Kentsel Su Talebi Tahmini İçin İstatistiksel ve SARIMA Yöntemleri Analizi: Mersin Kentsel Su Talebi Senaryosu
Öz
Su talebinin doğru tahmin edilmesi, yatırımların optimize edilmesi ve işletme verimliliğinin etkin ve verimli olması, su yönetiminin kararlarını etkilemektedir. Bu çalışmada, Mersin Su ve Kanalizasyon İdaresi'nin (MESKİ) 2015-2024 yılları arasındaki aylık su tüketim verileri üzerinden kentsel su tahmin modelleri istatistiksel ve zaman serisi modelleri kapsamında incelenmiştir. Mersin ilindeki ortalama sıcaklık, yağış, TÜFE ve ÜFE oranları, nüfus, MESKİ bütçesi bağımsız değişkenler olarak ele alınmış, Mersin ilindeki su tüketim verileri betimleyici istatistiksel analizi ile SARİMA zaman serisi modelleri çerçevesinde analiz edilmiştir. Özetle, Mersin ilinde su talebinin mevsimsel olarak farklılaştığı, aylık ortalama sıcaklık değerlerinin su tüketimi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı pozitif bir ilişki gösterdiği, MESKİ fiyat politikasının su tüketimini sınırlı düzeyde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ayman Güler, B., Baran, E.A., Boztaş, N., Karabıyık, T., Kartal, F., Mutlu, G., Örge, A., Sayın, D. & Tulumtaş, S. (1999). Hukuksal ve kurumsal yapı. B. Ayman Güler (Ed.), Su hizmetleri yönetimi-genel yapı içinde (s.35-84). Ankara: TODAİE.
- Adamowski, J., Fung Chan, H., Prasher, S. O., Ozga‐Zielinski, B., & Sliusarieva, A. (2012). Comparison of multiple linear and nonlinear regression, autoregressive integrated moving average, artificial neural network, and wavelet artificial neural network methods for urban water demand forecasting in Montreal, Canada. Water Resources Research, 48(1). https://doi.org/10.1029/2010WR009945
- Ahmed, A. A., Sayed, S., Abdoulhalik, A., Moutari, S., & Oyedele, L. (2024). Applications of machine learning to water resources management: A review of present status and future opportunities. Journal of Cleaner Production, 441, 140715. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2024.140715
- Akdağ, R. (2015). Kentsel su sunumunda bir yönetim aracı olarak su talep tahmini. Niğte Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 8(3), 69–81.
- Alıcı, O. V., Deran, A., Yaman, A. & Işıldaklı, B. (2024). Kırsal mahalle uygulamasının su ve kanalizasyon idarelerinin hizmet sunumuna etkisi ve analizi: Mersin örneği. Kent Akademisi, 17(6), 2169-2193. https://doi.org/10.35674/kent.1497629
- Altunkaynak, A., Özger, M., & Çakmakci, M. (2005). Water consumption prediction of Istanbul city by using fuzzy logic approach. Water Resources Management, 19(5), 641–654. https://doi.org/10.1007/s11269-005-7371-1
- Antunes, A., Andrade-Campos, A., Sardinha-Lourenço, A., & Oliveira, M. S. (2018). Short-term water demand forecasting using machine learning techniques. Journal of Hydroinformatics, 20(6), 1343–1366. https://doi.org/10.2166/hydro.2018.163
- Arbués, F., García-Valiñas, M. Á., & Martínez-Espiñeira, R. (2003). Estimation of residential water demand: A state-of-the-art review. Journal of Socio-Economics, 32(1), 81–102. https://doi.org/10.1016/S1053-5357(03)00005-2
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ekoloji, Sürdürülebilirlik ve Enerji
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
20 Eylül 2026
Yayımlanma Tarihi
-
Gönderilme Tarihi
12 Kasım 2025
Kabul Tarihi
19 Haziran 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication