Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri
Öz
Bu çalışmada Türkiye’de gıda sanayi ürünleri fiyatları ve tarımsal üretici fiyatlarını etkileyen uluslararası ekonomik değişkenler incelenmiştir. Bu doğrultuda ulusal gıda sanayi fiyat endeksi ve tarımsal üretici fiyat endeksi ile dolar kuru, euro kuru, petrol fiyatı ve uluslararası gıda fiyatı endeksi arasındaki ilişki 1999: 2-2014: 6 dönemi için VAR yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre Türkiye’de gıda sanayi ürünleri fiyatlarını etkileyen en önemli uluslararası değişkenler; kısa vadede dolar kuru ve euro kurudur. Uzun vadede ise kısa vadedeki değişkenlerin yanı sıra petrol fiyatı, uluslararası gıda fiyatı ve tarımsal üretici fiyatının sınırlı ölçüde etkisi görülmektedir. Tarımsal ürün üretici fiyatını etkileyen en önemli değişkenler ise sırasıyla gıda sanayi fiyat endeksi, petrol fiyatı, uluslararası gıda fiyatı, dolar ve euro kurudur. Gıda sanayi fiyat endeksi ile petrol fiyatındaki değişimin etkisi kısa sürede hissedilirken uluslararası gıda fiyatı, dolar ve euro kurlarının etkisi gecikmeli olarak hissedilmektedir. Bulgular Türkiye’de tarımsal üretim ve gıda fiyatları üzerindeki ithal fiyat baskısını ve ithalat bağımlılığını doğrular niteliktedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdullah, M., Kalim, R. (2012). Empirical Analysis Food Price Inflation in Pakistan. World Applied Sciences Journal, 16 (7): 933-939.
- Baffes, J., Haniotis, T. (2010). Placing the 2006/08 Commodity Price Boom into Perspective. World Bank Policy Research Working Paper, No.5371.
- Barnett, R. C., Bessler, D. A., Thompson, R. L. (1983). The Money Supply and Nominal Agricultural Pri- ces. American Journal of Agricultural Economics, 65, 303-307.
- Başkaya, Y. S., Gürgür, T., & Öğünç, F. (2008). İşlenmiş Gıda Fiyatlarını Belirleyen Faktörler. TCMB Çalış- ma Tebliği, No: 08/09.
- Clauson, A. L. (1997). Forecasting Retail Food Prices Under Current Conditions. American Journal of Agricultural Economics, 79, 1669-1672.
- Çıplak, U., & Yücel, M. E. (2004). İthalatta Koruma Önlemleri ile Tarım ve Gıda Fiyatları, TCMB Ça- lışma Tebliği, No: 04/01.
- FAO (2009). The State of Agricultural Commodity Markets-High Food Prices and the Food Crisis. Experiences and Lessons Learned. Erişim Tarihi: 04.02.2010, http.www.fao.orgpublicationssocoen
- Güloğlu, B., Nazlıoğlu, Ş. (2013). Enflasyonun Tarım- sal Fiyatlar Üzerindeki Etkileri: Panel Yumuşak Geçiş Regresyon Analizi, Siyaset, Ekonomi ve Yö- netim Dergisi, Yıl: 1, Cilt. 1, Sayı 1.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
29 Haziran 2015
Gönderilme Tarihi
1 Ocak 2015
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2015 Cilt: 15 Sayı: 2
APA
Bayramoğlu, A., & Koç Yurtkur, A. (2015). Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(2), 63-73. https://doi.org/10.18037/ausbd.84248
AMA
1.Bayramoğlu A, Koç Yurtkur A. Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri. AÜSBD. 2015;15(2):63-73. doi:10.18037/ausbd.84248
Chicago
Bayramoğlu, Arzu, ve Asuman Koç Yurtkur. 2015. “Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 15 (2): 63-73. https://doi.org/10.18037/ausbd.84248.
EndNote
Bayramoğlu A, Koç Yurtkur A (01 Haziran 2015) Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 15 2 63–73.
IEEE
[1]A. Bayramoğlu ve A. Koç Yurtkur, “Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri”, AÜSBD, c. 15, sy 2, ss. 63–73, Haz. 2015, doi: 10.18037/ausbd.84248.
ISNAD
Bayramoğlu, Arzu - Koç Yurtkur, Asuman. “Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 15/2 (01 Haziran 2015): 63-73. https://doi.org/10.18037/ausbd.84248.
JAMA
1.Bayramoğlu A, Koç Yurtkur A. Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri. AÜSBD. 2015;15:63–73.
