COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak

Funda Çoban

doi:10.33630/ausbf.1011895

COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak

Öz

Toplumsal yaşam, gündelik hayatın süreğenliğine koşullu bir yapıdır. Bu yapının akışı, egemen iktidar yapılarının iktisadi, siyasi, hukuki veya idari uygulamalarıyla kesintiye uğradığında veya askıya alındığında çeşitli muhalefet biçimleri ortaya çıkar. COVID-19 pandemisinin önlenmesi ve kontrol altına alınması sürecinde devletler tarafından uygulanan kısıtlama ve tedbirler dünyanın farklı yerlerinde eylemliliklerin doğmasına yol açmıştır. Bu açıdan çalışma, devletlerin siyasi ve idari aygıtları harekete geçirerek pandeminin kontrol altına alınması için devreye soktuğu tedbir, kısıtlama ve yasaklamaların başlangıcından -Mart 2020- Temmuz 2021 dönemine dek ortaya çıkan eylemlilikleri gerekçeler, aktörler, örgütlenme biçimleri ve eylem repertuvarları açısından incelemekte ve sınıflandırmaktadır. Çalışmanın verileri literatür taraması yanında, yeni ve dinamik bir süreci ele aldığı oranda gözlemlerden, gazete ve internet taramalarından toplanmıştır. Veriler ise nitel araştırma yöntemiyle yorumsamacı paradigma çerçevesinde ve gerektiğinde söylem analizi yapılarak değerlendirilmektedir. Bu itibarla çalışma, konuyla ilgili bilimsel araştırmaların kısıtlılık ve dağınıklığı söz konusuyken geniş bir veri tabanını bir araya getirerek yaptığı sınıflama ve analizle, Covid sürecindeki toplumsal eylemliliklerle ilgili literatür birikimine katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ahmed, Sarah (2004), “Affective Economies”, Social Text, 22 (2): 117-139.
Amnesty International Report (2020), Covid-19 Crackdowns Police Abuse and The Global Pandemic,” https://www.amnesty.org/en/documents/act30/3443/2020/en/ (18.07.2021).
Andrae, Jakob, Felix Kirchhof ve Sophia Solomon (2020), “Postmodern-Pandemics and Protests: COVID-19 as a Platform Scapegoating, Conspiracy and Authoritarian Narratives –The Cases of Germany and Israel” https://in.bgu.ac.il/humsos/humphrey/DocLib/Pages/Humphrey2019/Postmodern-(01.10.2021).
Bayat, Asef (2008). Sokak Siyaseti. Ankara: Phoenix Yayınevi (Çev. Soner Torlak)
Brennan, E. (2020), “Coronovirus and Protest: How Covid-19 Changed the Face of American Activism”, https://www.ussc.edu.au/analysis/coronavirus-protest-how-covid-19-has-changed-the-face-of-american-activism (25.04.2021).
Calvo, Dafne, Jaseff Raziel Yauri-Miranda ve Carmen Haro-Barba (2021), “Design, Manufacture and Save. Coronavirus Makers During the Covid-19 Crisis in Spain, Javnost”, Journal of The European Institute for Communication and Culture, https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/13183222.2021.1969618?src=&journalCode=rjav20 (03.10.2021)
Castells, Manuel (1983). City and the Grassroots. Berkeley: University of California Press.
Chang, Benjamin Benji (2020), “From illmatic’ to ‘Kung Flu’: Black and Asian Solidarity, Activism, and Pedagogies in the Covid-19 Era”, Postdigital Science and Education, 22:1-6.

