Opportunities That Could Be Granted By Sufi Education To Today’s Religion

Öz

EducationThis paper studies in general terms the issues of religion and education, religion education, sufi training, the purpose in religion and sufi education, and the opportunities that could be granted by sufi education to today’s religion education. While analyzing the subject, the contribution of this discipline to formal and informal training have been assessed under different titles. The functions that the sufi lodges have performed for centuries are highlighted from an educational perspective. Possible contributions of the discipline of tasawwuf to training and education are examined from the point of view of the integrity of Training – Education, comprehending the concepts of mind, heart and soul, and understanding the concepts of love, tolerance and feelings. The points which tasawwuf, which is originally an institution of training, overlaps with the targets of religious training and education are determined and it is demonstrated that the methods applied by these two disciplines for human education are quite the same

Anahtar Kelimeler

• Religion, education, training, tasawwuf, Sufi lodge, heart

Tasavvufi Terbiye’nin Günümüz Din Eğitim-Öğretimine Sunabileceği İmkânlar

Öz

Bu makalede, din ve eğitim, din eğitimi, tasavvufî terbiye, din eğitimi ve tasavvufi terbiyede gaye, bir yaygın eğitim kurumu olarak tekke ve toplumsal işlevi, günümüz din eğitimine tasavvufi terbiyenin sunabileceği imkânlar gibi konular genel çerçevede ele alınmıştır. Konu ele alınırken bu disiplinin, yaygın ve örgün din eğitimine katkısı farklı başlıklar altında değerlendirilmiştir. Tekkelerin yüzyıllar boyu eğitim açısından ne tür fonksiyonlar icra ettiği üzerinde durulmuştur. Tasavvuf disiplininin eğitim öğretime sağlayacağı muhtemel katkılar; Eğitim-Öğretimin birlikteliği açısından, zihin kalp ve nefis kavramlarının kavratılması açısından, sevgi hoşgörü ve gönül kavramının kavratılması açısından ara başlıkları altında incelenmiştir. Özünde bir eğitim müessesesi olan tasavvuf’un, din eğitim-öğretiminin hedefleriyle örtüştüğü noktalar tespit edilmiş ve bu iki disiplinin insan eğitiminde uyguladığı metotların büyük oranda aynı olduğu görülmüştür

Anahtar Kelimeler

• Din, eğitim, öğretim, tasavvuf, tekke, gönül

Kaynakça

1. Aşkar, Mustafa, Tasavvuf Tarihi Literatürü, İz Yay., İstanbul, 2006.
2. Bardakoğlu, Ali “İslam Medeniyetinde Hoşgörü” 28 Nisan - 01 Mayıs 2004, Kahire 16. Uluslararası Konferans.
3. Bauman, Zugmunt, Postmodern Etik, çev.: Alev Türker, Ayrıntı Yay., İstanbul, 1998.
4. Bayraklı, Bayraktar Mukayeseli Eğitim Felsefesi Sistemleri, İFAV Yay., İstan- bul, 1999.
5. Bilgin, Beyza, Eğitim Bilimi ve Din Eğitimi, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fa- kültesi Yay., Ankara, 1988.
6. Cebeci, Suat, Din Eğitim Bilimi ve Türkiye de Din Eğitimi, Ankara, Akçağ Yay.1996.
7. Coşkun, İbrahim, “Mesnevî Örneğinde Yetişkinler Din Eğitiminde Kıssa Kul- lanımı”, AÜSBE, Yüksek Lisans Tezi, Dan. Prof. Dr. Cemal Tosun, An- kara, 2006.
8. Çamdibi, H. Mahmud, Gazali’de Şahsiyet Terbiyesi, İstanbul, 1983.

