Climate Change and Disaster Management: A Bibliometric Analysis of Global Research Trends (2000–2025)

Öz

This study uses bibliometric methods to examine research on climate change and disaster management conducted from 2000 to 2025.. Considering the multidisciplinary nature of climate change and disaster management, data from various disciplines including public administration, environmental sciences, engineering, and urban planning were analyzed. Data obtained from the Web of Science database were evaluated through citation analysis, co-authorship networks, and keyword co-occurrence maps. The findings show that the United Kingdom leads with 2,493 publications and 116,012 citations, followed by the USA (2,489 publications, 112,324 citations) and China (1,467 publications, 45,806 citations). In international collaboration networks, the United Kingdom, USA, Germany, and the Netherlands occupy central positions. Keyword analysis reveals that concepts such as "climate change," "governance," "adaptation," "resilience," and "sustainability" are prominent. Türkiye has limited academic output, with 44 publications and 1,763 citations. The results indicate that research on climate change and disaster management is increasingly becoming multidisciplinary, with governance and adaptation themes emerging as central focus areas.

Anahtar Kelimeler

• Climate change
• Disaster management
• Bibliometric analysis
• Sustainability

İklim Değişikliği ve Afet Yönetimi: Küresel Araştırma Eğilimlerinin Bibliyometrik Analizi (2000-2025)

Öz

Bu çalışma, 2000-2025 yılları arasında iklim değişikliği ve afet yönetimi konularında yapılan araştırmaları bibliyometrik yöntemle incelemektedir. İklim değişikliği ve afet yönetiminin çok disiplinli yapısı göz önünde bulundurularak, kamu yönetimi, çevre bilimleri, mühendislik ve şehir planlama gibi farklı disiplinlerden veriler analiz edilmiştir. Web of Science veri tabanından elde edilen veriler, atıf analizi, ortak yazarlık ağı ve anahtar kelime eş-oluşum haritaları üzerinden değerlendirilmiştir. Bulgular, İngiltere'nin 2.493 yayın ve 116.012 atıf ile lider konumda olduğunu, onu ABD (2.489 yayın, 112.324 atıf) ve Çin'in (1.467 yayın, 45.806 atıf) takip ettiğini göstermektedir. Uluslararası iş birliği ağlarında İngiltere, ABD, Almanya ve Hollanda merkezi konumdadır. Anahtar kelime analizinde "iklim değişikliği", "yönetişim", "uyum", "dirençlilik" ve "sürdürülebilirlik" kavramları öne çıkmaktadır. Türkiye 44 yayın ve 1.763 atıf ile sınırlı akademik üretim düzeyindedir. Sonuçlar, iklim değişikliği ve afet yönetimi araştırmalarının giderek çok disiplinli bir yapıya dönüştüğünü ve yönetişim ile uyum temalarının ön plana çıktığını ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• İklim değişikliği
• Afet yönetimi
• Bibliyometrik analiz
• Sürdürülebilirlik

Kaynakça

1. Acarbaş, E., Tiryaki, S. & Başıbüyük, H. H. (2025). Afet Gerontolojisi ve İklim Krizi. Turkish Journal of Healthy Aging Medicine, 2(3), 1-7. https://doi.org/10.5281/zenodo.15055601
2. Adger, W. N., Arnell, N. W. & Tompkins, E. L. (2005). Successful adaptation to climate change across scales. Global Environmental Change, 15(2), 77-86. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2004.12.005
3. Alexander, D. (2002). Principles of emergency planning and management. Oxford University Press.
4. Aydın, G. & Genç, F. N. (2023). Sürdürülebilir Kalkınma Bağlamında Afet ve İklim Değişikliği Politikaları. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(2), 563-590. https://doi.org/10.18074/ckuiibfd.1176640
5. Bai, X., Roberts, B. & Chen, J. (2010). Urban sustainability experiments in Asia: patterns and pathways. environmental science & policy, 13(4), 312-325. https://doi.org/10.1016/j.envsci.2010.03.011
6. Bak, G. (2024). WOS Verilerine Göre İfade Özgürlüğü Konulu Akademik Çalışmaların Bibliyometrik Analizi (1975-2024). Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(1), 166-194. https://doi.org/10.52122/nisantasisbd.1485242
7. Baş, E. & Partigöç, N. S. (2022). İklim değişikliğine uyum sürecinde kent planlamanın rolü. Resilience, 6(1), 127-143. https://doi.org/10.32569/resilience.1026712
8. Bekci, A. T. & Şahinöz, S. (2024). İklim Değişikliğine Uyum ve Afet Risk Yönetimi Bağlamında Bir Değerlendirme. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 13(3), 1450-1456. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.1505353

