Covid-19'un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü

Özge Göktürk; Kerim Göktürk; Ercan Çil

Covid-19'un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü

Öz

Amaç: COVID-19, koronavirüs ailesine ait olan ve 2019 yılının sonlarında Çin'in Wuhan şehrinde ortaya çıkan SARS-CoV-2 virüsünün neden olduğu bir hastalıktır. COVID-19, hafif solunum yolu enfeksiyonlarından ağır pnömonilere, çoklu organ yetmezliklerine ve ölüme kadar geniş bir klinik yelpazede seyredebilmektedir. Bu çalışmada amacımız, COVID-19 hastalarında yaş, hemogram, trombosit, lökosit, lenfosit, nötrofil, ürik asit, kreatinin, üre, alanin aminotransferaz (ALT), aspartat aminotransferaz (AST), laktat dehidrogenaz (LDH), fibrinojen, D-dimer, ferritin, C-reaktif protein (CRP) ve prokalsitonin düzeylerinin hastalık prognozundaki önemini değerlendirmektir. Özellikle mortalite riskini belirlemede bu biyobelirteçlerin rolünü incelemek hedeflenmiştir. Materyal ve Metod: Çalışmamızda pandemi servisleri ve yoğun bakımlarında tedavi gören 236 COVID-19 hastası retrospektif olarak incelendi. Hastaların demografik verileri, laboratuvar sonuçları ve klinik sonuçları hastane kayıtlarından elde edildi. İlk yatış sırasında alınan değerleri analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya alınan 236 hastanın %50’si kadın, %50’si erkek olup yaş ortalaması 58,1±14,4 idi. Çalışmada, ölen hastaların yaş ortalaması taburcu olan hastaların yaş ortalamasına göre anlamlı derecede daha yüksekti (p<0.001). Lökosit(p=0,02), nötrofil(p=0,006),üre (p=0.01), laktat dehidrogenaz (LDH) (p<0.001), fibrinojen (p=0.005) ve C-reaktif protein (CRP) (p=0.003) düzeyleri açısından, ölen hastalarda taburcu olan hastalara göre anlamlı derecede yüksek bulundu. Hemoglobin, trombosit, lenfosit, ürik asit, kreatinin, aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), D-Dimer, ferritin ve prokalsitonin düzeyleri arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Sonuç: Çalışmamızda ileri yaş, lökosit, nötrofil, üre, LDH, fibrinojen ve CRP düzeylerinin artmasının COVID-19 hastalarında mortalite riskini öngörmede önemli olduğu saptandı. Bu biyobelirteçlerin, COVID-19’un erken tanı ve tedavi planlamasında önemli bir rol oynayabileceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Khan, S. F., Rathod, P., Gupta, V. K., et al. (2024). Evolution and impact of nucleic acid amplification test (NAAT) for diagnosis of coronavirus disease. Analytical Chemistry, 96(20), 8124-8146.
Ciotti, M., Angeletti, S., Minieri, M., et al. (2019). COVID-19 outbreak: an overview. Chemotherapy, 64(5-6), 215-223.
Tan, W., Zhao, X., Ma, X., et al. (2020). A novel coronavirus genome identified in a cluster of pneumonia cases - Wuhan, China 2019-2020. China CDC Weekly, 2(4), 61- 62.
Hai, C. N., Duc, T. B., Minh, T. N., Quang, L. N., Tung, S. L. C., Duc, L. T., et al. (2024). Predicting mortality risk in hospitalized COVID-19 patients: an early model utilizing clinical symptoms. BMC Pulmonary Medicine, 24(1), 24.
Bartoszewicz, K., Mikstacki, A., Kowalik, M., et al. (2024). Analysis of prognostic factors in critically ill patients with COVID- 19. PLoS One, 19(6).
Pourbagheri-Sigaroodi, A., Bashash, D., Fateh, F., et al. (2020). Laboratory findings in COVID-19 diagnosis and prognosis. Clinica Chimica Acta, 510, 475-482.
Valero-Bover, D., Portillo-Lara, V., Martín-Sánchez, V., et al. (2023). Is age the most important risk factor in COVID-19 patients? The relevance of comorbidity burden: a retrospective analysis of 10,551 hospitalizations. Clinical Epidemiology, 811-825.
Izcovich, A., Ragusa, M. A., Tortosa, F., et al. (2020). Prognostic factors for severity and mortality in patients infected with COVID- 19: A systematic review. PLoS One, 15(11).

