SPOR SPONSORLUĞUNA İLİŞKİN HUKUKİ DÜZENLEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Öz

Türkiye’de sporun gelişmesi için spora sağlanacak kaynakları artırmak maksadıyla 2001 yılında sponsorluğa ilişkin yasal bir düzenlemeye gidilmiş; bu yönde 4644 sayılı Kanunla 3289 sayılı Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun ek üçüncü maddesi değiştirilerek bu maddeye sponsorluk hakkında bir fıkra eklenmiştir. Bu düzenlemeyle spor alanında belirli faaliyetleri destekleyen sponsorlara gelir vergisi ve kurumlar vergisi bakımından vergisel kolaylık sağlanmıştır. Spor sponsorluğuna ilişkin bu düzenlemede daha sonra 5105 ve 5340 sayılı Kanunlarla değişiklik yapılmıştır. Bu değişikliklerle sponsorların, sponsorluğunu üstlenebilecekleri gençlik ve spor faaliyetlerinin kapsamının genişletilmesi yönüne gidilirken, sponsorluğun vergisel boyutu yeniden düzenlenmiştir. Sponsorluğa ilişkin mevcut düzenleme, spor alanına özgü bir düzenlemedir; burada yeni bir sözleşme tipi olarak sponsorluk sözleşmesinin bütün hüküm ve sonuçlarıyla düzenlenmesi söz konusu değildir. Mevcut düzenlemede sporda yapılabilecek ve bu bağlamda vergi kolaylığı sağlanacak sponsorluk faaliyetlerinin çeşitli bentler halinde sayılarak belirlenmiş bulunması, isabetsiz olmuştur. Spor alanındaki bütün sportif faaliyetleri kapsayabilen bir vergi kolaylığının sağlanması için sporda sponsorluk yapılabilecek faaliyetlerin çerçeve bir düzenlemeye kavuşturulması gerekir. Öte yandan bazı önemli hususların Kanunda yeterli dayanak olmadan Yönetmelikle düzenlenmiş bulunması, mevcut düzenlemedeki en problemli yöndür ve derhal gerekli yasal çerçeve oluşturulmalıdır

Anahtar Kelimeler

• Spor sponsorluğu, gençlik ve spor faaliyetleri, ferdi lisanslı sporcu, gençlik ve spor kulüpleri, sponsorluk sözleşmesi

Some Remarks regarding the Legal Arrangement on Sports Sponsorship in Turkish Law

Öz

In 2001, a legal arrangement was made regarding sponsorship, with the purpose of advancing sports in Turkey by increasing the resources to be available for sports. In this regard, the third additional article of the Law on the Organization and Duties of the General Directorate of Youth and Sports No. 3289 has been amended with Law No. 4644, through the insertion of a paragraph on sponsorship. With this amendment, sponsors who support certain activities in the field of sports have been provided with a convenience in the payment of income tax and corporate tax. This legal arrangement on sports sponsorship was later amended with Law No. 5105 and Law No. 5340. With these amendments, the scope of youth and sports activities which sponsors can support has been widened and the tax aspect of sponsorship has been re-regulated. The current regulation on sponsorship is unique to sports sponsorship; it does not regulate the terms and legal consequences of the sponsorship agreement as a new type of agreement. It has been improper for the regulation to list in separate subparagraphs the sponsorship activities which can be made in the field of sports and for which sponsors can be granted convenience in tax payment. Sports activities, for which sponsorship is possible, must be set in such a framework in order to provide such convenience in tax payments that will cover all sports activities in the field of sports. In addition, some important issues have been regulated through regulations promulgated absent a sufficient basis in the law. This is the most problematic issue regarding the affected legal arrangement and therefore the required legal framework should be established immediately

Anahtar Kelimeler

• Sports sponsorship, youth and sports activities, individual sportsman with sports license, youth and sports clubs, sponsorship agreements