9. Biesbroek, R., Klostermann, J., Termeer, C. & Kabat, P. (2013). On the nature of barriers to climate change adaptation. Regional Environmental Change, 13(5), 1119–1129. https://doi.org/10.1007/s10113-013-0421-y
10. Bulkeley, H. & Betsill, M. (2003). Cities and climate change: Urban sustainability and global environmental governance. Routledge.
11. Bulkeley, H. (2010). Cities and the governing of climate change. Annual review of environment and resources, 35, 229-253. Erişim adresi: chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://static1.squarespace.com/static/5e341650cbe0255b2253a6c7/t/68323e789a80e979065fd97a/1748123257457/BULKELY+CITIES.pdf
12. Bulkeley, H., Castán Broto, V., Hodson, M. & Marvin, S. (2014). Cities and climate change: Urban sustainability and global environmental governance. Routledge.
13. Boets, P., Dillen, A., Mertens, J., Vervaeke, B., Van Thuyne, G., Breine, J. & Poelman, E. (2021). Do investments in water quality and habitat restoration programs pay off? An analysis of the chemical and biological water quality of a lowland stream in the Zwalm River basin (Belgium). Environmental Science & Policy, 124, 115-124. https://doi.org/10.1016/j.envsci.2021.06.017
14. Carammia, M. (2022). A bibliometric analysis of the internationalisation of political science in Europe. European Political Science, 21(4), 564-595. https://doi.org/10.1057/s41304-022-00367-9
15. Carter, J. G., Cavan, G., Connelly, A., Guy, S., Handley, J. & Kazmierczak, A. (2015). Climate change and the city: Building capacity for urban adaptation. Progress in planning, 95, 1-66. https://doi.org/10.1016/j.progress.2013.08.001
16. Cutter, S. L., Barnes, L., Berry, M., Burton, C., Evans, E., Tate, E. & Webb, J. (2008). A place-based model for understanding community resilience to natural disasters. Global environmental change, 18(4), 598-606. https://doi.org/10.1016/j.gloenvcha.2008.07.013
17. Çankal, G. & Alkın, R. C. (2024). İklim değişikliği, bilinçsiz tarım ve afet yönetimi: Karapınar obruklarına bir bakış. Afet ve Risk Dergisi, 7(2), 410-425. https://doi.org/10.35341/afet.1384107
18. Demirbaş, M. & Aydın, R. (2020). 21. Yüzyılın en büyük tehdidi: küresel iklim değişikliği. Ecological Life Sciences, 15(4), 163-179. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76ZN42NF
19. Denton, F., Wilbanks, T. J., Abeysinghe, A. C., Burton, I., Gao, Q., Lemos, M. C. & Bhadwal, S. (2014). Climate-resilient pathways: adaptation, mitigation, and sustainable development. Climate change, 1101-1131. https://doi.org/10.1017/CBO9781107415379.025
20. Donthu, N., Kumar, S., Mukherjee, D., Pandey, N., & Lim, W. M. (2021). How to conduct a bibliometric analysis: An overview and guidelines. Journal of business research, 133, 285-296. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2021.04.070
21. Ekşi, A. (2016). Kamu Yönetiminde Değişimin Afet Yönetimi Uygulama Alanına Etkileri. Hastane Öncesi Dergisi, 1(1), 27-41. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89RG92ZP
22. EM-DAT (Centre for Research on the Epidemiology of Disasters). (2026, 30 ocak). Number of natural disaster events. Our World in Data. Erişim adresi: https://ourworldindata.org/grapher/number-of-natural-disaster-events
23. Erkal, T. & Değerliyurt, M. (2009). Türkiye’de afet yönetimi. Doğu Coğrafya Dergisi, 14(22), 147-164. Erişim adresi: https://izlik.org/JA65YZ49KE
24. Ertürkmen, C. (2006). Afet Yönetimi. (Yüksek Lisans Tezi) Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Yönetimi, Ankara.
