çimen M., Soylu D., Soylu İ., Özsoy MK.,2003.Gıcık koyunlarında vücut ölçülerı,̇ dölverimi ve kuzularda büyüme özellık̇lerı.̇ Lalahan Hay Araşt Enst Derg, 43, 29-34.
15. 15. Duricic D., Benic M., Zaja IZ., Valpotic H., Samardzija M., 2019. Influence of season, rainfall and air temperature on the reproductive efficiencey in Romanov sheep in Croatia. Int J Biometeorol, 63, 817-824.
16. 16. Türkyılmaz D., Esenbuğa N., 2019. Increasing the productivity of Morkaraman sheep through crossbreeding with prolific Romanov sheep under semi-intensive production systems. S Afr J Anim Sci, 49, 185-191.
17. 17. Ünal N., Atasoy F., Akçapınar H., Erdoğan M., 2003. Karayaka ve Bafra (Sakız × KarayakaG1) koyunlarda dölverimi, kuzularda yaşama gücü ve büyüme. Turk J Vet Anim Sci, 27, 265-272.
18. 18. Freking BA., Murphy TW., 2021. Comparison of performance of F1 Romanov crossbred ewes with wool and hair breeds during spring lambing under intensive and extensive production systems. J Anim Sci, 99, 1-10.
19. 19. Murphy TW., Keele JW., Freking BA., 2020. Genetic and nongenetic factors influencing ewe prolificacy and lamb body weight in a closed Romanov flock. J Anim Sci, 98, 1-9.
20. 20. Freking BA., Bennett GL., 2019. Rambouillet and Romanov reciprocal breed effects on survival and growyh traits of F1 lambs and on reproductive traits of F1 ewes. J Anim Sci, 97, 578-586.
21. 21. Akçapınar H., Özbeyaz C.,1999. Hayvan Yetiştiriciliği Temel Bilgileri. 1. Baskı,5-105, Kariyer Matbaacılık, Ankara.
22. 22. Oldham CM.,Thompson AN., Ferguson MB., Gordon DJ., Kearney GA., Paganoni BL.,2011. The birth weight and survival of Merino lambs can be predicted from the profile of live weight change of their mothers during pregnancy. Anim Prod Sci, 51,776-783.
23. 23. Koyuncu M., Duymaz Y., 2017. Kuzularda yaşama gücünün iyileştirilmesi. J Anim Prod, 58, 46-56.
24. 24. Kaymakçı M., Sönmez R., 1996. İleri Koyun Yetiştiriciliği. 1. Baskı, 225, Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir.
25. 25. Ünal N., 2002. Akkaraman ve Sakız × Akkaraman F1 kuzularda yaşama gücü, büyüme ve bazı vücut ölçüleri. Turk J Vet Anim Sci, 26, 109-116.
26. 26. Alarslan E., Aygün T., 2001. Yalova’da yetiştirilen Kıvırcık kuzularında büyüme-gelişme ve bazı morfolojik özelliklerin belirlenmesi. J Anim Prod, 60, 39-50.
27. 27. Tahtalı Y., 2019. Use of factor scores in multiple regression analysis for estimation of body weight by certain body measurements in Romanov lambs. Peer J, 7, e 7434.
28. 28. Silva Souza Jd., do Santos Difante G.,NetoJVE., Lana AMQ., da Silva Roberto FF., Ribeiro PHC., 2019. Biometric measurements of Santa Ines meat sheep reared on Brachiariabrizantha pastures in Northeast Brazil. PLoS ONE, 14, e0219343.