Finansal Oranların TOPSIS Sıralaması ile Yıllık Getiriler Arasındaki İlişki: Tekstil İmalatı Sektörü Üzerine Bir Uygulama
Öz
Hisse senedi yatırımlarında yatırım kararı birden çok kriterin göz önünde bulundurulması ile yönetilen bir süreçtir. Yapılmış bir yatırımın geleceği ya da yapılacak olan yeni yatırımın hangi hisse senedi ile değerlendirileceği hakkında karar verilirken, işletmeler tarafından halka arz edilen mali tablolar yardımı ile hesaplanan finansal oranlar sıklıkla kullanılan yardımcı araçlardır. İşletmenin mali durumunun izlenmesinde yardımcı olan finansal oranlar yardımı ile verilen yatırım kararlarının elde edilen getiri ile ne derecede ilişkili olduğu da literatürde sıkça irdelenen bir konu olmuştur.
TOPSIS (Technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution) yöntemi gibi çok kriterli karar analizi yaklaşımları karar vericilerin birden fazla faktörü göz önünde bulundurarak optimum kararı vermesinde yol gösterici olarak kullanılabilen yöntemlerdir. Yöntem, ele alınan kriterler yardımı ile ideal çözüme uzaklıklar üzerinden performans sıralaması veren çok kriterli karar verme yöntemidir.
Bu çalışma kapsamında, tekstil imalat sanayiinde faaliyet gösteren işletmelerin, seçili mali oranlarına göre performans sıralamasını elde etmek amacı ile TOPSIS sıralama yöntemi kullanılmıştır. Borsa İstanbul’da işlem gören ve faaliyet alanı dokuma, giyim eşyası ve deri imalatı olan 15 adet işletmenin 2011-2014 yıllarını kapsayan 4 yıllık dönem için Kamuyu Aydınlatma
Platformu (KAP) üzerinden halka açıklamış olduğu mali tablolar yardımı ile hesaplanan finansal oranlar karar noktaları olarak kullanılmıştır. Ele alınan her bir yıl için yöntem algoritması tekrarlanmış ve sıralama sonuçları elde edilmiştir. Her işletmenin 4 yıllık dönemde elde etmiş olduğu performans sıralaması özetlendikten sonra, 4 yıllık ortalamalar üzerinden genel bir performans sıralaması ortaya konulmuştur. Son olarak, TOPSIS yönteminin ilgili uygulaması üzerinden verilen sıralama değerleri ile işletmelerin yıllık ortalama getirileri arasındaki korelasyon incelenerek, yöntem sonuçlarının gerçekleşen getiri değerleri ile ilişkisi araştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akkaya, C. (2004). Finansal rasyolar yardımıyla havayolları işletmelerinin performansının değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 19 (1), 15-29.
- Akyüz, Y., Bozdoğan, T., Hantekin, E. (2011). TOPSIS yöntemiyle finansal performansın değerlendirilmesi ve bir uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 13 (1), 73-92.
- Altman, E. I. (1968). Financial ratios, discriminant analysis and the prediction of corporate bankruptcy. The Journal of Finance, 23 (4), 589-609.
- BEAVER, W. H.. (1966). Financial ratios as predictors of failure. Journal of Accounting Research, 4, 71- 111.
- Bülbül, S., Köse, A. (2011) Türk gıda şirketlerinin finansal performansının çok amaçlı karar verme yöntemleriyle değerlendirilmesi. Atatürk Üniversitesi İ.İ.B.F Dergisi, 10. Ekonometri ve İstatistik Sempozyumu Özel Sayısı, 71-97.
- Çonkar, M. K., Elitaş, C., Atar, G. (2011). İMKB Kurumsal Yönetim Endeksi’ndeki (XKURY) firmaların finansal performanslarının TOPSIS yöntemi ile ölçümü ve kurumsal yönetim notu ile analizi. İktisat Fakültesi Mecmuası, 61 (1), 81-115.
- Demireli, E. (2010). TOPSIS çok kriterli karar verme sistemi: Türkiye’deki kamu bankaları üzerine bir uygulama. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 5 (1), 101-112.