Condon, Roderick (2021), “The Coronavirus Crisis and the Legitimation Crisis of Neoliberalism”, European Societies, 23 (1):805-816.
Crenshaw, Kimberle (1991), “Mapping the Margins: Intersectionality, Identity Politics, and, Violence Against Women of Color”, Stanford Law Review, 43(6): 1241-299.
Çoban, Funda (2015). Sokak Siyaseti: Siyasalın Gündelik Kuruluşu Bağlamında Bir İnceleme. İstanbul: Metis Yayınları.
Gerbaudo, Paolo (2020), “The Pandemic Crowd: Protest in Time of Covid-19”, Politics of Protest, Spring/Summer: 61-76
Grunawalt, Jordan (2021), “The Villain Unmasked: COVID-19 and the Necropolitics of the Anti-Mask Movement,” Disability Studies, Quarterly, 41 (3), https://dsq-sds.org/article/view/8343/6186 (21.05.2021)
Hardt, Miguel ve Antonio Negri (2001). İmparatorluk. İstanbul: Ayrıntı Yayınları (Çev. Abdullah Yılmaz).
Harvey, David (2020), “COVID-19 Günlerinde Antikapitalist Politika” https://www.polenekoloji.org/covid-19-gunlerinde-antikapitalist-politika/ (01.10.2021).
Hotez, Peter (2018). Vaccines Did Not Cause Rachel’s Autism:My Journey as a Vaccine Scientist, Pediatrician, and Autism Dad. Baltimore: Johns Hopkins University Press.
Kartomo, Drajat, RB. Soemanto, Ahmad Zuber, Rezza Dian Akbar ve Theofilus Apolinaris Suryadinata (2020). “Global Civil Disobedience Trend Against Anti-Covid-19 Policy”, Advances in Social Science, Education and Humanities Research, 5: 605-615.
Khan, Anisur Rahman Khan, Kopano Ratele ve Najuwa Arends (2020), “Men, Suicide, and Covid-19: Critical Masculinity Analyses and Interventions” Postdigital Science and Education, 25: 1-6.
Kowalewski, Maciej (2020), “Street Protests in Times of COVID-19: Adjusting Tactics and Marching ‘As Usual”, Social Movement, Studies, https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/14742837.2020.1843014 (26.06.2021).
Laclau, Ernesto (1985), “Social Movements and the Plurality of the Social”, David Slater (Der.), New Social Movements and the State in Latin America (Amsterdam: CEDLA): 27-42.
Lange, Martin ve Ole Monscheuer (2021), “Spreading the Disease: Protest in Times of Pandemics”, ZEW - Centre for European Economic Research Discussion Paper, 21-009, https://ssrn.com/abstract=3787921 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3787921https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3787921, (05.10.2021).
McCarty, John D. ve Mayer Zald (1977), “Resource Mobilization and Social Movements”, American Journal of Sociology, 82(6):1212-1241.
McLaren, Peter (2020), “Religious Nationalism and the Coronavirus Pandemic: Soul-Sucking Evangelicals and Branch Covidians Make America Sick Again. Postdigital Science and Education, 1(22), https://doi.org/10.1007/s42438-020-00122-7, (27.06.2021).
McNeill-Wilson, Richard (2020), “Framing in Times of Crisis: Responses to COVID-19 amongst Far Right Movements and Organisations”, ICCT Research Paper, https://icct.nl/publication/framing-in-times-of-crisis/, (06.07.2021).
Melucci, Alberto ve Leonardo Avritzer (2000), “Complexity, Cultural Pluralism, and Democracy: Collective Action in the Public Space”, Social Science Information, 39(4):507-527.
Mendes, Luis (2020), “How Can We Quarantine Without a Home? Responses of Activism and Urban Social Movements in Times of COVID-19 Pandemic Crisis in Lisbon” , Journal of Economic and Human Geography, 111 (3): 318-332.
Milan Stefenia ve Emiliano Treré (2020), “The Rise of the Data Poor: The COVID-19 Pandemic Seen from the Margins”, Social Media + Society. July-September, 1-5.
Mouffe, Chantal (2010). Siyasal Üzerine. İstanbul: İletişim Yayınları (Çev. Mehmet Ratip).
Olson, Mancur (2002). The Logic of Collective Action. Massachusetts: Harvard University Press. Pinckney, Jonathan ve Miranda Rivers (2020), “Sickness or Silence: Social Movement Adaptation to COVID-19”, Journal of International Affairs, 73(2): 23-42.
Pleyers, Geoffrey (2020), “The Pandemic is a Battlefield. Social Movements in the COVID-19 Lockdown”, Journal of Civil Society, 16:4: 295-312.
Repucci, Sarah ve Slipowitz, Amy (2020), “Democracy under Lockdown: The Impact of COVID-19 on the Global Struggle for Freedom, Freedom House Report, https://freedomhouse.org/report/special-report/2020/democracy-under-lockdown, (12.06.2021).
Santos, Ricardo Ventura, Ana Lucia Pontes, Carlos E. A. Coimbra Jr. (2020). “A ‘Total Social Fact’: COVID-19 and Indigenous Peoples in Brazil, Cad Saude Publica, 2;36(10), ,https://www.scielo.br/j/csp/a/qxqxzwVDGCwT8pTtvCRf5fx/?lang=en&format=pdf (03.07.2021).
Seiler, Mirjam ( 2021) “From Anti-Mask to Anti-State: Anti-Lockdown Protests, Conspiracy Thinking and the Risk of Radicalization” , https://kingsthinktank.com/2021/05/10/from-anti-mask-to-anti-state-anti-lockdown-protests-conspiracy-thinking-and-the-risk-of-radicalization/, (01.10.2021).
Slicker, W. (2020). “Covid-19 Anti-Lockdown Rallies: A View from America”, 84-88, https://journals.uj.ac.za/index.php/The_Thinker/article/view/301/228 (01.10.2021).
Spear, Roger, Gülçin Erdi, Marla Parker ve Maria Anastasiadis (2020). “Innovations in Citizen Response to Crises: Volunteerism & Social Mobilization During COVID-19. Interface”, A Journal For and About Social Movements”, 12 (1): 383-391.
Stanley-Becker, Isaac ve Tony Romm (2020). “The Anti-Quarantine Protests Seem Spontaneous. But Behind the Scenes, A Powerful Network is Helping,” The Washington Post, https://www. washingtonpost.com/politics/inside-the-conservative-networks-backing-anti-quarantine-protests/2020/04/22/da75c81e-83fe-11ea-a3eb-e9fc93160703_story.html, (01.07.2021).
Swasey, Charlotte Swasey, Ethan Winter ve Ilya Sheyman (2020), “The Staggering Economic Impact of the Coronavirus Pandemic,” http://filesforprogress.org/memos/thestaggering-economic-impact-coronavirus.pdf, (28.06.2021).
Tilly, Charles (1978). From Mobilization to Revolution. Michigan: Longman Higher Education.
------------------ (2001). Zor, Sermaye ve Avrupa Devletlerinin Oluşumu. Ankara: İmge (Çev. Kudret Emiroğlu).
---------------- (2008). Toplumsal Hareketler (1768-2004). İstanbul: Babil Yayınları (Çev. Orhan Düz).
The Crowd Counting Consortium Report (2020), https://docs.google.com/spreadsheets/d/179hz-OKrfcAr3O0xi_Bfz9yQcK917fbLz-USxPZ3o_4/edit#gid=0 (19.07.2021).
Touraine, Alain (2011). Birlikte Yaşayabilecek miyiz? İstanbul: YKY (Çev. Olcay Kunal).
Volk, Sabine (2021, “Political Performances of Control During COVID-19: Controllingand Contesting Democracy in Germany”, Frontiers in Political Science, 3:1-16.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Siyaset Bilimi, Uluslararası İlişkiler

