HİTİTLERDE DANS-MÜZİK VE GÜNÜMÜZE YANSIMALARI

Cilt: 1 Sayı: 1 1 Haziran 2019
PDF İndir
EN TR

HİTİTLERDE DANS-MÜZİK VE GÜNÜMÜZE YANSIMALARI

Öz

Anadolu uygarlık zincirinde ilk kez dans ve müziğin en ayrıntılı şekilde görselleştirildiğini ve organize edildiğini Hitit Çağı’nda görüyoruz. Dönemin tasvirlerindeki bazı müzik aletlerinin Hitit metinlerinde filolojik karşılıkları olabilecek tanımlar mevcut olmakla birlikte, bu karşılıklar konusundaki tartışmalar halen devam etmektedir. Hititlerde müzik ve dans konusuna en güzel destek Hitit’in erken safhasına tarihlenen kabartmalı Hitit vazolarından gelmiştir. Bu vazoların M.Ö.1650 itibariyle kurulan Hitit Krallığının resmi sanat anlayışının başlıca eserleri olduğunu ve birçok merkezde aynı şekilde üretildiklerini ve geniş bir coğrafyaya dağıtıldıklarını anlıyoruz. Bu vazolardaki sahnelerle Hititlerde müzik ve dans konusu giderek önem kazanmaya başlamıştır. Günümüzde de tanıdığımız Hüseyindede vazosundaki zil örnekleri, bu tip çalgılar hakkındaki görüşlere yeni bir bakış açısı kazandırmıştır. Saz, sevilerek günümüze değin kullanılmaya devam etmiş olup bugün de çeşitli tipleriyle törenlerin, kutlamaların ve ağıtların bir parçasıdır. Anadolu’da saz, adeta başlı başına bir kültürdür ve en sevilen bölgesel çalgılardan biridir. Anadolu’nun geçmişindeki böylesine bir müzik ve danszenginliği, bugünkü Anadolu folk danslarının ve müziğinin çeşitliliğini ve zenginliğini açıklar. Bu zenginlik, geçmişin bir devamlılığından ziyade aynı coğrafi ve fiziki ortamda yaşayan, sevinçleri ve kaygıları paylaşan, yer ve gök bereketinin adeta bir parçası haline gelmiş olan toplumların ortak yaratılarıdır Bunların en geneli geçmişte de olduğu gibi halaydır. El ele tutuşarak diziler oluşturma bu dizilerin halka şeklinde dönmesi binlerce yıllık bir kült geleneği olup günümüzde ise yerel danslar olarak tanımlanmaktadır. Müzik ve dansın başını çektiği adetlerin geçmişten günümüze devamlılık göstermesinin başlıca sebebi Anadolu’nun kendine özgü, coğrafyası ile sınırlarını çizdiği bir kültürel genetiğinin varlığıdır

Anahtar Kelimeler

Hitit, Dans, Boğa Dansı Hitit Müziği, Saz, Zil, Anadolu, Hüseyindede, Eskiyapar, Anadolu Kültürü

Kaynakça

  1. Alp, S. (1999). Hititlerde Şarkı, Müzik ve Dans. Ankara.
  2. Arık, R.O. (1937). Türk Tarih Kurumu tarafından yapılan Alaca Höyük Hafriyatı,1935’deki çalışmalar ve keşiflere ait ilk rapor. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları V/1.
  3. Bachmann, W. (2011), Anadolu’nun Tarih Öncesi Müzik Arkeolojisi. O., Elbaş, M., Kalpaklı & O. M., Öztürk (Ed.), Türkiye’de Müzik Kültürü içinde, Ankara.
  4. Bietak, M., (1996). Avaris: the Capital of the Hyksos. Recent excavations at Tell- el Dab’a. London.
  5. Boehmer, R.M. (1983). Die Reliefkeramik von Boğazköy. Grabungs Kampagnen 1906 – 1912. 1931 – 1939. 1952 – 1978, Berlin.
  6. Boehmer, R.M. (1988). Früheste Abbildungen von Lautenspielern in der althethitischen Glyptik, Documentum Asiae Minoris Antiquare, Festchrift für Heinrich Otten zum 75. Geburstag, Herausgegeben von E. Neu, C Rüster, Wiesbaden, 52 - 58.
  7. Bossert, H. T. (1953). Kleine Mitteilungen, Jahrbuch für Kleinasiatische Forschung, Band II, 1952 – 1953, 106 – 206.
  8. Collon, D. (1983). Laute. B. Archaeologisch. Reallexikon der Assyriologie IV, 1980 -1983, 515-517.
  9. Collon, D. (1994). Bull-Leaping in Syria. Egypt and the Levant IV, 81 84.
  10. de Martino, S. (1995). Music, Dance and Processions in Hittite Anatolia. J. M. Sasson (Ed.) Civilizations of the Ancinet Near East IV. Ed. içinde (s. 2661-2670), New York.

Kaynak Göster

APA
Sipahi, İ. T. (2019). HİTİTLERDE DANS-MÜZİK VE GÜNÜMÜZE YANSIMALARI. Ankara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi, 1(1), 71-97. https://izlik.org/JA57ZC24UZ