25. Fu, H. Z. & Waltman, L. (2022). A large-scale bibliometric analysis of global climate change research between 2001 and 2018. Climatic Change, 170(3), 36. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-759304/v1
26. Genç, F.N. (2021). Afet Yönetimi. Ankara: Nobel Yayınevi.
27. Haunschild, R., Bornmann, L., & Marx, W. (2016). Climate change research in view of bibliometrics. PloS one, 11(7), e0160393. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0160393
28. Houghton, J. (2009). Global warming: the complete briefing. Cambridge university press. Ingold, K., & Gschwend, M. (2014). Science in policy-making: Neutral experts or strategic policy-makers? West European Politics, 37(5), 993–1015. https://doi.org/10.1080/01402382.2014.920983 IPCC. (2022). Climate change 2022: Impacts, adaptation and vulnerability. Cambridge University Press.
29. Kadıoğlu, M. (2008). Modern, bütünleşik afet yönetimin temel ilkeleri. Afet Zararlarini Azaltmanin Temel İlkelerİ, 1.
30. Kara, K. Ö. & Yereli, A. B. (2022). İklim değişikliğinin yönetimi ve tarım sektörü. Afet ve Risk Dergisi, 5(1), 361-379. https://doi.org/10.35341/afet.1100932
31. Li, J., Wang, M. H. & Ho, Y. S. (2011). Trends in research on global climate change: A Science Citation Index Expanded-based analysis. Global and Planetary Change, 77(1-2), 13-20. https://doi.org/10.1016/j.gloplacha.2011.02.005
32. Li, C., Yao, H., Li, Z., Wu, F., Liu, B., Wu, Y., & Xu, Y. (2024). A bibliometric analysis of global research on climate change and agriculture from 1985 to 2023. Agronomy, 14(11), 2729. https://doi.org/10.3390/agronomy14112729
33. Matthews, T., Lo, A. Y. & Byrne, J. A. (2015). Reconceptualizing green infrastructure for climate change adaptation: Barriers to adoption and drivers for uptake by spatial planners. Landscape and urban planning, 138, 155-163. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2015.02.010
34. Narin, M. (2023). Küresel İklim Değişikliği Kapsamında Türkiye’nin Yenilenebilir Enerji Politikaları. Toprak İşveren Dergisi, (139). Erişim adresi: https://toprakisveren.org.tr/index.php/yayinlar/kuresel-iklim-degisikligi-kapsaminda-turkiyenin-yenilenebilir-enerji-politikalari/
35. Nees Jan van Eck & Ludo Waltman (2010). Software survey: VOSviewer, a computer program for bibliometric mapping. Scientometrics, 84(2), 523–538. https://doi.org/10.1007/s11192-009-0146-3
36. Odabaş, Y. (2018). İklim Değişikliği ve Küresel Isınma: Çevre ve Afet Sosyolojileri Açısından Bir Değerlendirme. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(3), 1559-1575. Erişim adresi: https://izlik.org/JA37FD99UZ
37. Özlüer, I. Ö. (2021). İklim Krizi Ve Afet Planlaması (Türkiye’nin Kalkınma Planlarına Yansıyan Afet Stratejisi). Memleket Siyaset Yönetim, 16(36), 397-420. Erişim adresi: https://izlik.org/JA57MP36CG
38. Paavola, J. (2007). Institutions and environmental governance: A reconceptualization. Ecological Economics, 63(1), 93-103 https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2006.09.026
39. Pielke, R., Prins, G., Rayner, S. & Sarewitz, D. (2007). Lifting the taboo on adaptation. Nature, 445(7128), 597-598. https://doi.org/10.1038/445597a
40. Rabe, B. G. (2004). Statehouse and greenhouse: The emerging politics of American climate change policy. Brookings Institution Press.
41. Rasul, G. & Sharma, B. (2016). The nexus approach to water–energy–food security: an option for adaptation to climate change. Climate policy, 16(6), 682-702. https://doi.org/10.1080/14693062.2015.1029865