Kaynakça

1. Başpınar, Veysel: Borç Sözleşmelerinin Kısmi Butlanı, Ankara 1998.
2. Berk, Kahraman: Türkiye Futbol Federasyonu’nun Kimliği İle Futbol Mahkemesinin Hukuksal Statüsü, Spor Hukuku Dersleri (Editör: Kısmet Erkiner, Editör Yardımcısı: Ali Soysüren), İstanbul 2007, s.343 – 365.
3. Bruhn, Manfred: Sponsoring – Systematische Planung und integrativer Einsatz, 4. Auflage, Wiesbaden 2003.
4. Bruhn, Manfred / Mehlinger, Rudolf: Rechtliche Gestaltung des Sponsoring – Vertragsrecht – Steuerrecht – Medienrecht – Wettbewerbsrecht, 2. Auflage, München 1995.
5. Elçin Grassinger, Gülçin: Sponsorluk Sözleşmesi, Ankara 2003.
6. Eren, Fikret: Borçlar Hukuku, Genel Hükümler, Gözden Geçirilmiş 10. Bası, İstanbul 2008.
7. Ertaş, Şeref/Petek, Hasan: Spor Hukuku, Ankara 2005.
8. Gauch, Peter / Schluep, Walter R. / Schmid, Jörg / Rey, Heinz: Schweizerisches Obligationenrecht, Allgemeiner Teil ohne ausservertragliches Haftpflichtrecht, Band I, 8. Auflage, Zürich 2003 (Gauch / Schluep / Schmid).

