Türkiye’de Evlilik Göçünün Mekânsal Veri Analizi Teknikleriyle Değerlendirilmesi

Öz

Türkiye’de sosyo-kültürel nedenlerle yaşam gidişindeki önemli olaylardan birisi evliliktir ve bu olay bireylerin göç davranışını tetiklemektedir. Türkiye’de 1995-2000 dönemi için iller arası toplam göçün %7.4’ü evlilikten kaynaklanmaktadır. Evlilik göçü büyük ölçüde cinsiyete özeldir ve evlilik göçüne katılanların %94’ünü kadınlar oluşturmaktadır.Bu çalışma, Türkiye’de evlilik-göç ilişkisinin mekânsal paternlerine odaklanmıştır. Çalışmada, Türkiye’de dışarıya kadın ve erkek evlilik göçünün 1995-2000 dönemi için coğrafi paternleri, farklı düzeylerde istatistik bölgelere göre analiz edilmektedir. Açıklayıcı Mekânsal Veri Analizi (ESDA) yöntemleri (Moran’s I ve LISA) kullanılarak illerin dışarıya erkek ve kadının göçünde mekânın ne derece etkili olduğu araştırılmaya çalışılmaktadır. Ülkenin kuzey ve merkezi bölgelerinde dışarıya kadın evlilik göçü, batı bölgelerinde ise dışarıya erkek evlilik göçü pozitif mekânsal otokorelasyon göstermektedir

Anahtar Kelimeler

• Evlilik göçü, açıklayıcı mekânsal veri analizi (ESDA), Moran’s I, LISA, Türkiye

The evaluation of marriage migration using spatial data analysis techniques in Turkey

Öz

In Turkey, for cultural reasons, one of the most important events in the course of life is marriage and it also triggers the migration behavior of the individuals. In the period from 1995 to 2000, 7.4% of total migration in Turkey was marriage-related. Marriage migration is largely gender-specific and women account for 94% of those who migrate for marriage. The present study focused the spatial patterns of marriage-migration relationship in Turkey. In the study the geographical patterns of the women and men marriage migration for the periods of 19952000 according to the different statistical regions are being analyzed. Using the Exploring Spatial Data Analysis (ESDA) methods (Moran’s I and LISA), how the space is effective in women and men marriage migration is attempted to be analyzed. In the central and northern regions of the country, female marriage migration; and in the western regions of the country, male migration shows a positive spatial autocorrelation

Anahtar Kelimeler

• Marriage migration, exploring spatial data analysis (ESDA), Moran’s I, LISA, Turkey

Kaynakça

1. Aksoy, E. (2006) “Clustering with GIS: An Attempt to Classify Turkish District Data”, XXIII FIG Congress, Munich, Germany, 8-13.
2. Anselin, L. (1992) “SpaceStat tutorial: A workbook for using SpaceStat in the analysis of spatial data” Santa Barbara CA: National Center for Geographic Information and Analysis, University of California.
3. Anselin, L. (1995) “Local indicators of spatial association-LISA”, Geographical Analysis, 27: 93-115.
4. Anselin, L. (1996) “The moran scatterplot as an ESDA tool to assess local instability in spatial association”, İçinde Fischer M.; Scholten H.J.; Unwin D. (eds.), Spatial analytical perspectives on GIS, London: Taylor&Francis, 111-125.
5. Anselin, L. (1998) “Interactive Techniques and Exploratory Spatial Data Analysis”, İçinde Longley P.A., Goodchild M.F.; Maguire D.J.; Wind D.W. (eds.), Geographical Information Systems: Principles, Techniques, Management and Applications, New York:Wiley, 253-265.
6. Anselin, L. (2002) “Under the hood: Issues in the specification and interpretation of spatial regression models”, Agricultural Economics, 27, 247-267.
7. Anselin, L. (2003) “Spatial externalities, spatial multipliers, and spatial econometrics”, International Regional Science Review, 26, 153-166.
8. Bailey, T.C.; Gatrell, A.C. (1995) Interactive Spatial Data Analysis, Addison Wesley Longman Limited, Harlow, UK.

