Yazlık Fiğ ve Kışlık Buğdayda Farklı Doğrudan Ekim Makinaları ve Traktör İlerleme Hızlarının Anız Dağılımına Etkileri

Öz

Bu araştırmada, yazlık fiğ ve kışlık buğdayın münavebeli doğrudan ekiminde farklı tip gömücü ayaklara sahip doğrudan ekim makinalarının ve farklı traktör ilerleme hızlarının; anız dağılımına olan etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Doğrudan ekim makinaları; çapa tip gömücü ayaklı (ÇGA), tek diskli gömücü ayaklı (DGA) ve kanatlı çapa tip (KGA) gömücü ayaklı makinalardan oluşurken, traktör ilerleme hızları olarak; 0.75, 1.25, 1.75 ve 2.25 m s-1 olmak üzere dört farklı hız dikkate alınmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; kanatlı çapa tip gömücü ayaklara sahip doğrudan ekim makinası ekim anında sıra üzerindeki anızı daha fazla toplarken, ekimden sonra sıra üzerinin daha az anız ile kaplanmasına neden olmuştur. Tek diskli gömücü ayaklara sahip doğrudan ekim makinası diğer makinalara göre hem yazlık fiğ, hem de kışlık buğdayda çizi üzerindeki anızı daha iyi kesmiştir. Her iki bitki koşulunda çapa tip gömücü ayaklı ekim makinası anızı çiziye daha fazla gömmüştür. Traktör ilerleme hızının artışı çiziye gömülen ve gömücü ayaklar tarafından toplanan anız miktarını artırmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Doğrudan ekim makinası, gömücü ayak, anız kaplama oranı, gömülen anız, kesilen anız

Kaynakça

1. Altıkat S., 2011. Doğrudan ekim makinalarında farklı gömücü ayak ve ilerleme hızlarının; güç ve yakıt tüketimi, toprak fiziksel özellikleri, anız dağılımı ve ekim performansına etkileri. Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü (Doktora Tezi), Erzurum.
2. Anonymous 2005. Conservation Practice Standard 329-1. Residue and Tillage ManagementNoTill/StripTill/DireSeed.Available:http://www.nrcs.usda.gov/technical/standards/nhcp.html
3. Bahrani M.J., Raufat M.H., Ghadiri H., 2007. Influence of wheat residue management on irrigated corn grain production in a reduced tillage system. Soil and Tillage Research (94)1:305–309.
4. Çelik A., Altıkat S., 2010. Doğrudan ekimde farklı gömücü ayak, kapatma düzeni ve ilerleme hızlarının anız dağılımı ekim performansı ve bitki çıkışı yönünden karşılaştırılması. 3. Koruyucu Toprak İşleme ve Doğrudan Ekim Çalıştayı, Konya.
5. Çelik A., 2009. Anıza doğrudan ekim makinalarının performansına etkili faktörler. Atatürk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Dergisi 40 (2): 101–108.
6. Çelik A, Altıkat S., Turgut N., 2009. Farklı tip anıza doğrudan ekim makinalarının değişik anız koşullarında, çizi özellikleri ve anız dağılımı yönünden karşılaştırılması. 25. Tarımsal Mekanizasyon Ulusal Kongresi Bildiri Kitabı, 215-223,1-3 Ekim, Isparta
7. Chen Y., Monero F.V., Lobb D., Tessier S., Cavers C., 2004. Effects of six tillage methods on residue incorporation and crop performance in a heavy clay soil. Transactions of the ASAE (47) 4: 1003−1010.
8. Doan V, Chen Y ve Irvine B (2005). Effect of oat stubble height on the performance of no-till seeder openers. Canadian Biosystems Engngineering 47 (1):237-244.

9. Green M., Eliason M., 1999. Equipment issues in crop residue management for direct seeding. Alberta Agriculture, Food and Rural Development. Available: www1.agric.gov.ab.ca/$department/-deptdocs.nsf/all/agdex1352.
10. Guerif J., Richard G., Dürr C., Machet J.M., Recous S., Roger Estrade J., 2001. A review of tillage effects on crop residue management, seedbed conditions and seedling establishment. Soil and Tillage Research 61(1):13-32
11. McVay K.A., Budde J.A., Fabrizzi K., Mikha M.M., Rice C.W., Schlegel A.J., Peterson D.E., Sweeney D.W., Thompson C., 2006. Management effects on soil physical properties in long-term tillage studies in Kansas. Soil Sci. Soc. Am. J., (70): 434-438.
12. Morrison J.E., Allen R.R., 1987. Planter and drill requirements for soils with surface residues. Southern Region No-till Conference Proceedings, p:44-58, College Station, Texas, USA.
13. Morrison J.E., Gerik T.J., 1985. Planter depth control: II Empirical testing and plant responses. Transactions of the ASAE (28)6:1744-1748.
14. Price T., 1999. What Should My No-till Planter Look Like. Available:https://transact.nt.gov.au/ebiz/dbird/ techpublications.nsf/b2ff165af0ec6aeb69256efe004f5a7f/$file/311.pdf.