Esmer ve Şarole x Esmer Buzağıların Büyüme ve Yemden Yararlanma Özellikleri

Öz

Bu çalışma, Esmer ve Şarole x Esmer buzağılarda büyüme özelliklerini karşılaştırmak amacıyla yapılmıştır. Araştırmadaki 10 baş Esmer ve 11 baş Şarole x Esmer (Melez) buzağılarda, doğum, sütten kesim (ikinci ay), dördüncü ay ve altıncı ay canlı ağırlıkları ile günlük canlı ağırlık artışları, vücut ölçüleri ve yem tüketimleri incelenmiştir. Esmer ve Melez buzağıların doğum ve altıncı ay ağırlıkları sırası ile 42.10±2.00, 45.82±2.59 ve 151.80±3.25, 158.73±5.25 kg olarak belirlenmiştir. Ayrıca doğumdan altıncı aya kadar olan dönemde günlük canlı ağırlık artışları sırasıyla 0.610±0.002 kg ve 0.627±0.002 kg olarak bulunmuştur. Esmer ve Melez buzağılarda doğumdaki cidago yüksekliği, vücut uzunluğu, göğüs çevresi, göğüs derinliği, ön incik çevresi sırasıyla 65.10±1.16, 65.77±1.32; 64.05±2.06, 67.50±1.36; 78.05±1.40, 82.09±1.42; 26.15±0.37, 27.18±0.74; 12.35±0.27, 12.36±0.29 cm olarak saptanmıştır. Aynı ölçüler altıncı ayda yukarıdaki sırayla 90.25±1.42, 89.14±1.00; 96.50±1.57, 96.27±1.25; 120.70±1.09, 126.00±1.60; 43.60±0.43, 44.23±0.86; 15.05±0.20, 15.14±0.22 cm olarak belirlenmiştir. Bireysel yemleme yapılan doğumdan sütten kesime kadar olan dönemde, kuru madde olarak yem tüketimi Esmer buzağılar için 57.33±1.98 kg, Melez buzağılar için 55.53±1.76 kg olarak bulunmuştur. Grup yemlemesi yapılan sütten kesimden dördüncü aya kadar olan dönemde, kuru madde olarak Esmer buzağılar 166.43 kg, Melez buzağılar 168.40 kg; dördüncü aydan altıncı aya kadar Esmer buzağılar 214.80 kg, Melez buzağılar 217.45 kg yem tüketmişlerdir. Ölçümü yapılan özellikler bakımından genotipler arasında belirlenen farklılıklar istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur (P > 0.05). Sonuç olarak; doğumdan altıncı aya kadar olan dönemde Esmer buzağılar ile Melez buzağılar arasında büyüme özellikleri, süt ve yem tüketimi bakımından önemli bir farklılık bulunamamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Büyüme, vücut ölçüleri, yem tüketimi, Esmer, Şarole, melez

Kaynakça

1. Akbulut, Ö., Bayram, B., Tüzemen, N., Aydın, R., 2002. Esmer Irk Buzağıların Doğum Ağırlığı ve Doğumdaki Bazı Vücut Ölçülerine Ait Fenotipik ve Genetik Parametre Tahminleri. Atatürk Üniv., Ziraat Fak., Derg., 33 (1): 59-64.
2. Aydın, R., Emsen, H., Yanar, M., Tüzemen, N., 1994. The Effect of Levels of Milk Feeding Performance of Brown Swiss Calves Raised in Turkey. Agriculture and Equipment International, 46 (3-4):18-20.
3. Dhuyvetter, J. M., Frahm, R. R, Marshall, D. M., 1985. Comparison of Charolais and Limousin as Terminal Cross Sire Breeds. J. Anim. Sci., 60 (4): 935-941.
4. Özlütürk, K., 2002. Doğu Anadolu Kırmızısı Sığır Irkının Et Verim Yeteneğinin Artırılmasında Şarole ve Sarı Alaca Irklarından Yararlanma Olanakları. Atatürk Üni. Fen Bilimleri Enst., Doktora Tezi (Yayınlanmamış).
5. Özlütürk, A., Tüzemen, N., Yanar, M., Esenbuğa, N., Dursun, E., 2004. Fattening Performance, Carcass Traits and Meat Quality Characteristics of Calves Sired by Charolais, Simmental and Eastern Anatolian Red Sires Mated to Anatolian Red Dams. Meat Science. 67: 463 - 470
6. Pierko, M., 1996. Evaluating Beef Traits in Crossbreed Beef Bulls at the Central Bull Rearing Station Cerk Wice. Cab Abstr. CD. AN: 980100700.
7. SPSS Inc., 1999. SPSS for Windows Relase 10.0 standart version, Chicago, USA.
8. Steinwender, R., Gold, H., 1989. Production Techniques and Commersial Crossing in Management of Suckler Cows. Bodenkultur, 40 (4): 335.

9. Tawah, C. L., Mbah, D. A., Lakoste, P., 1996. Effects of Bos Taurus Gene on Pre-weaning Growth of Zebu Cattle on the Adamawa Highland. Cameroon. Cab Abstr. CD. AN: 980102404.
10. Turgut, L., Yanar, M., Tüzemen, N., 1997. Kaba Yem Formunun Esmer Buzağılarda Büyüme ve Yemden Yararlanma Özelliklerine Etkileri. Ondokuz Mayıs Üniv. Zir. Fak. Derg., 12 (3): 11- 22.
11. Tüzemen, N., Akbulut, Ö., Özhan, M., 1996. Esmer ve Siyah Alaca Sığırların Erzurum Koşullarında bazı Önemli Özellikleri Bakımından Karşılaştırılması. Ege Üniv. Zir. Fak. Zootekni Bölümü Hayvancılık’96 Ulusal Kongresi, Cilt 1, Bildiriler. 18-20 Eylül 1996- İzmir.
12. Vilalba, D., Casasus, I., Sanz, A., Estany, J., 2001. Preweaning Growth Curves in Brown Swiss Calves with Emphasis on Individual Variabilty. J. Anim. Sci., 78 (5): 1132- 1140.
13. Yanar, M., Ockerman, H. W., 1993. Milk-feeding Frequency of Brown Swiss Calves in the Cold Semi-arid Clımatic Enviroment of Turkey. Asian Livestock, 18 (4): 46-49.
14. Yanar, M., Tüzemen, N., Ockerman, H. W., 1994. Comparative Growth Characteristics and Feed Conversion Efficiencies in Brown Swiss Calves Weaned at Five, Seven and Nine Weeks of Age. Indian J. Anim. Sci., 64 (9):981- 983.
15. Yanar, M., Tüzemen, N., Aydın, R., Uğur, F., 1995. Early Weaning of Brown Swiss Calves Raised in Eastern Turkey. Agriculture and Equipment International, 47 (1-2): 20-21.
16. Yanar, M., Uğur, F., Tüzemen, N., Aydın, R., Uğur, F., 1997. Growth Performance of Brown Swiss Calves Reared on Two Milk Feeding Schedules. Indian J. Anim. Sci., 67 (12): 1114-1116.
17. Yanar, M., Tüzemen, N., Yüksel, S., 1999. Replacement of Whole Milk by Milk Sibstitute in Diet of Brown Swiss Calves. Indian J. Anim. Sci., 69 (8): 637-640
18. Yarkın, İ., 1961. Sığır Yetiştirmesi. Atatürk Üniversitesi Yayınları No:18, Ziraat Fak. Ders Kitapları Serisi No: 3. Türk Tarih Kurumu Basımevi Ankara. s. 482-484.
19. Yıldız, N., Bircan, H., 1994. Araştırma ve Deneme Metotları. Atatürk Üniversitesi Yayınları No: 697, Ziraat Fak. Ders Kitapları Serisi No: 57. A. Ü. Ziraat Fak. Ofset Tesisi.