Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar
Öz
Sanal evren veya dijital evren olarak da anılan metaverse gelişmekte olan teknolojilerden biridir. Bu teknolojinin hukukun tüm alanlarını oluğu gibi fikri mülkiyet hukukunda yansımaları olmuştur. Önceleri sadece fiziki varlığı olan mal veya hizmetler söz konusu iken bu teknolojilerle birlikte sanal mallar, hizmetler ve tasarımlar gündeme gelmiştir. Bunların fiziki dünyada karşılığı olmak zorunda değildir ancak karşılığı da olabilir. Günümüzde artık fiziksel dünya ile dijital/sanal evren çok daha fazla etkileşim içerisindedir. Hatta Türkçe’ye fijital olarak da tercüme edilen phygital kelimesi doğmuştur. Tüm bu hususlar özellikle marka ve tasarım hukukunda ele alınması gereken sorunlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Bunun dışında avatarlar, sınırsızlık, kullancılar tarafından yaratılan içerikler ve elbette NFT’ler telif hakları bakımından yeniden değerlendirilmesi gereken sorunlardır. Tüm bunların yanı sıra fiziki dünyada öngörülen sınırlamaların metaverse ortamında hangi kapsamda uygulanacağı da bir başka sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada bütüncül bir yaklaşımla metaverse teknolojisinin fikri mülkiyet hukuku alanında doğurduğu tüm bu soru ve sorunlar tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK 1001
Proje Numarası
123K406
Kaynakça
- Alfieri, Annamaria ve Tamara D’Angeli, “Meta-trademarks for a meta-world: The balance between old and new trademark applications” içinde Metaverse: business opportunities and legal challenges, ed. DLA Piper IPT Team – Italy (2022):7-10.
- Antikainen, Mikko. “Differences in Immaterial Details: Dimensional Conversion and Its Implications for Protecting Digital Designs Under EU Design Law,” IIC 52, (2021), 137–168.
- Arguijo, Verónica Rodríguez. “EUIPO on trade marks and designs in the metaverse,” IPKat (26 Eylül 2022), Son Erişim Tarihi: 24 Kasım 2024, https://ipkitten.blogspot.com/2022/09/euipo-on-trade-marks-and-designs-in.html.
- Aydıner, Emre. “Tekstil Sektörü de Metaverse’e Dahil Oldu! Türk Tekstilcilerden Önemli Hamle,” Cointürk, Son Erişim Tarihi: 24 Kasım 2024, https://coin-turk.com/tekstil-sektoru-de-metaversee-dahil-oldu-turk-tekstilcilerden-onemli-hamle.
- Ball, Matthew. The Metaverse, (New York: Liveright Publishing Corporation, 2022).
- Bennet, Kelly ve Tom Clark, “Trade marks and designs in the metaverse: legal aspects/EUIPO practice,” EUIPO, Son Erişim Tarihi: 24 Kasım 2024, https://euipo.europa.eu/knowledge/course/view.php?id=4763.
- Biby, Gina. “The Second Circuit’s Metabirkin Dilemma: Constitutionally Protected Artistic Expression or Trademark Misappropriation?,” IPwatchdog (18 Kasım 2024), Son Erişim Tarihi: 24 Kasım 2024, https://ipwatchdog.com/2024/11/18/ second-circuits-metabirkin-dilemma-constitutionally-protected-artistic-expression-trademark-misappropriation/id=183288/.
- Cantley, Beckett ve Geoffrey Dietrich, “The Metaverse: A Virtual World with Real World Legal Consequences,” Rutgers computer & technology law journal 49 (2022):1-25.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Bilişim ve Teknoloji Hukuku, Hukuk (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
11 Mart 2025
Gönderilme Tarihi
11 Aralık 2024
Kabul Tarihi
18 Aralık 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 73 Sayı: 4
APA
Özkan Üner, Z. (2025). Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 73(4), 2749-2794. https://doi.org/10.33629/auhfd.1599824
AMA
1.Özkan Üner Z. Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar. AÜHFD. 2025;73(4):2749-2794. doi:10.33629/auhfd.1599824
Chicago
Özkan Üner, Zehra. 2025. “Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 73 (4): 2749-94. https://doi.org/10.33629/auhfd.1599824.
EndNote
Özkan Üner Z (01 Mart 2025) Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 73 4 2749–2794.
IEEE
[1]Z. Özkan Üner, “Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar”, AÜHFD, c. 73, sy 4, ss. 2749–2794, Mar. 2025, doi: 10.33629/auhfd.1599824.
ISNAD
Özkan Üner, Zehra. “Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 73/4 (01 Mart 2025): 2749-2794. https://doi.org/10.33629/auhfd.1599824.
JAMA
1.Özkan Üner Z. Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar. AÜHFD. 2025;73:2749–2794.
MLA
Özkan Üner, Zehra. “Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 73, sy 4, Mart 2025, ss. 2749-94, doi:10.33629/auhfd.1599824.
Vancouver
1.Zehra Özkan Üner. Metaverse Teknolojisinin Fikri Mülkiyet Hukukunda Doğurabileceği Olası Sorunlar. AÜHFD. 01 Mart 2025;73(4):2749-94. doi:10.33629/auhfd.1599824
Cited By
İNTERNET ALAN ADI (DOMAIN) UYUŞMAZLIK ÇÖZÜMÜ: AVUSTRALYA VE HOLLANDA REGÜLASYONLARI
İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.21492/inuhfd.1738041