42. Ruhl, J. B., Craig, R. K. & Baroud, H. (2022). Editorial: Coordinating Climate Change Adaptation as Risk Management. Frontiers in Climate, 4, 910079. https://doi.org/10.3389/fclim.2022.910079
43. Selin, H., & VanDeveer, S. D. (2007). Political science and prediction: What's next for US climate change policy? Review of Policy Research, 24(1), 1-27. https://doi.org/10.1111/j.1541-1338.2007.00265.xDigital Object Identifier
44. Solecki, W., Leichenko, R. & O’Brien, K. (2011). Climate change adaptation strategies and disaster risk reduction in cities: connections, contentions, and synergies. Current Opinion in Environmental Sustainability, 3(3), 135-141. https://doi.org/10.1016/j.cosust.2011.03.001
45. Sultanoğlu, B. & Özerhan, Y. (2020). İklim Değişikliği Raporlaması: Türkiye’deki İşletmelerin Gönüllü Karbon Saydamlık Projesi (Cdp) Açıklamaları. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 22, 176-194. https://doi.org/10.31460/mbdd.643332
46. Tatoğlu, M. (2025). Üniversite Öğrencilerinin Afet Risk Algısı: Farkındalık, Hazırlık ve Davranışsal Tepkiler Üzerine Bir Araştırma. Afet ve Risk Dergisi, 8(2), 598-612. https://doi.org/10.35341/afet.1679395
47. Tekin, M., Öztürk, D. & Bahar, İ. (2021). Tersine lojistiğin bibliyometrik analizi. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(3), 87-100. https://doi.org/10.52791/aksarayiibd.899935
48. Termeer, C., Dewulf, A., Breeman, G. & Stiller, S. (2013). Governance capabilities for dealing wisely with wicked problems. Administration & Society, 47(6), 680-710. https://doi.org/10.1177/0095399712469195
49. Tierney, K. (2020). The social roots of risk: Producing disasters, promoting resilience. Stanford University Press.
50. Tuğaç, Ç. (2024). Türkiye Kentlerinde İklim Değişikliğine Dirençliliğin ve Afet Risk Yönetiminin Sağlanmasında Kentsel Ekosistem Hizmetleri. Memleket Siyaset Yönetim, 19(43), 341-392. https://doi.org/10.56524/msydergi.1457356
51. United Cities and Local Governments Middle East and West Asia (2025, 20 Aralık). Sendai Framework for Disaster Risk Reduction. UCLG-MEWA. Erişim adresi: https://uclg-mewa.org/uploads/file/748e86d91ae4409e9188794ddb6c004d/Sendai_TR.pdf
52. UNDRR. (2015). Sendai framework for disaster risk reduction 2015–2030. United Nations.
53. UNISDR. (2009). UNISDR Terminology on Disaster Risk Reduction. Geneva.
54. Üstün, Y. M. (2019). Antropojenik iklim değişikliğine bağlı deniz seviyesi değişiminin Sinop Yarımadası’na olası etkileri. Afet ve Risk Dergisi, 2(2), 64–79. https://doi.org/10.35341/afet.567218.
55. Wang, B., Pan, S. Y., Ke, R. Y., Wang, K. & Wei, Y. M. (2014). An overview of climate change vulnerability: A bibliometric analysis based on Web of Science database. Natural Hazards, 74(3), 1649-1666. https://doi.org/10.1007/s11069-014-1260-y
56. Wisner, B., Blaikie, P., Cannon, T. & Davis, I. (2004). At risk: Natural hazards, people’s vulnerability and disasters (2nd ed.). Routledge.
57. Yavan, N. (2005). SCI ve SSCI Bağlamında Türkiye’nin Coğrafya Biliminde Uluslararası Yayın Performansının Karşılaştırmalı Analizi: 1945-2005. Coğrafi Bilimler Dergisi, 3(1), 27-55. https://doi.org/10.1501/Cogbil_0000000052
58. Yavuz, E. & Ünlütürk, M. S. (2025). The Impact of Cities on Climate Change: A Literature Review on Urban Heat Island. International Journal of Environment and Geoinformatics, 12(2), 80-93. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43JH82RR
59. Zhao, L. & Strotmann, A. (2014). Interdisciplinary knowledge exchange in climate change research: Evidence from a co-word analysis. Journal of Documentation, 70(6), 1195–1225. https://doi.org/10.1108/JD-05-2014-0073