Ardahan İli’nin Turizm ve Rekreasyonel Kullanımları Açısından Reliyef Potansiyelinin Belirlenmesi

Öz

Reliyef ekolojik olarak bir yerin iklimi, bitki örtüsü ve toprak özellikleri üzerine önemli etkilere sahiptir. Reliyef, peyzaj içerisindeki arazi yapısının eğimli, alçak veya yüksek, girintili-çıkıntılı veya düz olmasına bağlı olarak değişkenlik gösterir. Bu kapsamda Ardahan ili sınırları dahilinde turizm ve rekreasyonel kullanımlar açısından peyzajın reliyef karakteristikleri olarak yükseklik, eğim ve bakı durumu değerlendirmeye alınmıştır. Peyzaj’ın reliyef karakteristiklerini belirlemek için, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)’den yararlanılmıştır. CBS birçok alanda uygulamaya sahip olduğu gibi Peyzaj Mimarlığı Planlama çalışmalarında da önemli bir kullanım alanına sahiptir. Çalışmada ArcGIS 9.1 yazılımı ve uzanımları kullanılarak gerekli veri kaynakları oluşturulmuş ve analizler yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre Ardahan ilinin turizm ve rekreasyonel alan kullanımları için reliyef potansiyeli, 214795 ha.’lık bir alanda (% 40,38) çok yüksek bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Ardahan, Reliyef, Topoğrafya, Bakı, Eğim, Sayısal Yükseklik Modeli (SYM), Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)

Kaynakça

1. Cengiz, T., 2003. Peyzaj Değerlerinin Korunmasına Yönelik Kırsal Kalkınma Modeli Üzerine Bir Araştırma: Seben İlçesi (Bolu) Alpağut Köyü Örneği, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Ankara
2. Çepel, N., 1994. “Peyzaj Ekolojisi” Ders Kitabı, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Toprak İlmi ve Ekoloji Anabilim Dalı, Orman Fakültesi Yayın No: 429, İstanbul
3. Gülgen, F., 2004. Kartoğrafya ve CBS Uygulamaları İçin Topoğrafik Veri Setlerinden Arazi Karakteristik Çizgilerinin Çıkarılması, 3. CBS Bilişim Günleri Bildiriler Kitabı, Fatih Üniv.,249-255, İstanbul
4. Güngör, S., Önder, S., (1998). Peyzaj Planlama Çalışmalarında Coğrafi Bilgi Sisteminden (CBS) Yararlanma Olanakları. 2. Ulusal Tarımda Bilgisayar Uygulamaları Sempozyumu. 260- 262/1998. Konya.
5. Jain, S.K., Seth S.M., Nema, R.K., 1995. Morphometric analysis of Sei dam catchment using GIS. In: Proceedings of National Symposium on Hydrology. Jaipur, pp. 5–7.
6. Karaelmas, O., 2003. Çerkeş Havzasının Optimal Alan Kullanımının Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Ankara
7. NIMA, 2002. National Imaginary and Mapping Agency. Digital Terrain Elevation Data (DTED) Digital Elevation Model (DEM) Turkey. 10 Meter Resolution Digital Orthorectified Imagery D0I-10M. CNES/SPOT Image 1992-1994. N.A.S.A. USA.
8. Ortaçeşme, V., 1996. Adana ili Akdeniz Kıyı Kesiminde Ekolojik Peyzaj Planlama İlkeleri Çerçevesinde Değerlendirilmesi ve Optimal Alan Kullanım Önerileri, Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Adana

9. Yılmaz, S., 1998. Erzurum Ovasının Optimal Alan Kullanımının Belirlenmesi, Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Erzurum
10. Wilson, J.P., Gallant, J.C., 2000. Terrain Analysis, Principles and Applications, Jhon Wiley&Sons, Inc.USA
11. Zengin, M., 2007. Ardahan-Kura Nehri ve Yakın Çevresi Alan Kullanımlarının Belirlenmesi ve Optimal Alan Kullanım Önerileri, Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Peyzaj Mimarlığı Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Erzurum