Arazi kullanımı planlaması yönünden Karpaz Yarımadası’nın turizm alanları

Öz

Kıbrıs Adası’nda ana kütleden kuzeydoğuya doğru bir işaret parmağı gibi uzanan Karpaz Yarımadası Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yer almaktadır. Yarımada, Mesarya Ovası’nın kuzeydoğu kenarından başlayarak doğu ve kuzeydoğuya doğru genel olarak daralarak uzanan ve Zafer Burnu’nda sonlanan alandır. Yarımada’nın sınırları çizilirken doğal sınırların yanında idari sınırlara da dikkat edilmiş, bu doğrultuda alanın batı sınırı ile İskele ilçesinin sınırları örtüştürülmüştür. Yaklaşık 817km² yüzölçümüne sahip olan yarımada Kuzey Kıbrıs’ın önemli tarım ve turizm potansiyeline sahip yerlerinden biridir. Çeşitli turizm faaliyetleri açısından uygun doğal ve kültürel özelliklere sahip olan Yarımada’da, özellikle son dönemlerde artan agro ve eko turizm faaliyetleri ilçe insanı için önemli bir geçim kaynağı durumuna gelmiştir. Ne var ki son yıllarda arazinin bilinçsiz ve aşırı kullanımı, gereken önlemler alınmazsa çalışma alanında geri dönüşü olmayan sorunlara yol açabilir. Bu nedenle bu çalışmada Karpaz Yarımadası’nın mevcut turizm yapısı ve turizm faaliyetleri ortaya çıkarılmış olup turizm potansiyeli ile coğrafi özellikler ilişkilendirilmiş ve sahadaki turizm alanları ile turizm faaliyetlerinin planlanmasına yönelik SWOT analiz yapılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Karpaz Yarımadası, arazi kullanımı, turizm alanları, SWOT analiz, planlama

An assesment of in terms of land use planning in the Karpaz Peninsula tourism areas

Öz

To the Northeast of Cyprus Island lies the Karpas Peninsula along the borders of the Turkish Republic of Northern Cyprus, in the shape of index finger. The peninsula narrows to eastward to the northeast from the Mesarya Plain and ends at Zafer Cape. Official boundaries were taken into account as well as natural borders during the mapping process of the peninsula and within this framework; western borders and district boundaries of Iskele were overlapped. The Karpaz peninsula has approximately 817km² surface area and is one of the places which have an important agriculture and tourism potential in Northern Cyprus. The peninsula has apt natural and cultural characteristics for various tourism activities. Particularly the recently increasing agro-eco tourism activities have become a significant source of income for the local people. However, unconscious and extreme land use observed in recent years might lead to irreversible problems on the research site if necessary precautions are not taken. For this reason, the study revealed the current tourism structure of the Karpas peninsula and its tourism potential associated with the geographic features and employed SWOT analysis for tourism area and tourism activities planning in the peninsula

Anahtar Kelimeler

• Karpas Peninsula, land use, turism areas, SWOT analysis, planning

Kaynakça

1. Baki, A.; Gökçek, T. (2012). “Karma Yöntem Araştırmalarına Genel Bir Bakış”, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Güz2012, Cilt 11, Sayı. 42, s. 1-21.
2. Creswell, J. W. (2003). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage.
3. Creswell, J.W. (2006). Understanding Mixed Methods Research, (Chapter 1). Available at: http://www.sagepub.com/upmdata/10981_Chapter_1.pdf
4. D. Geneletti, S. Bagli, P. Napolitano, vePistocchi., A. (2007). “Spatial decision support for strategic environmental assessment of land use plans. A case study in southern Italy”, Environmental Impact Assessment Review, 27: 408- 423.
5. Gözenç, S. (1980). “Arazi kullanma "Land Use" haritalarında standardizasyon ve Türkiye için bir öneri”, İstanbul Üniversitesi Coğrafya Enstitüsü Dergisi, (Sayı 23).
6. Gündüz, Ş. (2001). Ecologically Important Areas. UNDP Project Report.
7. Güney Karpaz Sahilleri Özel Çevre Koruma Bölgesi Yönetim Planı. (2010). KKTC Çevre Dairesi, Lefkoşa.
8. Johnson, R. B., & Onwuegbuzie, A. J. (2004). "Mixed methods research: A research paradigm whose time has come". Educational Researcher, 33(7): 14-26.

9. J. Kangas, M. Kurttila, M. Kajanus, ve Kangas, A. (2003). “Evaluating the management strategies of a forestland estate- the S-O-S approach”, Journal of Environmental Management (69), 349–358.
10. Karpaz Özel Çevre Koruma Bölgesi Yönetim Planı (2010). KKTC Çevre Dairesi, Lefkoşa.
11. Kasparek, M., Godly, B. J., ve Broderick, A. C. (2001). “Nesting of the Green Turtle, Chelonia mydas, in the Meditterranean: a review of status and conservation needs”, Zoology in the Middle East. 24, 45-74.
12. Kusetoğulları, H. (2007) “Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde Deniz Kaplumbağalarının Korunması” Paper presented at the II. Ulusal Deniz Kaplumbağaları Sempozyumu, 25-27 Ekim, Dalyan Muğla, s.36-39.
13. Özçağlar, A. (1994). “Çarşamba Ovası ve Yakın Çevresinde Araziden Yararlanma”, Türkiye Coğrafyası Araştırma ve Uygulama Merkezi Dergisi (Sayı 3), Sayfa 93-128.
14. Özçağlar, A; Özgür, E.M; Somucu, M.; Bayar, R.; Yılmaz, M; Yücaşahin, M.M.; Yavan, N.; Akpınar, N.; Karadeniz, N. (2006). “Çamlıhemşin İlçesinde Doğal ve Beşeri Kaynak Tespitine Bağlı Olarak Geliştirilen Arazi Kullanım Kararları”. Coğrafi Bilimler Dergisi, Cilt IV, Sayı 1, s.1-27, Ankara. Özgüç, N. (2003) Turizm Coğrafyası, Çantay Kitabevi, İstanbul.
15. Öztek, E. (2005). Karpaz Milli Parkı, Durum, Değerlendirme ve Öneriler. Report, Ministry of Environment and Natural Resources, Nicosia. Tashakkori, A., & Teddlie, C. (1998). Mixed methodology: Combining qualitative and quantitative approaches. Applied Social Research Methods Series (Vol.46). Thousand Oaks, CA: Sage.
16. Taş, B. (2011) “Tarım Alanlarının Planlaması Sürecinde SWOT Analizi Kullanımına Bir Örnek: Sandıklı İlçesi”, Coğrafi Bilimler Dergisi, Cilt IX(Sayı 2), s.189-207.
17. Viney, D. E. (1994) An Illustrated Flora of TRNC, Published by Koeltz Scientific Books, Koenigstein, Germany.
18. Wheelen, T.L.; Hunger, J.D. (1995), Strategic Management and Business Policy Fifth Ed., Addison-Wesley, Reading, MA.
19. 9/1980 Sayılı KKTC Mülki Yönetim ve Bölümleri Yasası (1980).
20. KKTC 51/1995 Sayılı Belediyeler Yasası, (33/2014 sayılı değişiklik yasaları ile değiştirilmiş ve birleştirilmiş haliyle). 21/1997 Sayılı Çevre Yasası, (1997), KKTC Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı.
21. 33/1998 Sayılı KKTC Mülki Yönetim ve Bölümleri Yasası, (1998).
22. 18/2012 Sayılı Çevre Yasası. (2012). KKTC Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı, Lefkoşa.