Türkiye Cumhuriyeti’nin Deniz Jeopolitiğinde Doğu Akdeniz

Yıl 2023, Cilt: 10 Sayı: 5, 1831 - 1844, 03.11.2023

Khayal Salahov

Öz

XX. yüzyılda artık değişen jeopolitik denklemde deniz ve okyanusların önemi her geçen gün artmaktadır. Bölgesel güçlerin de jeopolitik denklemde her geçen gün büyük rol oynadığı bir dünyada denizlerin de rolü artmaktadır. Türkiye gibi Asya ve Avrupa kıtalarını birleştiren ve Afrika’ya da deniz kıyısı ile sınırdaş olan Türkiye de bölgesel bir güç olarak dünya düzeninde yerini almaktadır. Doğu Akdeniz bölgesinde özellikle son yıllarda adımlarını artıran Türkiye Cumhuriyeti ‘Mavi Vatan’ doktrini ismi ile özdeşleşen deniz jeopolitiğinde de bu bölgeye ayrı bir önem vermektedir. Kıbrıs adasında Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin varlığı da Türkiye’nin Doğu Akdeniz faaliyetlerinde önemli bir güç olarak belirlenmektedir. Türkiye Cumhuriyeti özellikle Doğu Akdeniz’de kendisine önerilen Seville Haritası ile ve sık sık kendisine karşı yapılan tatbikatlara karşı bölgedeki varlığını donanmanın gücü ve aktif olması üzerinden göstermektedir. Realizm teorisinin dayandığı güç kuramı ile Türkiye Cumhuriyeti’nin deniz jeopolitiğinde Doğu Akdeniz faaliyetlerini inceleyen bu makalede Türkiye’nin konumu ve gelecek düzenin kurulmasındaki etkileri ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Türkiye Cumhuriyeti , Doğu Akdeniz , Mavi Vatan , Realizm

Eastern Mediterranean in the Maritime Geopolitics of the Republic of Turkey

Öz

The importance of seas and oceans in the changing geopolitical equation in the XXth century is increasing day by day. In a world where regional powers play a major role in the geopolitical equation day by day, the role of the seas is also increasing. Turkey, which connects the continents of Asia and Europe and borders Africa by the sea, is also taking its place in the world order as a regional power. The Republic of Turkey, which has increased its steps in the Eastern Mediterranean region especially in recent years, attaches particular importance to this region in maritime geopolitics, which is identified with the name of the 'Blue Homeland' doctrine. The presence of the Turkish Republic of Northern Cyprus on the island of Cyprus is also determined as an important force in Turkey's Eastern Mediterranean activities. The Republic of Turkey demonstrates its presence in the region through the Seville Map proposed to it especially in the Eastern Mediterranean, and through the power and activity of its navy against the exercises frequently conducted against it. In this article, which analyses the Eastern Mediterranean activities of the Republic of Turkey in the maritime geopolitics of the Republic of Turkey with the power theory based on the realism theory, Turkey's position and its effects on the establishment of the future order are discussed.

Anahtar Kelimeler

Republic of Turkey , Eastern Mediterranean , Blue Homeland , Realism

Kaynakça

• Armaoğlu, F. (2020). Türk Siyasi Tarihi. Kronik Kitap.
• Başbuğ, İ. (2016). Unutulan Ada Kıbrıs. Kırmızı Kedi Yayınevi.
• Çeçen, A. (2018). Kıbrıs Çıkmazı. Astana Yayınları.
• Çelik, V. & İlker Çelebi (2020), 1960’da Kıbrıs Cumhuriyeti’nin Kuruluşundan 2004 Annan Planı’na Kadar Olan Süreçte Kıbrıs Meselesi. Ekonomi İşletme Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Dergis, 6 (2), 168-193.
• Eroğlu, H. (2002). Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuri̇yeti̇ni̇ Yaratan Tari̇hî Süreç ve Son Geli̇şmeler.Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 18(54), 735-793.
• Hergünşen, İ. (2020, 27 Eylül). Preveze deniz zaferi ve Türk Deniz Kuvvetleri Günü kutlu olsun. https://www.aa.com.tr/tr/analiz/preveze-deniz-zaferi-ve-turk-deniz-kuvvetleri-gunu-kutlu-olsun/1986893