Evaluation of the Amendments Introduced by Law No. 7571 Concerning the Legal Preemption Right

Öz

There are many contentious issues regarding the legal right of preemption that have been ongoing for many years. One of the issues under debate is whether the revision of the preemption price is possible. In cases of high inflation rates, the gradual decrease in the purchasing power of money constitutes the main reason for this debate. The right of preemption has been amended under Law No. 7571 amending the Turkish Criminal Code and Certain Laws as well as Statutory Decree No. 631. The most significant amendment introduced by the Law is that, instead of the sale price, the market value is taken as the basis for determining the preemption price. This amendment has addressed both the issue of updating the preemption price and the legal problems arising where the price stipulated in the contract giving rise to the preemption event is collusion. However, the Law does not provide clarity as to the point in time at which the market value of the share should be determined. In our view, the market value of the share at the date closest to the judgment should be taken as the basis. Another significant amendment concerning the statutory preemption right relates to the benefit of the deposited amount. In our opinion, the benefit of the preemption price should not be confined solely to its placement in a time deposit account. This study examines these issues in detail and also analyzes the other amendments introduced.

Anahtar Kelimeler

• Legal Preemption Right
• Preemption Price
• Revision of the Price
• Purchasing Power
• Market Value.

Yasal Önalım Hakkına İlişkin 7571 Sayılı Kanun Kapsamında Yapılan Değişikliklerin Değerlendirilmesi

Öz

Yasal önalım hakkıyla ilgili olarak uzun yıllardır tartışmalı birçok konu olmuştur. Bu tartışmalardan birisi önalım bedelinin güncellenmesinin mümkün olup olmadığıdır. Enflasyon sebebiyle paranın alım gücünün zamanla azalması, bu tartışmanın temel sebebidir. 7571 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ’da yasal önalım hakkıyla ilgili değişiklikler yapılmıştır. Yapılan en önemli değişiklik, önalım bedeli olarak payın satış bedeli yerine rayiç bedelin esas alınmasıdır. Bu değişiklikle, önalım bedelinin güncellenmesi sorunu ve önalım olayını oluşturan sözleşmede bedelde muvazaa yapılması hâlinde ortaya çıkan hukuki sorunlar giderilmiştir. Ancak Kanun’da, payın hangi andaki rayiç bedelinin esas alınacağı hususunda bir açıklık bulunmamaktadır. Kanaatimizce payın hükme en yakın andaki rayiç bedelinin esas alınması gerekmektedir. Yasal önalım hakkına ilişkin yapılan diğer önemli değişiklik, depo edilen bedelin nemalandırılmasına yönelik düzenlemedir. Kanaatimizce, önalım bedelinin nemalandırması, yalnızca vadeli mevduat hesabına yatırılmasıyla sınırlı olarak değerlendirilmemelidir. Çalışmada anılan hususlar detaylı şekilde ele alınmış; ayrıca yapılan diğer değişiklikler de incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yasal Önalım Hakkı
• Önalım Bedeli
• Bedelin Güncellenmesi
• Alım Gücü
• Rayiç Bedel.

Kaynakça

1. Acemoğlu, Kevork. Eşya Hukuku Meseleleri. Filiz Kitabevi, 1970.
2. Açıkgöz, Osman. Tarım Arazilerinde Yasal Önalım Hakkı (Tarımsal Önalım Hakkı). On İki Levha Yayıncılık, 2022. Akbel, Serkan. “Yasal Önalım Hakkı, Hakkın Kullanılması ve Sonuçları.” Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi, 2019.
3. Akçaal, Mehmet. Eşya Hukuku. Yetkin Yayınevi, 2024.
4. Akipek Jale, Turgut Akıntürk ve Derya Ateş. Eşya Hukuku. Beta Yayınevi, 2018.
5. Atamer, Yeşim M. ve Andreas Furrer. Obligationenrecht - Allgemeine Bestimmungen - Art. 1-183 OR, CHK - Handkommentar zum Schweizer Privatrecht. Schulthess Legal Media AG, 2023.
6. Atamulu, İsmail. Türk Borçlar Hukukunda Muvazaa. Adalet Yayınevi, 2017.
7. Ayan Mehmet. “Kanunî Şuf’a Hakkı.” (1995) Prof. Dr. Halil CİN'e Selçuk Üniversitesinde 10. Hizmet Yılı Armağanı (Özel Sayı) Selçuk Üniversitesi HFD, 335-368.
8. Aydoğdu, Murat ve Burcu Yağcıoğlu. Yasadan ve Sözleşmeden Doğan Önalım Hakkı. Adalet Yayınevi, 2024.

9. Becker, Hermann. Allgemeine Bestimmungen, Art. 1-183 OR Schweizerisches Zivilgesetzbuch, Obligationenrecht - Berner Kommentar Band/Nr. VI/1. 1945.
10. Berger, Christian. Sachenrecht. Mohr Siebeck, 2022.
11. Bilgin Yüce, Melek. “Tarım Arazilerinde Sınırdaş Parselin Önalım Hakkının Yürürlükten Kaldırılmasının Sonuçları.” Selçuk Üniversitesi HFD 30 no. 2 (2022): 787-822.
12. Burcuoğlu, Halûk. “4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun Önalım Hakkı Düzenlemesi ve Borçlar Kanunu’nun ve Türk Borçlar Kanunu Tasarısı’nın Sözleşmesel Önalım Hakkına İlişkin Düzenlemeleri Hakkında Bazı Gözlemler.” Medeni Hukuk Hocalarına Saygı Günleri, Medeni Hukukta Güncel Sorunlar ve Önemli Gelişmeler Sempozyumu, 26-27 Haziran 2008. On İki Levha Yayıncılık, 2011.
13. Demirsatan, Barış. “Taşınmazlara İlişkin Olarak Tanınan Sözleşmeden Doğan Önalım Hakkı.” Bahçeşehir Üniversitesi HFD 11, no. 145-146 (2016): 905-946.
14. Erbek Odabaşı, Özge. “Yargıtay Kararları Işığında Yasal Önalım Hakkının Tapuda Düşük Gösterilen Bedel Üzerinden Kullanılması.” Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 23, no. 2 (2021): 1001-1056.