ÖZEL YETENEKLİ ÖĞRENCİLERİN YAŞAM DOYUMU VE ÖZ DUYARLIK DÜZEYLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışma özel yetenekli öğrencilerin öz duyarlık ve yaşam doyumu düzeyleri ile öz duyarlık düzeylerinin etkilemesi muhtemel çeşitli değişkenler (cinsiyet, sınıf, BİLSEM eğitim programı, örgün eğitim kurum türü, kardeş sayısı, anne-baba eğitim düzeyi ve çalıştığı sektör, aile geliri ve akademik başarı durumu) açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın bağımsız değişkeni demografik değişkenler (cinsiyet, sınıf, BİLSEM eğitim programı, örgün eğitim kurum türü, kardeş sayısı, anne-baba eğitim düzeyi ve çalıştığı sektör, aile geliri ve akademik başarı durumu) bağımlı değişkenleri ise yaşam doyumu ve öz duyarlıktan oluşmaktadır. Araştırma 2016–2017 eğitim öğretim yılında kasım ayının 1.2.3. ve 4. haftalarında Adana ili Çukurova ilçesi Adana Bilim ve Sanat Merkezinde eğitim gören 383 öğrenciden 117’si kız ve 107’si erkek olmak üzere toplam 224 öğrenciden oluşan çalışma grubu ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmamızda toplanan verilerin çözümlenmesinde SPSS 16 istatistiksel paket programından yararlanılmıştır. Özel yetenekli öğrencilerin yaşam doyumları yüksek, öz duyarlıkları orta düzeydedir. Yaşam doyumu; BİLSEM eğitim grubu, anne eğitim durumu ve ailenin toplam geliri ile anlamlı fark vermiştir. Öz duyarlık alt boyutları ise cinsiyet, BİLSEM eğitim grubu ve eğitim gördüğü kurum ile anlamlı fark vermiştir. Araştırmanın, özel yetenekli öğrencilerin öz duyarlık ile yaşam doyumu düzeyleri arasındaki ilişkilere yönelik somut bulgular ve önemli kanıtlar ortaya koyduğu söylenebilir. Bu yönüyle çalışmanın eğitim ve danışma psikolojisi alanında önemli bir boşluğu dolduracağına inanılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Yaşam Doyumu
• Öz Duyarlılık
• Özel Yetenekliler

EXAMINING THE LIFE SATISFACTION AND SELF-COMPASSION LEVELS OF SPECIAL TALENTED STUDENTS IN TERMS OF VARIOUS VARIABLES

Öz

This study aimed to examine the life satisfaction and self-compassion levels of gifted students in terms of various variables. The research is a descriptive study. The independent variable of the study is demographic variables (gender, grade, BILSEM education programme, type of the institution of formal education, number of siblings, education level and the working sector of the parents, family income and the state of academic success) and the dependent variables are life satisfaction and self-compassion. The research was carried out with a study group consisting of a total of 224 students, 117 girls and 107 boys, out of 383 students studying at Adana Science and Art Centre in Cukurova district of Adana province in the 1st, 2nd, 3rd and 4th weeks of November in the 2016-2017 academic year. SPSS 16 statistical package program was used to analyse the data collected in the study. Special talented students have a high level of life satisfaction and a medium level of self-compassion. Life satisfaction showed significant difference in; the BILSEM education group, the education level of the mother and the total income of the family. It can be said that the study reveals concrete findings and important evidence for the relationship between special talented students' self-compassion and life satisfaction levels. In this respect, it is believed that the study will fill an important gap in the field of education and counselling psychology.

Anahtar Kelimeler

• Life Satisfaction,
• Life-Compassion
• Special Talented

Kaynakça

1. Akın,Ü. Akın,A. & Abacı, R. (2007). Öz-Duyarlık Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(33), 1-10.
2. Ciğerci, C. Z. (2006). Üstün Yetenekli Olan ve Olmayan Ergenlerde Benlik Saygısı, Başkalarının Algılaması Ve Psikolojik Belirtiler Arasındaki İlişkiler: Fen Lisesi Ve Düz Lise Karşılaştırması. Yüksek Lisans Tezi. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
3. Davaslıgil, Ü. (2004). Üstün Yetenekli Çocuklar Durum Tespiti Komisyonu Ön Raporu Kitabı, I. Türkiye Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi, Çocuk Vakfı Yayınları, İstanbul.
4. Diener, E. D., Emmons, R. A., Larsen, R. J., & Griffin, S. (1985). The satisfaction with life scale. Journal of personality assessment, 49(1), 71-75.
5. Dökmen, Ü.(2000). Varolmak-gelişmek-uzlaşmak. İstanbul: Sistem Yayıncılık.
6. Dönmez, N.B.(2004). Bilim Sanat Merkezlerinin Kuruluşu ve İşleyişinde Yapılması Gereken Düzenlemeler, I. Türkiye Üstün Yetenekli Çocuklar Kongresi, Bildiriler Kitabı, 69-73, Çocuk Vakfı Yayınları, İstanbul.
7. Kırtıl, S. (2009). İlköğretim İkinci Kademe Öğrencilerinin Duygusal Zeka Düzeyleri İle Yaşam Doyumu Düzeylerinin İncelenmesi (Doctoral dissertation, DEÜ Eğitim Bilimleri Enstitüsü).
8. Köker, S. (1991). Normal ve Sorunlu Ergenlerin Yaşam Doyumu Düzeylerinin Karşılaştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

9. Neff, K. D. (2003). The development and validation of a scale to measure self-compassion. Self and Identity, 2(3), 223-250.
10. Öveç, Ü. (2007). Öz Duyarlık İle Öz Bilinç, Depresyon, Anksiyete ve Stres Arasındaki İlişkilerin Yapısal Eşitlik Modeliyle İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Sakarya:
11. Soyer, U. (2010). Özel Eğitim Öğretmen Adaylarının Öz Duyarlık ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.
12. Tel, F,D. (2011), Üniversite Öğrencilerinin Yaşam Doyumu ve Öz Duyarlık Düzeylerinin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Bolu