Araştırma Makalesi

Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari

Cilt: 8 Sayı: 2 15 Aralık 2022
  • Orzigul Hamroyeva
PDF İndir

Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari

Öz

Mumtoz qofiya nazariyasi aks etgan muhim manbalardan biri shayx Аhmad Taroziyning “Funun ul-balog‘a” asaridir. Maqolada poetikaning “ilmi segona”(ilmlar uchligi)ning tarkibiy qismlaridan biri qofiya ilmi haqida batafsil to‘xtalinadi. Ilmi qofiya, uning o‘ziga xosligi, unsurlari, turlariga bag‘ishlangan bir qancha risolalar mavjud boʼlib, Аhmad Taroziyning “Funun ul-balog‘a” asari poetika ilmiy nazariy asoslari keltirilgan muhim manbalardan biridir.Mumtoz qofiya oid risolalarning aksariyati arab va fors tilida yaratilgan bo’lib, Ahmad Taroziyning “Funun ul-balog‘a” asari mumtoz poetika ilmiga oid turkiy tildagi manbadir. Аhmad Taroziy asarning 2-bo‘limini qofiya ilmiga bag‘ishlagan, bo‘lim tarkibidagi “fasl”larda qofiya unsurlarini birma-bir izohlagan. Qofiya harflari, harakatlari va qofiya turlari “fasl”larda izohlanadi. Abdurauf Fitratning “Adabiyot qoidalari” va Abdurahmon Sa’diyning “Аmaliy ham nazariy adabiyot darslari” asarlarida ham mumtoz qofiyaning nazariyasi haqida ixcham ma’lumot keltiriladi. Maqolada “Funun ul-balog‘a”da keltirilgan qilmi qofiyaga oid ilmiy-nazariy fikrlar hamda Abdurauf Fitratning “Adabiyot qoidalari” va Abdurahmon Sa’diyning “Аmaliy ham nazariy adabiyot darslari” asarlaridagi qofiya nazariyasiga oid qismlar tadqiq etiladi.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Ат-Табризий, Абу Закариййа (ал-Хатиб) 1991. Ал-кафи фи-л-аруд ва-л-кавафи (перевод с арабского, исследование и комментарий Д.В.Фролов) / Классисҳческий арабский стих. История и теория аруда. Москва: Наука.
  2. 2. Ибн Рашиқ. 1972. Ал-Умда фи маҳосин аш-шиър ва-адаби ва-нақди. 4-е изд. Т. 1-2, Байрут.
  3. 3. Крачковский, И.Ю. 1956. Арабская поэтика в IХ в. / Избранные произведения. Т.2. Москва.
  4. 4. Замахшарий, М. 1989. Ал-Қистос ал-мустақим фи илм-ил-аруз. Байрут: Мактабат ул-амориф.
  5. 5. Мусульманкулов, Р. 1989. Персидско-таджикская классическая поэтика Х-ХV вв. Москва: Наука.
  6. 6. Самарқандий, Низомий Арузий. 1986. Нодир ҳикоялар. Тошкент: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти.
  7. 7. Туси, Носир ад-Дин. 1325. Ми’йар ал-аш‘ор. Теҳрон.
  8. 8. Тўйчиев, У. 2011. Ўзбек адабиётида бадиийлик мезонлари ва уларнинг маромлари. Тошкент: Янги аср авлоди.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sanat ve Edebiyat

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Orzigul Hamroyeva Bu kişi benim
0000-0002-3904-9712
Uzbekistan

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

2 Mart 2022

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 8 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Hamroyeva, O. (2022). Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari. Aydın Türklük Bilgisi, 8(2), 159-181. https://doi.org/10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005
AMA
1.Hamroyeva O. Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari. AY-TBD. 2022;8(2):159-181. doi:10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005
Chicago
Hamroyeva, Orzigul. 2022. “Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari”. Aydın Türklük Bilgisi 8 (2): 159-81. https://doi.org/10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005.
EndNote
Hamroyeva O (01 Aralık 2022) Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari. Aydın Türklük Bilgisi 8 2 159–181.
IEEE
[1]O. Hamroyeva, “Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari”, AY-TBD, c. 8, sy 2, ss. 159–181, Ara. 2022, doi: 10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005.
ISNAD
Hamroyeva, Orzigul. “Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari”. Aydın Türklük Bilgisi 8/2 (01 Aralık 2022): 159-181. https://doi.org/10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005.
JAMA
1.Hamroyeva O. Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari. AY-TBD. 2022;8:159–181.
MLA
Hamroyeva, Orzigul. “Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari”. Aydın Türklük Bilgisi, c. 8, sy 2, Aralık 2022, ss. 159-81, doi:10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005.
Vancouver
1.Orzigul Hamroyeva. Turkiy manbalarda mumtoz qofiyaning nazariy asoslari. AY-TBD. 01 Aralık 2022;8(2):159-81. doi:10.17932/IAU.TURKLUK.2015.011/turkluk_v08i2005


All site content, except where otherwise noted, is licensed under a Creative Common Attribution Licence. (CC-BY-NC 4.0)

by-nc.png