Araştırma Makalesi

Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi

Cilt: 13 Sayı: 3 13 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi

Öz

Bu çalışma, sürdürülebilirlik göstergelerinin turizm yoğunluğu üzerindeki etkisini G-20 ülkeleri özelinde 1995–2023 dönemi için panel veri yöntemiyle analiz etmektedir. Çalışmada bağımlı değişken olarak turist yoğunluğu; bağımsız değişkenler olarak ise kişi başına düşen CO₂ emisyonları, yenilenebilir enerji tüketim oranı, kara alanları içerisindeki orman alanı oranı, kişi başına düşen GSYİH’nin yıllık büyüme hızı ve internet kullanan bireylerin oranı ele alınmıştır. Araştırmada gerçekleştirilen temel varsayım testleri sonucunda modelde değişen varyans, birimler arası korelasyon ve otokorelasyon sorunlarının varlığı tespit edilmiş; bu nedenle araştırma modeli FGLS yöntemi kullanılarak tahmin edilmiştir. Elde edilen bulgular, tüm bağımsız değişkenlerin turist yoğunluğu üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkilere sahip olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, kişi başına düşen CO₂ emisyonları, yenilenebilir enerji tüketim oranı ve orman alanı oranındaki artışın G-20 ülkelerinde turist yoğunluğunu negatif yönde etkilediğini ortaya koymaktadır. Buna karşılık, kişi başına düşen GSYİH büyüme oranı ile internet kullanan bireylerin oranındaki artışın turist yoğunluğunu pozitif yönde etkilediği belirlenmiştir. Bulgular, sürdürülebilir turizm politikalarının yalnızca çevresel boyutlarıyla değil, aynı zamanda ekonomik, teknolojik ve sosyo-demografik boyutlarıyla da ele alınması gerektiğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Arı, A. (2021). Yenilenebilir enerji, turizm, CO₂ ve GSYH ilişkisinin Türkiye için analizi. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 12(2), 192–205.
  2. Azam, M., Alam, M. M., & Hafeez, M. H. (2018). Effect of tourism on environmental pollution: Further evidence from Malaysia, Singapore and Thailand. Journal of Cleaner Production, 190, 330–338. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.04.168
  3. Balsalobre-Lorente, D., Driha, O. M., Shahbaz, M., & Sinha, A. (2020). The effects of tourism and globalization over environmental degradation in developed countries. Environmental Science and Pollution Research, 27, 7130–7144. https://doi.org/10.1007/s11356-019-07372-4
  4. Becken, S., & Hay, J. E. (2007). Tourism and climate change: Risks and opportunities. Channel View Publications.
  5. Buckley, R. (2011). Tourism and environment. Annual Review of Environment and Resources, 36(1), 397–416. https://doi.org/10.1146/annurev-environ-041210-132637
  6. Butler, R. W. (1999). Sustainable tourism: A state-of-the-art review. Tourism Geographies, 1(1), 7–25. https://doi.org/10.1080/14616689908721291
  7. Çavuş, M. N. (2024). Turizm, sürdürülebilirlik ve iklim değişikliği ekseninde 2000–2024 yıllarında yayınlanmış akademik çalışmalara yönelik bibliyometrik bir inceleme. Coğrafi Bilimler Dergisi, 22(2), 268–293. https://doi.org/10.33688/aucbd.1470690
  8. Dogru, T., & Bulut, U. (2018). Is tourism an engine for economic recovery? Theory and empirical evidence. Tourism Management, 67, 425–434. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2017.06.014

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kent Sosyolojisi ve Toplum Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

13 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

12 Nisan 2026

Kabul Tarihi

10 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 13 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Çavuş, M. N., & Çavuş, B. (2026). Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 13(3). https://izlik.org/JA96LT56DE
AMA
1.Çavuş MN, Çavuş B. Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi. ATDD. 2026;13(3). https://izlik.org/JA96LT56DE
Chicago
Çavuş, Muhammet Nimet, ve Baran Çavuş. 2026. “Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 13 (3). https://izlik.org/JA96LT56DE.
EndNote
Çavuş MN, Çavuş B (01 Haziran 2026) Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 13 3
IEEE
[1]M. N. Çavuş ve B. Çavuş, “Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi”, ATDD, c. 13, sy 3, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA96LT56DE
ISNAD
Çavuş, Muhammet Nimet - Çavuş, Baran. “Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 13/3 (01 Haziran 2026). https://izlik.org/JA96LT56DE.
JAMA
1.Çavuş MN, Çavuş B. Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi. ATDD. 2026;13. Available at https://izlik.org/JA96LT56DE.
MLA
Çavuş, Muhammet Nimet, ve Baran Çavuş. “Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, c. 13, sy 3, Haziran 2026, https://izlik.org/JA96LT56DE.
Vancouver
1.Muhammet Nimet Çavuş, Baran Çavuş. Sürdürülebilirlik Göstergelerinin Turizm Yoğunluğu Üzerindeki Etkisi: G-20 Ülkeleri İçin Bir Panel Veri Analizi. ATDD [Internet]. 01 Haziran 2026;13(3). Erişim adresi: https://izlik.org/JA96LT56DE

 

Copyright and Licensing Policy

All articles published in the Journal of Academic History and Ideas / Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi are copyrighted by the journal. The journal provides immediate open access to its content under the terms of the Creative Commons Attribution–NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0): https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/ 

Under this license, users may read, download, copy, distribute, print, search, link to, reproduce, adapt, translate, and build upon the material in any medium or format for non-commercial purposes, provided that appropriate credit is given to the author(s) and the journal.

Any commercial use of the published material requires prior written permission from the Editorial Board. Requests concerning commercial reuse should be addressed to: akademiktarihvedusunce@gmail.com 

The authors bear full scientific, ethical, and legal responsibility for the content of their manuscripts. Opinions and claims expressed in published articles are solely those of the author(s) and do not necessarily reflect the views of the editors or the Editorial Board. The editors and the Editorial Board disclaim any responsibility or liability for the content of published works.

© Academic Journal of History and Idea / Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi (ATDD). This work is licensed under CC BY-NC 4.0.