MLA
Bayramoğlu, Arzu, ve Asuman Koç Yurtkur. “Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri”. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 15, sy 2, Haziran 2015, ss. 63-73, doi:10.18037/ausbd.84248.
Vancouver
1.Arzu Bayramoğlu, Asuman Koç Yurtkur. Türkiye’de Gıda ve Tarımsal Ürün Fiyatlarını Uluslararası Belirleyicileri. AÜSBD. 01 Haziran 2015;15(2):63-7. doi:10.18037/ausbd.84248
Cited By
TÜRKİYE’DE ENFLASYONUN BELİRLEYİCİLERİ: ARDL SINIR TESTİ YAKLAŞIMI (2006:Q1-2018:Q2 DÖNEMİ) / Determinants of Inflation in Turkey: ARDL Bounds Testing Approach (2006:Q1-2018:Q2 Period)
Uluslararası Ekonomi, İşletme ve Politika Dergisi
https://doi.org/10.29216/ueip.471966GIDA FİYATLARINDAKİ AŞIRI ARTIŞLARIN OLASI NEDENLERİ VE COVID-19’UN ETKİSİ
GIDA / THE JOURNAL OF FOOD
https://doi.org/10.15237/gida.GD21135Optimizing seasonal grain intakes with non-linear programming: An application in the feed industry
An International Journal of Optimization and Control: Theories & Applications (IJOCTA)
https://doi.org/10.11121/ijocta.2022.1158Tahıl Fiyatları, Ham Petrol Fiyatları ve Reel Efektif Döviz Kuru İlişkisi: Fourier Toda-Yamamoto Nedensellik Testinden Kanıtlar
Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.51290/dpusbe.1160018Exploring the Causal Relationship Among Trout Production, Price and Subsidy in Turkey
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi
https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1132332Türkiye’de Bitkisel Ürünlerin Üretici Fiyatı Anomalileri
Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.30910/turkjans.1279838Enerji Enflasyonunun Tarım Ürünleri Enflasyonu Üzerine Etkisi: Türkiye Örneği
Fiscaoeconomia
https://doi.org/10.25295/fsecon.1342701TÜRKİYE’DE GIDA VE ALKOLSÜZ İÇECEK FİYATLARININ ANALİZİ: 2002-2022 DÖNEMİ NEDENSELLİK VE EŞBÜTÜNLEŞME BULGULARI
Yönetim Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.35408/comuybd.1288569THE EFFECTS OF GASOLINE PRICE, REAL EXCHANGE RATE AND FOOD PRICE ON VEGETABLE AND FRUIT EXPORT
Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi
https://doi.org/10.18092/ulikidince.1319197Gıda Enflasyonunun Belirleyicileri Üzerine Bir Analiz: Türkiye Örneği
Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.51290/dpusbe.1391994Gıda Fiyatları Neden Yükseliyor? Türkiye’de Üretici Ve Döviz Kuru Etkisinin ARDL İle İncelemesi
Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.17065/huniibf.1288378Does the Exchange Rate Have a Pass-Through Effect on Domestic Food Prices in Türkiye? An Empirical Study Using a Combined ANN Algorithm and VAR Method
Gaziantep University Journal of Social Sciences
https://doi.org/10.21547/jss.1363034Türkiye'de Gıda Enflasyonu Sorunsalı: Fourier Bootstrap ARDL
Fiscaoeconomia
https://doi.org/10.25295/fsecon.1519572PETROL FİYATLARI VE İKLİM POLİTİKASI BELİRSİZLİĞİNİN TAHIL FİYAT DİNAMİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
İşletme Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.33416/baybem.1697033Food Prices and Monetary Policy: Evidence from Türkiye
Uluslararası Ekonomi İşletme ve Politika Dergisi
https://doi.org/10.29216/ueip.1679050Türkiye’de tarımsal ürün ve gıda fiyatlarını etkileyen küresel değişkenler: Yapısal Vektör Hata Düzeltme Modeli ile bir analiz
Tarım Ekonomisi Dergisi
https://doi.org/10.24181/tarekoder.1655462Price shocks without borders: Cross-sectional dependence and transmission of international agricultural prices to domestic markets
Agricultural Economics (Zemědělská ekonomika)
https://doi.org/10.17221/206/2025-AGRICECONSeçili Temel Tarım Ürünleri Fiyatlarının Belirleyicileri: Türkiye Üzerine Bir Uygulama
Uluslararası Ekonomi, İşletme ve Politika Dergisi
https://doi.org/10.29216/ueip.1686663