EN
TR
Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi
Öz
Amaç: Obez hastalarda D vitamini eksikliği ve kalitesiz uyku sık görülen bir durumdur. Bu üç durum birbiri ile ilişkili olmasına rağmen bu üç değişken arasındaki ilişki tam çözülememiştir. Bu çalışmanın amacı obezite tanısı alan hastalarda çok sık karşılaşılan 25-OH D vitamini eksikliğinin; uyku kalitesi üzerine olan etkisini göstermek ve metabolik kan parametreleri ile olan ilişkisini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma 01.04.2019-31.10.2019 tarihleri arasında SBÜ Konya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile hekimliği polikliniğine başvuran 18 yaş ve üzeri, VKİ >30 kg/m² olan, herhangi bir ek hastalığı olmayan ve medikal tedavi almayan 317 hastanın verilerinin ele alındığı tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışmadır. Çalışmaya dahil edilen tüm hastalara sosyodemografık veri formu ve Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi ölçeği doldurtuldu. Hastaların kan parametreleri; 25-OH D vitamini, açlık insülini, HbA1c ve lipid paneli ile bu veri toplama formu ve uygulanan ölçek birlikte değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan hastaların %82,6’sı (n=262) kadın, %17,4’ü (n=55) erkekti. Hastaların yaş ortalamaları 44.53±11.90 yıl idi. Hastalar D vitamini düzeylerine göre gruplara ayrıldığında; vitamin D seviyesi 20 ng/mL’nin altında 208 hasta (%65,7), ≥30 ng/mL’nin üzerinde 29 hasta (%9,1) saptandı. Hastalar PUKİ (Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi) düzeylerine göre değerlendirildiğinde %35,6 hastanın 4 ve altında, %64,4 hastanın 5 ve üzerinde puan aldığı saptandı. Hastaların D vitamini değerleri ile PUKİ değerleri arasında negatif korelasyon olduğu (-r=0,119 p=0,035) tespit edildi. Eğitim durumu, HDL, egzersiz durumu ve psikiyatrik tedavi alıp/almama durumu tek değişkenli analizlerimizde PUKİ düzeylerinin artışına etki eden önemli belirleyicilerdi. Egzersiz durumu (odds ratio [OR]: 0.537; 95% Cl: 0.316-0.912; p=0.022) ve psikiyatrik tedavi alıp/almama durumu (OR:3.333; 95% Cl: (1.344-8.264); p=0.009) ise PUKİ düzeylerinin artışına etki eden çok değişkenli prediktörler olarak tanımlandı.
Sonuç: Bu sonuçlar; obez hastalarda D vitamini eksikliğinin uyku kalitesini olumsuz yönde etkilediğini desteklemektedir. Ayrıca obez hastaların eğitim durumunun kötü olması, HDL değerinin yüksekliği, egzersiz düzeyinin az olması ve hastaların psikiyatrik tedavi görmeleri uyku kalitesinin bozulmasına etki eden belirleyicilerdir. Tedavisi oldukça basit ve ucuz olan D vitamini takviyesini sağlamak, hastaların egzersiz durumunu artırmak ve mevcut ruhsal durumlarını düzeltmek uyku kalitesini de olumlu yönde etkileyecektir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
yoktur.
Etik Beyan
ekte dosya olarak eklenmiştir.
Teşekkür
Sayın Hocam şimdiden tüm emekleriniz için çok teşekkür ederiz. Saygılar sunarız.
Kaynakça
- Obesity and overweight 2020 [Available from: https://www.who.int/news-room/fact- sheets/detail/obesity-and-overweight.
- Obezite tanı ve Tedavi Klavuzu: Türkiye Endokrinoloji ve Metabozlima Derneği 2019 [Available from: http:// temd.org.tr/admin/uploads/tbl_kilavuz/ 20190506163904-2019tbl_kilavuz5ccdcb9e5d. pdf.
- Osteoporoz ve Metabolik Kemik Hastalıkları Tanı Ve Tedavi Kılavuzu. Türkiye Endokrinoloji veMetabolizma Derneği 2018 30.06.2020.
- Vranić L, Mikolašević I, Milić S. Vitamin Obesity? Medicina (Kaunas, Lithuania). 2019;55(9).
- Gao Q, Kou T, Zhuang B, Ren Y, Dong X, Wang QJN. The association between a systematic review and meta-analysis. 2018;10(10):1395.
- Ayas NTJS. If you weigh too much, maybe you should try sleeping more. 2010;33(2):143-4.
- Obesity: preventing and managing the global epidemic. Report of a WHO consultation. World Health Organization technical report series. 2000;894:i-xii, 1-253.
- Buysse DJ, Reynolds III CF, Monk TH, Hoch CC, Yeager AL, Kupfer DJJS. Quhealthy elderly men and women using the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI). 1991;14(4):331-8.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
18 Mart 2025
Gönderilme Tarihi
11 Eylül 2024
Kabul Tarihi
4 Aralık 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 1
APA
Akın Poçanoğlu, A., Yıldırım, D. İ., & Eryılmaz, M. A. (2025). Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi, 8(1), 15-30. https://izlik.org/JA52ZF84YT
AMA
1.Akın Poçanoğlu A, Yıldırım Dİ, Eryılmaz MA. Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi. TFK. 2025;8(1):15-30. https://izlik.org/JA52ZF84YT
Chicago
Akın Poçanoğlu, Ayşenur, Duygu İlke Yıldırım, ve Mehmet Ali Eryılmaz. 2025. “Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi”. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi 8 (1): 15-30. https://izlik.org/JA52ZF84YT.
EndNote
Akın Poçanoğlu A, Yıldırım Dİ, Eryılmaz MA (01 Mart 2025) Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi 8 1 15–30.
IEEE
[1]A. Akın Poçanoğlu, D. İ. Yıldırım, ve M. A. Eryılmaz, “Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi”, TFK, c. 8, sy 1, ss. 15–30, Mar. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA52ZF84YT
ISNAD
Akın Poçanoğlu, Ayşenur - Yıldırım, Duygu İlke - Eryılmaz, Mehmet Ali. “Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi”. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi 8/1 (01 Mart 2025): 15-30. https://izlik.org/JA52ZF84YT.
JAMA
1.Akın Poçanoğlu A, Yıldırım Dİ, Eryılmaz MA. Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi. TFK. 2025;8:15–30.
MLA
Akın Poçanoğlu, Ayşenur, vd. “Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi”. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi, c. 8, sy 1, Mart 2025, ss. 15-30, https://izlik.org/JA52ZF84YT.
Vancouver
1.Ayşenur Akın Poçanoğlu, Duygu İlke Yıldırım, Mehmet Ali Eryılmaz. Obez Hastalarda 25-OH D Vitamin Düzeyinin Uyku Kalitesi ve Metabolik Parametreler ile İlişkisinin Değerlendirilmesi. TFK [Internet]. 01 Mart 2025;8(1):15-30. Erişim adresi: https://izlik.org/JA52ZF84YT
