İklim Değişikliği ve İnsan Hakları

Öz

İklim değişikliği, insan kaynaklı sera gazlarının atmosfere salımı
nedeniyle, geniş ve ölçülebilir bir boyutta meydana gelmektedir. Bu durum,
doğanın bir parçası olan insanın yaşam, sağlık, barınma, mülkiyet gibi birçok
hak ve özgürlüğü üzerinde ciddi tehdit oluşturmaktadır. Çevirisi yapılan eser,
insan hakları ile insan kaynaklı iklim değişikliği arasındaki bağın doğru
şekilde tanımlanmasını ele almaktadır. Öncelikle, iklim krizinden korunmaya değer görülen yaşam alanları ve bunlardan hangilerinin hukuken tanınması

gerektiğine değinilmektedir. Ardından, iklim değişikliğine ilişkin hukukî
rejim incelenmekte ve insan hakları ile iklim değişikliği rejimlerinin farklı
hedefleri amaçladığı keşfedilerek bu iki rejim arasındaki bağın daha ileri
götürülmesi gerektiği aktarılmaktadır. Ayrıca, iklim krizi bağlamında adalete
erişim ve uluslararası insan hakları mekanizmalarının kararlarının yerine
getirilmesi de irdelenmektedir. Nihaî olarak, sera gazı salımına neden olan
aktörlerin hakları ile iklim değişikliği mağdurlarının haklarının meydana
getirdiği menfaat çatışmasında altta yatan ahlâkî değerler dikkate alınarak
mağdurlar için daha üstün bir koruma savunulmaktadır. Çalışma, iklim
değişikliğiyle mücadele için hak bazlı hukuki yaklaşımın benimsenmesi ve
bunun sonucunda iklim lehine atılacak politik adımlar uğrunadır. Bununla
birlikte en fazla dikkati hak eden husus, insan haklarının iklim krizi
bağlamında ‘pozitif hukukça tanınmış haklardan müteşekkil değişmez bir
kutsal metin’ olarak değil, yeniliğe açık ahlâkî bir kavram olarak
tartışılmasıdır.

Anahtar Kelimeler

• İklim Değişikliği ve İnsan Hakları
• İklim Değişikliği Hukuku
• Adalete Erişim
• İnsan Haklarının Ahlaki Temelleri.

Climate Change and Human Rights

Öz

Climate change is occurring on a large and measurable scale due to the
emission of anthropogenic greenhouse gases into the atmosphere. This poses
a serious threat to various rights and freedoms of human beings, such as life,
health, housing, and property. This translated work sets out the correct
definition of the link between human rights and human-induced climate
change. Following the legal regime is examined, it is argued that the nexus
between human rights and climate change regimes should be taken further,
given that they both aim at different objectives. In the context of the climate
crisis, access to justice and the execution of judgments are also addressed.
Considering the underlying moral values of the rights of emitters and the
rights of victims, ultimately, superior protection for the latter is advocated.
The study has been provoked by a desire to adopt a rights-based legal
approach to tackle climate change and, as a result, political actions to be taken
in favour of the climate. Nevertheless, what deserves the most attention is the
discussion of human rights in this regard, not as ‘a fixed canon of well-defined
legal rights’, but as an innovative moral concept.

Anahtar Kelimeler

• Climate Change and Human Rights
• Climate Change Law
• Access to Justice
• Moral Foundations of Human Rights.

Kaynakça

1. Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri Ceviri