9. Gözler, Kemal: Anayasa Değişikliğinin Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlandırılması Bakımından Getirdikleri ve Götürdükleri (Anayasanın 13. Maddesinin Yeni Şekli Hakkında Bir İnceleme), Ankara Barosu Dergisi, 2001/4, s.53-67.
10. Gözler, Kemal: Türk Anayasa Hukuku Dersleri, Genişletilmiş ve Güncelleştirilmiş 4. Bası, Bursa 2007.
11. Gözübüyük, A. Şeref/Tan, Turgut: İdare Hukuku, Cilt 1, Genel Esaslar, Güncelleştirilmiş 6. Bası, Ankara 2008.
12. Guhl, Theo / Koller, Alfred: Das Schweizerische Obligationenrecht (Bearbeitet von Alfred Koller, Anton K. Schnyder und Jean Nicolas Druey), 9. Auflage, Zürich 2000.
13. Günal, A. Nadi/Küçükgüngör, Erkan: Türk Spor Hukukunun Genel Esasları ve İlgili Mevzuat, Ankara 1998.
14. Günal, Nadi: Türk Spor Yönetimi, Spor Hukuku Dersleri (Editör: Kısmet Erkiner, Editör Yardımcısı: Ali Soysüren), İstanbul 2007, s.215 – 224.
15. Güneş, Turan: Türk Pozitif Hukukunda Yürütme Organının Düzenleyici İşlemleri, Ankara 1965.
16. Güzel, Ali / Okur, Ali Rıza / Caniklioğlu, Nurşen: Sosyal Güvenlik Hukuku, Yenilenmiş 11. Bası, İstanbul 2008.
17. Hauser, Thomas: Der Sponsoring-Vertrag im schweizerischen Recht – Unter besonderer Berücksichtigung kommunikativer Aspekte des Sport-, Kultur- und Sozio-Sponsoring, Zürich 1991.
18. Honsell, Heinrich / Vogt, Nedim Peter / Wiegand, Wolfgang (Hrsg.): Basler Kommentar zum Obligationenrecht I, Art.1-529 OR, 4. Auflage, Basel 2007.
19. İmamoğlu, Selma Hülya: Sponsorluk Sözleşmesi, Ankara 2003.
20. Kramer, Ernst A.: Berner Kommentar, Band VI, Das Obligationenrecht, 1. Abteilung, Allgemeine Bestimmungen, 2. Teilband, Inhalt des Vertrags / Mängel des Vertragsabschlusses, 1. Lieferung, Art.19-20, Bern 1990.
21. Kılıçoğlu, Ahmet: Borçlar Hukuku, Genel Hükümler, Genişletilmiş 10. Bası, Ankara 2008.
22. Küçükgüngör, Erkan: Türkiye’de Spor İle İlgili Mevzuatın Değerlendirilmesi, Spor Hukuku Dersleri (Editör: Kısmet Erkiner, Editör Yardımcısı: Ali Soysüren), İstanbul 2007, s.227 – 236.
23. Meier-Hayoz, Arthur: Gesetzlich nicht geregelte Verträge I-II, SJK 1134- 1135.
24. Netzle, Stephan: Sponsoring von Sportverbänden - Vetrags-, persönlichkeits-, und vereinsrechtliche Aspekte des Sport- Sponsorings, Zürich 1988.
25. Netzle, Stephan: Der Sportler – Subjekt oder Objekt? Überlegungen zur Verwendung des Sports in der Werbung, ZSR, NF, Band 115 (1996), II. Halbband, s.7-133.
26. Okay, Aydemir: Halkla İlişkiler Aracı Olarak Sponsorluk, İstanbul 1998.
27. Öncel, Mualla / Kumrulu, Ahmet / Çağan, Nami: Vergi Hukuku, Gözden Geçirilmiş, Son Değişiklikleri İşlenmiş 13. Bası, Ankara 2005.
28. Özbudun, Ergun: Türk Anayasa Hukuku, Gözden Geçirilmiş 8. Bası, Ankara 2005.
29. Özer, Attila: Gerekçeli ve 1961 Anayasasıyla Mukayeseli 1982 Anayasası, Ankara 1984.
30. Roth, Barbara: Vertragsrechtliche und ökonomische Analyse von Sportsponsoringverträgen, München 2002.
31. Röhrborn, Stefan: Der Sponsoringvertrag als Innengesellschaft - Abschluss, Vollzug und Leistungsstörungen, Frankfurt am Main 1997.
32. Schluep, Walter R.: Innominatverträge, Schweizerisches Privatrecht, VII/2, Basel und Stuttgart 1979.
33. Schmid, Jörg: Die öffentliche Beurkundung von Schuldverträgen, Ausgewählte bundesrechtliche Probleme, Freiburg 1988.
34. Schmidlin, Bruno: Berner Kommentar, Band VI, Das Obligationenrecht, 1. Abteilung, Allgemeine Bestimmungen, 1. Teilband, Allgemeine Einleitung in das schweizerische Obligationenrecht und Kommentar zu Art.3-17 OR, Bern 1986.
35. Schwammberger, Frank: Die vertragsrechtliche Behandlung des Kunstsponsorings in der Schweiz, Zürich 1992.
36. Schwenzer, Ingeborg: Schweizerisches Obligationenrecht, Allgemeiner Teil, 4., überarbeitete Auflage, Bern 2006.
37. Serozan, Rona: (Kocayusufpaşaoğlu/Hatemi/Serozan/Arpacı) Borçlar Hukuku, Genel Bölüm, Üçüncü Cilt, İfa – İfa Engelleri – Haksız Zenginleşme, Gözden Geçirilip Genişletilmiş 4. Bası, İstanbul 2006.
38. Uygur, Turgut: Açıklamalı-İçtihatlı Borçlar Kanunu, Sorumluluk ve Tazminat Hukuku, Birinci Cilt (Giriş ve Madde 1-40), Genişletilmiş 2. Bası, Ankara 2003.
39. Wegner, Konstantin: Der Sportsponsoringvertrag, Baden-Baden 2002.
40. Weiand, Neil George: Kultur- und Sportsponsoring im deutschen Recht – Unter besonderer Berücksichtigung urheber-, medien-, und wettbewerbsrechtlicher Aspekte, Berlin 1993.
41. Weiand, Neil George: Rechtliche Aspekte des Sponsoring, NJW 1994, s.227-233.
42. Weiand, Neil George: Der Sponsoringvertrag, 2. Auflage, München 1999.