Russo–Ottoman Military–Political Conflict in the Second Half of the 19th Century and Its Results

Öz

The Russo–Ottoman conflict in the second half of the nineteenth century emerged from the interaction of ideological, political, and strategic developments that transformed the international environment of Eastern Europe, the Balkans, and the South Caucasus. The Crimean War, which resulted in a major setback for Russia, had significant consequences for Russian political thought and contributed to the growing influence of nationalist and Pan-Slavic currents. The revolutionary movements of 1848 and the political developments that followed strengthened intellectual connections between Russia and Slavic communities across Europe. In this context, Russian intellectuals increasingly promoted the idea of Slavic unity and emphasized Russia’s role in the political future of the Slavic world. These ideological developments coincided with the gradual intensification of the Eastern Question and the emergence of new geopolitical rivalries involving the Ottoman Empire, Russia, and the European great powers. The political crisis in the Balkans, particularly the unrest in Bosnia and Herzegovina, further deepened regional instability and increased diplomatic tensions. As competing interests among the major powers prevented the establishment of a lasting political settlement, the crisis evolved into a broader international confrontation. These developments ultimately contributed to the outbreak of the Russo–Ottoman War of 1877–1878. The conflict reshaped political relations in the Balkans and the South Caucasus and became one of the most significant turning points in late nineteenth-century international politics.

Anahtar Kelimeler

• Ottoman Empire
• Russian Empire
• Russo–Ottoman War (1877–1878)
• Pan-Slavism
• Eastern Question
• Balkans
• South Caucasus
• Great Power Diplomacy.

19. Yüzyılın İkinci Yarısında Osmanlı–Rus Askerî-Siyasal Çatışması ve Sonuçları

Öz

XIX. yüzyılın ikinci yarısında Osmanlı Devleti ile Rusya arasında yaşanan siyasal ve askerî rekabet, yalnızca iki devlet arasındaki ilişkilerin bir sonucu olmayıp aynı zamanda Avrupa güç dengelerindeki değişimlerin, milliyetçilik hareketlerinin ve Şark Meselesi’nin şekillendirdiği daha geniş bir uluslararası sürecin parçasıydı. Kırım Savaşı sonrasında Rusya’da güç kazanan milliyetçi ve Pan-Slavist düşünceler, Rus dış politikasının Balkanlara yönelik ilgisini artırırken, bölgede yaşayan Slav topluluklarıyla kurulan siyasal ve kültürel bağlar yeni bir diplomatik ortamın ortaya çıkmasına katkı sağladı. Aynı dönemde Bosna-Hersek başta olmak üzere Balkanlarda meydana gelen gelişmeler, Osmanlı Devleti ile Avrupa'nın büyük güçleri arasındaki ilişkileri daha karmaşık bir hâle getirdi. Bölgesel krizlerin diplomatik yollarla çözülememesi ve büyük devletlerin çıkarlarının giderek daha fazla çatışması, uluslararası gerginliğin derinleşmesine neden oldu. Bu süreç, 1877–1878 Osmanlı–Rus Savaşı’nın ortaya çıkmasında belirleyici rol oynadı. Söz konusu savaş, yalnızca Osmanlı-Rus ilişkilerini değil, Balkanlar ve Güney Kafkasya’daki siyasal dengeleri de önemli ölçüde etkiledi. Bu çalışma, savaşa giden süreci hazırlayan siyasal ve ideolojik unsurları incelemekte ve çatışmanın bölgesel sonuçlarını uluslararası ilişkiler bağlamında değerlendirmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı Devleti
• Rusya İmparatorluğu
• 1877–1878 Osmanlı–Rus Savaşı
• Panslavizm
• Şark Meselesi
• Balkanlar
• Güney Kafkasya
• Büyük Güçler Diplomasisi.

Kaynakça

1. Erinç, E. T. (2015). Osmanlı müelliflerine göre 93 Harbi’nin kaybedilme sebepleri [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Harp Akademileri Stratejik Araştırmalar Enstitüsü.
2. Gölen, Z. (2010). Osmanlı yurdu olan Bosna Hersek’te XIX. yüzyıldaki siyasi olaylar. Belleten, 74(270), 421–476. https://doi.org/10.37879/belleten.2010.421
3. Karal, E. Z. (1983). Osmanlı tarihi (Cilt VII: Islahat Fermanı Devri, 1861–1876). Türk Tarih Kurumu Yayınları.
4. Shirokorad, A. B. (2013). Rusların gözünden 240 yıl kıran kırana Osmanlı-Rus savaşları: Kırım, Balkanlar, 93 Harbi ve Sarıkamış (D. A. Batur, Çev.). Selenge Yayınları. (Orijinal eser 2000 yılında yayımlanmıştır).
5. Sumner, B. H. (1937). Russia and the Balkans, 1870–1880. Clarendon Press.
6. Taylor, A. J. P. (1954). The Struggle for Mastery in Europe, 1848–1918. Clarendon Press.