- Dumanoğlu, S., Ergül, N. (2010). İMKB’de işlem gören teknoloji şirketlerinin mali performans ölçümü. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 48, 101-111.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
12 Ağustos 2016
Gönderilme Tarihi
1 Nisan 2016
Kabul Tarihi
14 Nisan 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: 16 Sayı: 2
Cited By
FİNANSAL PERFORMANS DEĞERLENDİRMESİNDE TOPSİS VE GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI
Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.11611/yead.771575BIST’te İşlem Gören Tekstil Firmalarının Finansal Performanslarının Dinamik Sezgisel Bulanık WASPAS Yöntemi ile Değerlendirilmesi
İzmir İktisat Dergisi
https://doi.org/10.24988/ije.202035408BİST’e Kayıtlı Tekstil, Giyim Eşyası ve Deri Sektöründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performanslarının BWM Tabanlı TOPSIS Yöntemi ile Değerlendirilmesi
MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.33206/mjss.819025COVİD-19 SALGININ TEKSTİL SEKTÖRÜNDEKİ İŞLETMELERİN FİNANSAL PERFORMANLARINA ETKİLERİNİN TOPSİS YÖNTEMİYLE ANALİZİ, BİST ÖRNEĞİ
Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.32709/akusosbil.1032227BİST’te İşlem Gören Konaklama İşletmelerinin Finansal Performanslarının CRITIC Ağırlıklandırmalı TOPSIS Yöntemine Göre Değerlendirilmesi
Muhasebe ve Finansman Dergisi
https://doi.org/10.25095/mufad.1177612CAMELS Değerlendirme Sistemiyle Bankaların Finansal Performanslarının TOPSİS Yöntemiyle Analizi
İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.15869/itobiad.648827PAY SENEDİ GETİRİSİ İLE FİNANSAL PERFORMANS ARASINDAKİ İLİŞKİ: BULANIK AHP-GİA YÖNTEMLERİ KULLANILARAK BİST-BANKA ENDEKSİ’NDE AMPİRİK BİR ARAŞTIRMA
Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.29106/fesa.1036055EKONOMİK KRİZ DÖNEMLERİNDE İŞLETMELERİN PERFORMANS ETKİNLİK İNCLEMESİ: BİST’TE BİR ARAŞTIRMA
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.46482/ebyuiibfdergi.1300289Finansal Performans Ölçümünde TOPSIS’e Basit Bir Finansal Alternatifin Test Edilmesi
Muhasebe ve Finansman Dergisi
https://doi.org/10.25095/mufad.412712Aracı Kurumların Borsa Performanslarının Entropi ve CODAS Yöntemleri ile Değerlendirilmesi
Yönetim ve Ekonomi Dergisi
https://doi.org/10.18657/yonveek.1271659Bankaların Finansal Performans ve Borç Ödeme Gücü Açısından Değerlendirilmesi
Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.47542/sauied.1575626PORTFÖY YÖNETİMİNDE GRİ İLİŞKİSEL ANALİZ YÖNTEMİ KULLANIMI: BİST İMALAT SANAYİ SEKTÖRÜ UYGULAMASI
Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1558122Comparative Analysis of Financial Structures: An Application on the BIST Sustainability Participation Index Using the Mabac Method
Ekonomi ve Finansal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.56668/jefr.1670770Performance Analysis of Airports Located Within Tourism Development Corridors in Türkiye: An Evaluation Using the CILOS and AROMAN Methods
Journal of Aviation
https://doi.org/10.30518/jav.1684367BIST KOBİ Sanayi Endeksindeki Şirketlerin Finansal Performansları ile Hisse Senedi Getirileri Arasındaki İlişkinin LOPCOW ve MARCOS Yöntemleriyle Analizi
Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi
https://doi.org/10.29067/muvu.1604089Borsa İstanbul Teknoloji Sektöründe Finansal Performans Analizi: LOPCOW-RSMVC Hibrit ÇKKV Modeli
Abant Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.11616/asbi.1824104BİST Tekstil Deri Endeksindeki İşletmelerin Finansal Performanslarının Dupont Analizi Yöntemiyle İncelenmesi
Bulletin of Economic Theory and Analysis
https://doi.org/10.25229/beta.1785245