The History of Solidarity of Azerbaijanis Around the World

Öz

December 31, the Day of Solidarity of World Azerbaijanis, represents a key milestone in the formation of a shared national identity among Azerbaijanis living across different regions of the world. More than a symbolic date, it reflects the dynamic interaction between historical memory, collective consciousness, and transnational belonging. Its origins can be traced to the events of December 1989 along the Araz River, where the symbolic removal of borders signaled a broader aspiration for unity, self-determination, and the overcoming of historical fragmentation. The official recognition of this day in 1991, initiated by Heydar Aliyev, transformed these developments into an institutional framework, contributing to the consolidation of national identity and the articulation of Azerbaijanism as a cohesive ideological concept. Within this context, the Day of Solidarity functions not only as a commemorative occasion but also as a unifying reference point that reinforces collective belonging. From an analytical standpoint, the persistence of solidarity among Azerbaijanis across diverse geographical settings highlights the role of shared language, cultural continuity, and historical experience in sustaining identity beyond territorial boundaries. Accordingly, the Day of Solidarity embodies both symbolic meaning and practical relevance in strengthening diaspora cohesion and ensuring the continuity of national identity.

Anahtar Kelimeler

• World Azerbaijanis
• solidarity
• Heydar Aliyev
• Azerbaijanism
• identity

Dünya Azerbaycanlılarının Dayanışma Tarihi

Öz

31 Aralık Dünya Azerbaycanlılarının Dayanışma Günü, dünyanın farklı coğrafyalarında yaşayan Azerbaycanlıların ortak bir milli kimlik etrafında bütünleşmesini ifade eden önemli bir tarihsel dönüm noktasıdır. Bu gün, yalnızca sembolik bir anlam taşımakla sınırlı değildir; aynı zamanda tarihsel hafıza, kolektif bilinç ve sınır ötesi aidiyet duygusunun kesişiminde şekillenen çok katmanlı bir süreci yansıtır. Kökenleri, Aralık 1989’da Araz Nehri boyunca yaşanan ve sınırların sembolik olarak ortadan kaldırılmasıyla ortaya çıkan gelişmelere dayanmaktadır. Bu gelişmeler, bölünmüşlüğe karşı bir tepkinin ötesinde, birlik ve bütünleşme yönündeki toplumsal iradenin görünür hale gelmesini sağlamıştır. 1991 yılında Heydar Aliyev’in girişimiyle bu günün resmî olarak ilan edilmesi, söz konusu süreci kurumsal bir zemine taşımış ve milli kimliğin güçlendirilmesine katkıda bulunmuştur. Bu bağlamda Dayanışma Günü, yalnızca bir anma günü değil, aynı zamanda Azerbaycançılık düşüncesinin somutlaştığı bir ideolojik referans noktası olarak değerlendirilebilir. Analitik açıdan bakıldığında, farklı ülkelerde yaşayan Azerbaycanlılar arasında dayanışmanın sürekliliği; ortak dil, kültür ve tarihsel deneyimin sınır ötesi kimlik inşasındaki belirleyici rolünü ortaya koymaktadır. Bu yönüyle Dayanışma Günü, diaspora bağlarının güçlendirilmesi ve milli sürekliliğin korunması açısından hem sembolik hem de işlevsel bir nitelik taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Dünya Azerbaycanlıları
• dayanışma
• Heydar Aliyev
• Azerbaycançılık
• kimlik

Kaynakça

1. Aran, S. (2018). Heydar Aliyev and national-moral values. Nurlar.
2. Asadov, O. (2008). Heydar Aliyev is the founder of the modern Azerbaijani parliament. Milli Majlis.
3. Axundova, E., & Morozkov, V. (2007). Personality and time (4 vols.). Ozan.
4. Azerbaijan News. (n.d.). Dünya azərbaycanlılarının həmrəyliyi gününün müəllifi. https://www.azerbaijan-news.az/az/posts/detail/dunya-azerbaycanlilarinin-hemreyliyi-gununun-muellifi-1767133099/379086
5. Budaqov, B. (2007). The Heydar Aliyev phenomenon. İsmail.
6. Guliyev, I. (2000). National ideology is the basis of our state. Military.
7. Habibbeyli, İ., & Mammadzade, İ. (2020). Heydar Aliyev's political legacy and Azerbaijaniness. Science and Education.
8. Hacıyev, İ. (2023). Heydar Aliyev: His life and political activities. Ajami.

9. İbayev, V. (2025). The triumphant path of sovereignty: Realized ideas, legal foundations, political parallels. MM-S.
10. Mammadzadeh, I. (2023). Heydar Aliyev and Ilham Aliyev: Strong state, philosophy of victory, great comeback. Science and Education.
11. Mehdiyev, R., & Xəlilov, S. (2002). Heydar Aliyev and the ideology of Azerbaijaniism. Azerbaijan University.
12. Memmedzade, İ., & Hasanov, S. (2023). Heydar Aliyev and Ilham Aliyev: Strong state, philosophy of victory, great comeback. Science and Education.
13. Mikayılov, M. (2022). Author of magnificent victory. Maarif.
14. Mikayılov, M. (2023). As eternal as Azerbaijan itself. Maarif.
15. Ministry of Defense of the Republic of Azerbaijan. (n.d.). Press release. https://mod.gov.az/az/pre/21204.html
16. Orucov, H. (1997). Azerbaijan-Turkey: Friendship, brotherhood, strategic cooperation. East-West.
17. Qurbanlı, M. (2022). President Ilham Aliyev's policy: State-religion relations and modern challenges. Tuna. Salayev, B. (2023). Great leader. AFPoliqraAF.
18. YAP. (n.d.). YAP xəbər. https://www.yeniazerbaycan.com/YAPxeber_e134277_az.html