Araştırma Makalesi

TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM

Cilt: 10 Sayı: 2 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM

Öz

Çin’de tarih boyunca meydana gelen birçok sosyal-siyasi olaylara ve doğal afetlere rağmen, nüfus artışı tarih boyunca hızla artmaya devam etmiştir. Bu sebeple nüfus artışına yönelik resmî nüfus politikaları geliştirilmiştir. Mao döneminde nüfus, bir kalkınma ve üretim gücü olarak değerlendirilmiş; nüfus artışını teşvik eden politikalar uygulanmıştır. Ancak yaşanan Büyük Kıtlık sonrasında, doğum kontrol politikaları benimsenmeye başlanmıştır. Mao’nun ölümünün ardından yönetime gelen Deng Xiaoping ise, 1980 yılında tek çocuk politikasını yürürlüğe koyarak katı ve zorunlu bir nüfus politikası süreci başlatmıştır. Bu çalışmada, Çin Halk Cumhuriyeti döneminde uygulanmış olan nüfus politikaları tarihsel bir perspektifle ele alınmakta; Mao döneminden başlayarak Tek Çocuk, İki Çocuk ve Üç Çocuk Politikaları kronolojik olarak incelenmektedir. Çalışmada ayrıca bu politikaların yalnızca demografik yapıya değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet dengesi, yaşlı nüfusun artışı, kırsal-kentsel eşitsizlikler ve sosyal güvenlik sistemi üzerindeki etkilerine de odaklanılmaktadır. Bu bağlamda makale, Çin’in nüfus politikalarının tarihsel evrimini ortaya koyarken, bu politikaların sonuçlarını analiz etmeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Baum, R. (1994). Burying Mao: Chinese Politics in the Age of Deng Xiaoping. Princeton University Press.
  2. Central People's Government of the People’s Republic of China. (2018, February 28). 2017 Yılı Ekonomik ve Sosyal Gelişim Raporu. (05. 23. 2025). https://www.gov.cn/xinwen/2018-02/28/content_5269506.htm Central People's Government of the People’s Republic of China. (2021, July 20). (05. 23. 2025) from https://www.gov.cn/zhengce/2021-07/20/content_5626190.htm
  3. Chen, H., & Wei, T. (2022). “Association Of China’s Two-Child Policy With Changes in Number Of Births and Birth Defects Rate, 2008–2017”, BMC Public Health, 22/1, 1–11.
  4. China Family Planning Association. (2008). Report on the Progress of Work and Suggestions for the Future. General Office of the State Council, Beijing.
  5. China Family Planning Association. (2009). The human rights protection situation for population and family planning in China, CFPA-UPR, Beijing.
  6. China Unfpa. (2018). The Economic Miracles and Demographic Dividend in China. Beijing: China Development and Research Center. https://china.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/china_dd_study_abstract-en.pdf
  7. Cooke, F. L. (2017). “The Two-child Policy in China: A Blessing or a Curse for the Employment of Female University Graduates?” In Employment relations and labour markets in China (pp. 227–246). Manchester University Press.
  8. Doyle, A. (2007, December 8). China Says One-child Policy Helps Protect Climate. Reuters. Retrieved May 23, 2025, from https://www.reuters.com/article/business/environment/china-says-one-child-policy-helps-protect-climate-idUSKUA077240/

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çin Dili, Edebiyatı ve Kültürü

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

25 Haziran 2025

Kabul Tarihi

30 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Karacadağlı, İ., & Görez, F. (2025). TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM. Doğu Dilleri Dergisi, 10(2), 172-203. https://doi.org/10.61134/audodilder.1727537
AMA
1.Karacadağlı İ, Görez F. TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM. AÜ-DODİLDER. 2025;10(2):172-203. doi:10.61134/audodilder.1727537
Chicago
Karacadağlı, İbrahim, ve Feyza Görez. 2025. “TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM”. Doğu Dilleri Dergisi 10 (2): 172-203. https://doi.org/10.61134/audodilder.1727537.
EndNote
Karacadağlı İ, Görez F (01 Haziran 2025) TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM. Doğu Dilleri Dergisi 10 2 172–203.
IEEE
[1]İ. Karacadağlı ve F. Görez, “TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM”, AÜ-DODİLDER, c. 10, sy 2, ss. 172–203, Haz. 2025, doi: 10.61134/audodilder.1727537.
ISNAD
Karacadağlı, İbrahim - Görez, Feyza. “TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM”. Doğu Dilleri Dergisi 10/2 (01 Haziran 2025): 172-203. https://doi.org/10.61134/audodilder.1727537.
JAMA
1.Karacadağlı İ, Görez F. TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM. AÜ-DODİLDER. 2025;10:172–203.
MLA
Karacadağlı, İbrahim, ve Feyza Görez. “TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM”. Doğu Dilleri Dergisi, c. 10, sy 2, Haziran 2025, ss. 172-03, doi:10.61134/audodilder.1727537.
Vancouver
1.İbrahim Karacadağlı, Feyza Görez. TEK ÇOCUKTAN ÜÇ ÇOCUĞA: ÇİN’İN NÜFUS POLİTİKALARINDA DÖNÜŞÜM. AÜ-DODİLDER. 01 Haziran 2025;10(2):172-203. doi:10.61134/audodilder.1727537

Cited By

Bu dergide yayımlanan tüm içerikler, Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC-ND 4.0) kapsamında açık erişim olarak sunulmaktadır.

All content published in this journal is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License (CC BY-NC-ND 4.0).

 

Haziran 2026 sayısında yayımlanmak üzere dergimize gönderilecek çalışmalar için son başvuru tarihi 30 Mayıs 2026 olarak belirlenmiştir. Bu tarihten sonra gönderilen çalışmalar bir sonraki sayı (Aralık-2026) için değerlendirmeye alınacaktır.