Araştırma Makalesi

AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR

Cilt: 71 Sayı: 2 30 Haziran 2022
PDF İndir
EN TR

AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR

Öz

Tarihe ilk medeniyet olarak düşülen Sümer şehir devletleri arasındaki ilişkileri düzenleyen kurumlar, kurallar ve teamüller günümüzdeki devletlerarası hukukun birçok kurumunun temelini oluşturmaktadır. Bir Sümer kitabesi olan ve Milattan Önce 3. binyıldan bugüne ulaşan Akbabalar Dikilitaşı, üzerindeki yazılar ve tasvirlerle tarihten sanata, dinden siyaset tarihine farklı alanlar için birçok veri sunmaktadır. Lagaş kralı E-anatum tarafından hazırlatıldığı kabul edilen söz konusu kraliyet yazıtı, devletlerarası hukuk tarihi açısından da günümüze ulaşmış en eski belge olarak kabul edilmektedir. Umma ve Lagaş şehir devletleri arasında 150 yılı aşkın süren sınır ve su sorunundan bir kesit sunmakta olan tek taraflı söz konusu bu anlatı, bir çok uluslararası hukuk kural ve kurumuna dair veriler sunmaktadır. Makalede, bugüne kadar gerek Batı’da gerekse Türkiye’de yayımlanmış bazı uluslararası hukuk ders kitaplarının uluslararası hukuk tarihi bölümünde bahsedilen Akbabalar Dikilitaşı uluslararası hukuk tarihi çerçevesinde incelenecektir. Kitabede yer alan tasvirler ve yazının imkân verdiği oranda şehir devletleri arasındaki hukuk, tanrı ile kral ve tanrı ile şehir devleti ilişkisi, sınır ve su sorunu, savaş, antlaşmaların yapılması, ihlali ve söz konusu antlaşmalarda edimin yerine getirilmemesi durumunda uygulanacak müeyyideler, uyuşmazlığın barışçıl yolla çözülmesi için üçüncü bir devleti devreye sokma, devletlerarası ilişkilerde farklı görünümde ortaya çıkan törenler gibi birçok devletlerarası hukuk kuralı incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Yazarlar Doç .Dr. Selim Ferruh Adalı'ya teşekkür ederler.

Kaynakça

  1. Cone of Entemena: Claire, I. Cone of Enmetena, king of Lagash. https://www.louvre.fr/en/oeuvre-notices/cone-enmetena-king-lagash.
  2. E-anatum Akbabalar Dikilitaşı: Patrick, P. (n.d.a). Stele of vultures. https://www.louvre.fr/en/oeuvre-notices/stele-vultures.
  3. E-anatum Boulder: Cooper, J. S. (1983). Reconstructing History from Ancient Inscriptions: The Lagash-Umma Border Conflict (SANE2/1). Undena Publications. s. 48.
  4. E-anatum Kil Vazo Yazıtı: Cooper, J. S. (1983). Reconstructing History from Ancient Inscriptions: The Lagash-Umma Border Conflict (SANE2/1). Undena Publications. s. 48.
  5. Mesalim’in Topuz Yazıtı: Patrick, P. (n.d.b). Mace head of King Mesilim. https://www.louvre.fr/en/oeuvre-notices/mace-head-king-mesilim.
  6. Ago, R. (1982). The First International Communities in the Mediterranean World. British Yearbook of International Law 53(1), 213-232.
  7. Akpınarlı, N. (2018). Narām-Sîn Antlaşması. Ankara Üni. Hukuk Fak. Dergisi 67(1), 1-22.
  8. Alster, B. (2003-2004). Images and Text on the Stele of the Vultures. Archiv für Orientforschung, 50, 1-10.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hukuk

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

24 Mayıs 2021

Kabul Tarihi

20 Haziran 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 71 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Akpınarlı, N., & Şatıroğlu, H. U. (2022). AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 71(2), 819-884. https://doi.org/10.33629/auhfd.942304
AMA
1.Akpınarlı N, Şatıroğlu HU. AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR. AÜHFD. 2022;71(2):819-884. doi:10.33629/auhfd.942304
Chicago
Akpınarlı, Neyire, ve Hasan Utku Şatıroğlu. 2022. “AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 71 (2): 819-84. https://doi.org/10.33629/auhfd.942304.
EndNote
Akpınarlı N, Şatıroğlu HU (01 Haziran 2022) AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 71 2 819–884.
IEEE
[1]N. Akpınarlı ve H. U. Şatıroğlu, “AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR”, AÜHFD, c. 71, sy 2, ss. 819–884, Haz. 2022, doi: 10.33629/auhfd.942304.
ISNAD
Akpınarlı, Neyire - Şatıroğlu, Hasan Utku. “AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 71/2 (01 Haziran 2022): 819-884. https://doi.org/10.33629/auhfd.942304.
JAMA
1.Akpınarlı N, Şatıroğlu HU. AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR. AÜHFD. 2022;71:819–884.
MLA
Akpınarlı, Neyire, ve Hasan Utku Şatıroğlu. “AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 71, sy 2, Haziran 2022, ss. 819-84, doi:10.33629/auhfd.942304.
Vancouver
1.Neyire Akpınarlı, Hasan Utku Şatıroğlu. AKBABALAR DİKİLİTAŞI: SÜMER ŞEHİR DEVLETLERİNİN ARALARINDAKİ HUKUKA DAİR ÇIKARIMLAR. AÜHFD. 01 Haziran 2022;71(2):819-84. doi:10.33629/auhfd.942304

Cited By

.