9. Boots, B.; Tiefelsdorf, M. (2000) “Global and local spatial autocorrelation in bounded regular tessellations”, Journal of Geographical Systems, 2, 319-348.
10. Çelebioğlu, F.; Dall’erba, S. (2009) “Spatial disparities across the regions of Turkey: an exploratory spatial data analysis”, The Annals of Regional Science, 45 (2), 379-400.
11. Clark, W. A. V. (1992) “Comparing cross-sectional and longitudinal analyses of residential mobility and migration”, Environment and Planning, A 24(1), 291-302.
12. Cliff, A.D.; Ord, J.K. (1973) Spatial Autocorrelation, Pion, London.
13. Cliff, A.D.; Ord, J.K. (1981) Spatial Process: Models and Applications, Pion, London.
14. Davin, D. (2007) “Marriage migration in China and East Asia”, Journal of Contemporary, China, 16(50), 83-95.
15. DeJong, G.F.; Graefe, D.R. (2008) “Family life course transitions and the economic consequences of internal migration”, Population, Space and Place, 14, 267-282.
16. Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE), (2003) Genel Nüfus Sayımı 2000, DİE, No: 2759, Ankara.
17. Feijten, P.; Van Ham, M. (2007) “Residential mobility and migration of the divorced and separated”, Demographic Research, 17, 623-654.
18. Getis, A.; Ord, J.K. (1996) “Local spatial statistics: an overview”, İçinde Longley P.; Batty M. (eds.), Spatial Analysis: Modeling in a GIS Environment, GeoInformation International, Cambridge, 261-277.
19. Gezici, F.; Hewings, G.J.D. (2002) “Spatial data analysis of regional inequalities in Turkey”, European Planning Studies, 15(3), 383-403.
20. Griffith, D.A.; Layne, L.J. (1999) A Casebook for Spatial Statistical Data Analysis: A Compilation of Analyses of Different Thematic Data Sets, Oxford University Press, USA.
21. Hansen, H.S. (1997) “Avenue-A Powerful Environment for Developing Spatial Data Analysis Tools”, 12th ESRI European User Conference, Copenhagen, Denmark.
22. Işık, O.; Pınarcıoğlu, M. M. (2006) “Geographies of a silent transition: a geographically weighted regression approach to regional fertility differences in Turkey”, European Journal of Population, 22(4), 399-421.
23. Işık, O.; Pınarcıoğlu, M. M. (2010) “Back to the year when it all started: local determinants of party preferences in 2002 Turkish elections”, METU JFA, 27(1), 161-183.
24. İlkkaracan, I.; İlkkaracan, P. (1999) “1990’lar Türkiyesinde kadın ve göç”, İçinde Baydar O. (ed.), 75 Yılda Köylerden Şehirlere, Tarih Vakfı Yayınları, İstanbul, 305-322.
25. Keser, S. (2010) Türkiye’deki Evsel Atık Üretiminin Sosyo-Ekonomik Demografik ve İklimsel Faktörlerle Olan Mekânsal İlişkisinin İncelenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü, Ankara.
26. Krivoruchko, K.; Gotway, C.; Zhigimont, A. (2003) “Statistical Tools for Regional Data Analysis Using GIS”, GIS’03, New Orleans, Louisiana, 41-48.
27. Ord, J.K.; Getis, A. (1995) “Local spatial autocorrelation statistics: Distribution issues and an application”, Geographical Analysis, 27, 286-306.
28. Özgür, M.; Aydın, O. (2010) “Türkiye’de kadın evlilik göçü”, Journal of New World Sciences Academy Nature Sciences, 4A0018, 5(1), 18-31.
29. Pardede, E.; Muhidin, S. (2006) “Life Course Stages and Migration Behavior of Indonesian Population: Evidence from the IFLS data”, Population Association of American (PAA), Los Angeles.
30. Paul, R.; Voss, K.J.; Curtis, W.; Roger, B.H. (2006) “Explorations in spatial demography”, İçinde Kandel W.A.; Brown D.L. (eds.), Population Change and Rural Society, Springer, Netherlands, 407-429.
31. Sandefur, G. D. (1985) “Variations in interstate migration of men across the early stages of the life cycle”, Demography, 22, 353- 366.
32. Tobler, W.R. (1970) “Computer movie simulating urban growth in the Detroit region”, Economic Geography, 46, 234-240.
33. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), (2005) Genel Nüfus Sayımı 2000, Göç İstatistikleri, T.C. Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumu, No: 2976, Ankara.
34. Tümertekin, E.; Özgüç, N. (2004) Beşeri Coğrafya İnsan Kültür Mekân, Çantay Kitabevi, İstanbul.
35. User, I. (1997) “Evlilik göçü”, İçinde Toplum ve Göç, II. Ulusal Sosyoloji Kongresi, Devlet İstatistik Enstitüsü, No. 2046, 556- 563, Ankara.
36. Warnes, T. (1992) “Migration and the life course”, İçinde Champion T.; Fielding T. (eds.), Migration Patterns and Processes (Volume 1: Research Progress and Prospects), Belhaven Press, London, 175-187.
37. Wong, A.D.; Lee, J. (2005) Statistical Analysis of Geographic Information with ArcView and ArcGIS, John Wiley&Sons, Inc Hoboken, NJ.
38. Yıldırım, J.; Öcal, N.; Özyıldırım, S. (2009a) “Income inequality and economic convergence in Turkey: a spatial effect analysis”, International Regional Science Review, 32, 221.
39. Yıldırım, J.; Öcal, N.; Korucu N. (2009b) “Analysing the determinants of terrorism in Turkey using geographically weighted regression”, III. World Conference of Spatial Econometrics, Barcelona.
40. Yılmaz, C. (2009) “Türkiye’de kırdan kente göç sürecinde etkili olan faktörlerden biri: Evlilik yoluyla göç”, Doğu Coğrafya Dergisi, 21, 221-232.