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Funda Çoban ^*
0000-0001-5852-9386
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

22 Mart 2023

Gönderilme Tarihi

19 Ekim 2021

Kabul Tarihi

5 Eylül 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 78 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.33630/ausbf.1011895

IZ

https://izlik.org/JA36TD54SC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çoban, F. (2023). COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 78(1), 147-166. https://doi.org/10.33630/ausbf.1011895

AMA

1.Çoban F. COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak. SBF Dergisi. 2023;78(1):147-166. doi:10.33630/ausbf.1011895

Chicago

Çoban, Funda. 2023. “COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78 (1): 147-66. https://doi.org/10.33630/ausbf.1011895.

EndNote

Çoban F (01 Mart 2023) COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78 1 147–166.

IEEE

[1]F. Çoban, “COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak”, SBF Dergisi, c. 78, sy 1, ss. 147–166, Mar. 2023, doi: 10.33630/ausbf.1011895.

ISNAD

Çoban, Funda. “COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78/1 (01 Mart 2023): 147-166. https://doi.org/10.33630/ausbf.1011895.

JAMA

1.Çoban F. COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak. SBF Dergisi. 2023;78:147–166.

MLA

Çoban, Funda. “COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, c. 78, sy 1, Mart 2023, ss. 147-66, doi:10.33630/ausbf.1011895.

Vancouver

1.Funda Çoban. COVID-19 Kısıt ve Tedbirlerine Dönük Toplumsal Muhalefeti Haritalandırmak. SBF Dergisi. 01 Mart 2023;78(1):147-66. doi:10.33630/ausbf.1011895