Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme

Orhan Ay

Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme

Öz

Hikâye-i Kız Maʿa Cuhûd, Kesik Baş, Dâsitan-ı Gügercin, Hikâye-i İslam Yahûd gibi anonim olan dini motifli ve destansı halk hikâyeleri halkın zevk ve anlayışının yanısıra dönemin sosyo-kültürel yapısı hakkında bilgi veren önemli edebi ürünlerdir. Makalemizin konusunu teşkil eden bu tarz hikâyelerden biri olan Kız Mevlûdi adlı destansı hikâye müstakil tarzda yazılmış bir halk hikâyedir. Ne zaman ve kimin tarafından yazıldığı belli olmayan hikâyenin bilinen üç farklı nüshası mevcuttur. Elimizdeki nüsha Kız Mevlûdi adı altında 1339/1915 tarihinde Dersaâdet’te Yusuf Ziya Matbaası’nda müstakil risale şeklinde basılmıştır. Bu nüshanın diğer iki nüshayla benzer birtakım yönleri olmakla birlikte onlardan daha hacimli, sade ve derli topludur. Ayrıca dili de diğerlerine göre günümüz Türkçesine daha yakındır. Çalışmamızda Kız Mevlûdi’ni transkripsiyonlu metniyle beraber içerik, dil ve üslup özellikleriyle tahlil etmeye çalıştık.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Bayat, F. (2006). Ana Hatlarıyla Türk Şamanlığı, İstanbul: Ötüken Neşriyat.
Buzpınar, Ş.T. (2010). Şam, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi (38): 315-320.
Devellioğlu, F. (2004). Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lūgat, 21. bs. Ankara: Aydın Kitabevi Yayınları.
Ersoylu, H.(1996). Kız Destanı, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
Eroğlu, S.(2010). Edebi Bir Tür Olarak Mevlidler –Şekil Özelliklerine Dair Bazı Değerlendirmeler, U.Ü. Fen-Edebiyat fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi (18): 125-142. Okiç, M.T.(1975). Çeşitli Dillerde Mevlidler ve Süleyman Çelebi Mevlidinin Tercemeleri, Atatürk Üniversitesi İlahiyat Tetkikleri Dergisi (1): 17-78
Öztürk, Z.(2007). Osmanlı Döneminde Kıraat Meclislerinde Okunan Halk kitapları, Türkiye Araştırmalan Literatür Dergisi (9): 401-446.
Türkçe Sözlük, (2011). 11. bs. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sanat ve Edebiyat

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Orhan Ay ^*
0000-0002-5836-8911
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

18 Ekim 2021

Gönderilme Tarihi

2 Eylül 2021

Kabul Tarihi

19 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 7 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA66MN77WG

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Ay, O. (2021). Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme. Aydın Türklük Bilgisi, 7(2), 195-242. https://izlik.org/JA66MN77WG

AMA

1.Ay O. Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme. AY-TBD. 2021;7(2):195-242. https://izlik.org/JA66MN77WG

Chicago

Ay, Orhan. 2021. “Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme”. Aydın Türklük Bilgisi 7 (2): 195-242. https://izlik.org/JA66MN77WG.

EndNote

Ay O (01 Ekim 2021) Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme. Aydın Türklük Bilgisi 7 2 195–242.

IEEE

[1]O. Ay, “Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme”, AY-TBD, c. 7, sy 2, ss. 195–242, Eki. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA66MN77WG

ISNAD

Ay, Orhan. “Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme”. Aydın Türklük Bilgisi 7/2 (01 Ekim 2021): 195-242. https://izlik.org/JA66MN77WG.

JAMA

1.Ay O. Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme. AY-TBD. 2021;7:195–242.

MLA

Ay, Orhan. “Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme”. Aydın Türklük Bilgisi, c. 7, sy 2, Ekim 2021, ss. 195-42, https://izlik.org/JA66MN77WG.

Vancouver

1.Orhan Ay. Dini Motifli ve Destansı Bir Halk Hikâyesi: Kız Mevludi Üzerine Bir İnceleme. AY-TBD [Internet]. 01 Ekim 2021;7(2):195-242. Erişim adresi: https://izlik.org/JA66MN77WG