Mi, J., Zhong, W., Huang, C., Zhang, W., et al. (2020). Gender, age and comorbidities as the main prognostic factors in patients with COVID-19 pneumonia. American Journal of Translational Research, 12(10), 6537.
Zhuang, Z., Qi, Y., Yao, Y., et al. (2023). Predictive model for disease severity among COVID-19 elderly patients based on IgG subtypes and machine learning. Frontiers in Immunology, 14, 1286380.
Zhang, J., Zhong, L., Min, J., et al. (2023). Relationship between blood urea nitrogen to serum albumin ratio and short-term mortality among patients from the surgical intensive care unit: a population-based real-world study. BMC Anesthesiology, 23(1), 416.
Shokr, H., Marwah, M. K., Siddiqi, H., et al. (2022). Lactate dehydrogenase/albumin to-urea ratio: a novel prognostic maker for fatal clinical complications in patients with COVID-19 Infection. Journal of Clinical Medicine, 12(1), 19.
Huang, Y., Guo, L., Chen, J., et al. (2022). Serum lactate dehydrogenase level as a prognostic factor for COVID-19: A retrospective study based on a large sample size. Frontiers in Medicine, 8, 671667.
Shi, J., Li, Y., Zhou, X., et al. (2020). Lactate dehydrogenase and susceptibility to deterioration of mild COVID-19 patients: a multicenter nested case-control study. BMC Medicine, 18, 1-6.
Paranga, T. G., Pavel-Tanasa, M., Constantinescu, D., et al. (2023). Comparison of C-reactive protein with distinct hyperinflammatory biomarkers in association with COVID-19 severity, mortality and SARSCoV- 2 variants. Frontiers in Immunology, 14, 1213246.
Elshazli, R. M., Toraih, E. A., Elgaml, A., et al. (2020). Diagnostic and prognostic value of hematological and immunological markers in COVID-19 infection: A meta-analysis of 6320 patients. PLoS One, 15(8).
Sayyadi, M., Hassani, S., Shams, M., et al. (2023). Status of major hemostatic components in the setting of COVID-19: the effect on endothelium, platelets, coagulation factors, fibrinolytic system, and complement. Annals of Hematology, 102(6), 1307-1322.
Paranga, T. G., Pavel-Tanasa, M., Constantinescu, D., et al. (2023). Comparison of C-reactive protein with distinct hyperinflammatory biomarkers in association with COVID-19 severity, mortality and SARSCoV- 2 variants. Frontiers in Immunology, 14, 1213246.
Sharifpour, M., Rangaraju, S., Liu, M., et al. (2020). C-Reactive protein as a prognostic indicator in hospitalized patients with COVID-19. PLoS One, 15(11).
Luan, Y. Y., Yin, C. H., Yao, Y. M. (2021). Update advances on C-reactive protein in COVID-19 and other viral infections. Frontiers in Immunology, 12, 720363.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bulaşıcı Hastalıklar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Özge Göktürk ^*
0000-0003-0892-6898
Türkiye

Kerim Göktürk
0000-0002-3324-1957
Türkiye

Ercan Çil
0000-0002-8981-4232
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Kasım 2024

Gönderilme Tarihi

26 Temmuz 2024

Kabul Tarihi

9 Eylül 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 7 Sayı: 3

IZ

https://izlik.org/JA34DT97NM

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Göktürk, Ö., Göktürk, K., & Çil, E. (2024). Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi, 7(3), 89-95. https://izlik.org/JA34DT97NM

AMA

1.Göktürk Ö, Göktürk K, Çil E. Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü. TFK. 2024;7(3):89-95. https://izlik.org/JA34DT97NM

Chicago

Göktürk, Özge, Kerim Göktürk, ve Ercan Çil. 2024. “Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü”. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi 7 (3): 89-95. https://izlik.org/JA34DT97NM.

EndNote

Göktürk Ö, Göktürk K, Çil E (01 Kasım 2024) Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi 7 3 89–95.

IEEE

[1]Ö. Göktürk, K. Göktürk, ve E. Çil, “Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü”, TFK, c. 7, sy 3, ss. 89–95, Kas. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA34DT97NM

ISNAD

Göktürk, Özge - Göktürk, Kerim - Çil, Ercan. “Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü”. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi 7/3 (01 Kasım 2024): 89-95. https://izlik.org/JA34DT97NM.

JAMA

1.Göktürk Ö, Göktürk K, Çil E. Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü. TFK. 2024;7:89–95.

MLA

Göktürk, Özge, vd. “Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü”. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi, c. 7, sy 3, Kasım 2024, ss. 89-95, https://izlik.org/JA34DT97NM.

Vancouver

1.Özge Göktürk, Kerim Göktürk, Ercan Çil. Covid-19’un Klinik İzleminde, Biyobelirteçlerin Prognozu Belirlemedeki Rolü. TFK [Internet]. 01 Kasım 2024;7(3):89-95. Erişim adresi: https://izlik.org/JA34DT97NM