9. Frager, Robert, “Kalp, Nefs ve Ruh”, Çev. İbrahim Kapaklıkaya, İstanbul, 2003.
10. Genç, Emine, “Menâkıbnâme Edebiyatında İnsan Eğitimi”, GÜEBE, Yüksek Lisans Tezi, Dan.: Yrd. Doç Dr. Mustafa Tatçı, Ankara, 2006.
11. Gökçe, Feyyat, Değişim Sürecinde Devlet ve Eğitim, Eylül Yay., Ankara, 2000.
12. Gözütok, Şakir “Tasavvufî Eğitimde Bilginin Elde Edilmesi”, Tasavvuf İlmî ve Akademik Araştırma Dergisi, Yıl:2, Sayı: VI, Ankara, 2001.
13. Güneş, Mustafa, “Klâsik Türk Edebiyatında Menâkıbnameler ve Menâkıb-ı Akşemseddin”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi = The Jour- nal of International Social Research, 2011, cilt: IV, sayı: 16.
14. John Shepherd, “İngiliz Eğitiminin Kişilik Gelişimine Katkısı”, Uluslarası Din Eğitimi Sempozyumu, Ankara 1997.
15. Kara, Mustafa, Metinlerle Günümüz Tasavvuf Hareketleri, Dergah Yay., İs- tanbul, 2002.
16. Kara, Mustafa “XIV. ve VX. Yüzyıllarda Osmanlı Toplumunu Besleyen Türk- çe Kitaplar”, UÜİFD, Sayı: 8, Cilt: 8, Bursa, 1999.
17. Kara, Mustafa, Din Hayat Sanat Açısından Tekkeler ve Zaviyeler, (Dergah Yayınları) İstanbul 1999.
18. Kara,İhsan, “Din Eğitimi, Din Hizmetleri ve Tasavvuf”, Diyanet İlmi Dergi, cilt: XLII, sayı: 2, Ankara, 2006, s. 116-117.
19. Kasapoğlu, Abdurrahman, “Yusuf ve Züleyha Açısından Kur’an’da Nefs-i Emâre Kavramı Freud’un “İd” Kavramıyla Bir Mukayese”, Tasavvuf İlmî ve Akademik Araştırma Dergisi, Ankara, 2006.
20. Muslu, Ramazan, “Halvetiyye’de Etvâr-ı Seb’a Yazma Geleneği ve Sofyali Bâlî Efendi’nin Etvâr-ı Seb’a Risâlesi, Tasavvuf İlmî ve Akademik Araş- tırma Dergisi, Ankara, 2007.
21. Ocak, Ahmet Yaşar, “Kültür Tarihi Kaynağı Olarak Menâkıb-nâmneler”, Türk Tarih Kurumu Basımevi, Ankara, 1997.
22. Öngören, Reşat “Osmanlı’da Sûfilerin Farklı Toplum Kesimleriyle İlişki Tarz- ları” İslam Araştırmaları Dergisi, İstanbul, 1999.
23. Özeri, Zeynep Nezahat, Okul Öncesi Din ve Ahlâk Eğitimi, DEM Yayınları, İstanbul, 2004.
24. Sancaklı, Saffet, “Hz. Peygamber’in Erdemli İnsan Yetiştirme Bağlamında Îsar-Diğergamlık Kavramına Verdiği Önem”, Tasavvuf İlmî ve Akade- mik Araştırma Dergisi, Ankara, 2006.
25. Selçuk, Mualla, “Din Öğretiminin Kuramsal Temelleri”, Uluslar arası Din Eğitimi Sempozyumu Bildirileri, Ankara, 1997.
26. Selçuk, Mualla, Çocuğun Eğitiminde Dînî Motifler, Türkiye Diyanet Vakfı, Ankara, 1991.
27. Şeker, Mehmet, “Menâkıb-nâmelerin Türk Kültürü ve Eyüp Tarihindeki Yeri”, Tarihi, Kültürü ve Sanatıyla VIII. Eyüpsultan Sempozyumu: Tebliğler (7-9 Mayıs 2004), , Eyüp Belediyesi Kültür Yayınları: 26, İstanbul, 2004.
28. Tosun, Cemal, “Yetişkinler Din Eğitimi: Mahiyeti, İmkanları ve Problemleri”, Uluslar arası Din Eğitimi Sempozyumu Bildirileri, Ankara, 1997.
29. Türer, Osman, “Bir Eğitim Müessesesi Olarak Tasavvuf”, İslâm’da Aile ve Çocuk Terbiyesi (I), Tartışmalı İlmî Toplantılar Dizisi, İSAV, Edtr. Prof Dr. İbrahim Canan, 2005.
30. Türer, Osman “Letâif-i Hamse”, DİA, XXVII (Ankara 2003).
31. Türköne, Mümtazer, “Siyasi Bir Sorun Olarak Din Eğitimi”, Yeni Türkiye Özel Sayısı, Ocak-Şubat, 1996, Yıl: 2, sy.: 7, Ankara, 1996.
32. Uludağ, Süleyman, “İslam Düşüncesinin Yapısı”, Dergah Yay., İstanbul, 2009.
33. Will, Durant, Medeniyetin Temelleri, çev.: Nejat Muallimoğlu, Boğaziçi Yay., İstanbul, 1978.
34. Yılmaz, H. Kâmil Anahatlarıyla Tasavvuf ve Tarikatlar, İstanbul 2004, s. 231- 236;;
35. Yılmaz, H.Kamil, Çağları Aşan Mevlânâ Çağrısı, “Aşk Fırını Gönül”, Erkam Yay., İstanbul, 2008, ss. 7-79.
36. Yılmaz, Hasan Kamil, “Şahsiyet İnşası ve Tasavvuf”, Gönül Penceresinden, Erkam Yay., İstanbul, 2006, s. 132.
37. Yılmaz, Ömer, “Çok Uluslu Osmanlı Devlet Tecrübesinin Çok Din ve Kültür- lü Avrupa Birliğine Katkısı”, Diyanet İlmi Dergi, c. XXXX, S. 3, 2004, ss.7-30.
38. Yunus Emre, Risâlat al-Nushiyye ve Divân, (Yay. Abdülbaki Gölpınarlı), Es- kişehir Turizm ve Tanıtma Derneği Yay. 1965.