Araştırma Makalesi

İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve

Sayı: Advanced Online Publication Erken Görünüm Tarihi: 20 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve

Öz

İklim değişikliği, özellikle Akdeniz Havzası gibi iklim duyarlı bölgelerde turizm sektörünün sürdürülebilirliğini yeniden şekillendirmektedir. Türkiye’de Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezleri büyük ölçüde turizm potansiyeli ve yatırım çekiciliği temelinde ilan edilmiştir. Ancak sıcak hava dalgaları, kuraklık, şiddetli yağış ve orman yangınları gibi iklim kaynaklı tehlikeler bu yaklaşımın yetersizliğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma, turizm alanlarının ilan ve mekânsal planlama süreçlerine iklim riskini entegre eden ulusal ölçekli risk temelli bir sınıflandırma modeli geliştirmektedir. Türkiye genelindeki 237 turizm alanı altı temel iklim tehlikesi açısından değerlendirilmiş ve çoklu tehlike skorları Turizm Baskı Endeksi ile birleştirilmiştir. Bulgular, kıyı alanlarında sıcak hava dalgası ve yangın riskinin, Karadeniz’de şiddetli yağış baskısının, iç bölgelerde ise kuraklık tehdidinin öne çıktığını göstermektedir. Çalışma, turizm planlamasında potansiyel odaklı yaklaşımdan risk temelli yönetişime geçiş gerekliliğini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Kültür ve Turizm Bakanlığı

Teşekkür

Bu çalışma, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen “Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezleri için İklim Uyumlu İlan ve Mekânsal Planlama Rehberinin Hazırlanması” başlıklı proje kapsamında gerçekleştirilen araştırmaya dayanmaktadır. Yazarlar, özgün araştırma raporunun hazırlanması sürecinde Bakanlık tarafından sağlanan kurumsal destek için teşekkür etmektedir.

Kaynakça

  1. Adloff, F., Somot, S., Sevault, F., Jorda, G., Aznar, R., Deque, M., Hermann, M., Marcos, M., Dubois, C., Padorno, E., Alvares-Fanjul, E., & Gomis, D., (2015). Mediterranean Sea response to climate change in an ensemble of twenty first century scenarios. Climate Dynamics, 45(9–10), 2775–2802. https://doi.org/10.1007/s00382-015-2507-3
  2. Ali, E., Cramer, W., Carnicer, J., Georgopoulou, E., Hilmi, N. J. M., Le Cozannet, G., & Lionello, P. (2022). Cross-Chapter Paper 4: Mediterranean region. In H.-O. Pörtner, D. C. Roberts, M. Tignor, E. S. Poloczanska, K. Mintenbeck, A. Alegría, M. Craig, S. Langsdorf, S. Löschke, V. Möller, A. Okem, & B. Rama (Eds.), Climate change 2022: Impacts, adaptation and vulnerability. Contribution of Working Group II to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change (pp. 2233–2272). Cambridge University Press.
  3. Amelung, B., & Viner, D. (2006). Mediterranean tourism: Exploring the future with the Tourism Climatic Index. Journal of Sustainable Tourism, 14(4), 349–366. https://doi.org/10.2167/jost549.0
  4. Amelung, B., & Viner, D. (2007). The vulnerability to climate change of the Mediterranean as a tourist destination. In B. Amelung, K. Blazejczyk, A. Matzarakis, & D. Viner (Eds.), Climate change and tourism: Assessment and coping strategies (pp. 41–58). Maastricht–Warsaw–Freiburg. https://outil-cactus.parc-golfe-morbihan.bzh/medias/2016/09/Climate-change-and-tourism-assessment-and-coping-strategies.pdf
  5. Amelung, B., Nicholls, S., & Viner, D. (2007). Implications of global climate change for tourism flows and seasonality. Journal of Travel Research, 45(3), 285–296. https://doi.org/10.1177/0047287506295937
  6. Amengual, A., Homar, V., Romero, R., Ramis, C., & Alonso, S. (2014). Projections for the 21st century of the climate potential for beach-based tourism in the Mediterranean. International Journal of Climatology, 34(13), 3481–3498. https://doi.org/10.1002/joc.3922
  7. Bafaluy, D., Amengual, A., Romero, R., & Homar, V. (2014). Present and future climate resources for various types of tourism in the Bay of Palma, Spain. Regional Environmental Change, 14(5), 1995–2006. https://doi.org/10.1007/s10113-013-0450-6
  8. Becken, S., & Hay, J. E. (2007). Tourism and climate change: Risks and opportunities. Channel View Publications. https://doi.org/10.21832/9781845410681

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kent ve Bölge Planlama (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

20 Eylül 2026

Yayımlanma Tarihi

-

Gönderilme Tarihi

8 Mayıs 2026

Kabul Tarihi

8 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

Kaynak Göster

APA
Durmaz, E., & Dursun, D. (2026). İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve. Coğrafi Bilimler Dergisi, Advanced Online Publication, 659-686. https://doi.org/10.33688/aucbd.1947141
AMA
1.Durmaz E, Dursun D. İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve. CBD. 2026;(Advanced Online Publication):659-686. doi:10.33688/aucbd.1947141
Chicago
Durmaz, Elçin, ve Doğan Dursun. 2026. “İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve”. Coğrafi Bilimler Dergisi, sy Advanced Online Publication: 659-86. https://doi.org/10.33688/aucbd.1947141.
EndNote
Durmaz E, Dursun D (01 Eylül 2026) İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve. Coğrafi Bilimler Dergisi Advanced Online Publication 659–686.
IEEE
[1]E. Durmaz ve D. Dursun, “İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve”, CBD, sy Advanced Online Publication, ss. 659–686, Eyl. 2026, doi: 10.33688/aucbd.1947141.
ISNAD
Durmaz, Elçin - Dursun, Doğan. “İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve”. Coğrafi Bilimler Dergisi. Advanced Online Publication (01 Eylül 2026): 659-686. https://doi.org/10.33688/aucbd.1947141.
JAMA
1.Durmaz E, Dursun D. İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve. CBD. 2026;:659–686.
MLA
Durmaz, Elçin, ve Doğan Dursun. “İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve”. Coğrafi Bilimler Dergisi, sy Advanced Online Publication, Eylül 2026, ss. 659-86, doi:10.33688/aucbd.1947141.
Vancouver
1.Elçin Durmaz, Doğan Dursun. İklim Riskinin KTKGB ve TM’lerin Ilan ve Mekânsal Planlama Süreçlerine Entegrasyonu: Türkiye’den Ulusal Ölçekli Bir Çerçeve. CBD. 01 Eylül 2026;(Advanced Online Publication):659-86. doi:10.33688/aucbd.1947141