Araştırma Makalesi

Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”

Cilt: 78 Sayı: 2 7 Haziran 2023
PDF İndir
EN TR

Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”

Öz

Tarih boyunca ABD dış politikasının temel belirleyicisi, liberal değerlere bağlılık ve güvenlik çıkarlarının gereklilikleri arasındaki gerginlikten kaynaklanan içsel ikilem olagelmiştir. Zaman zaman örtüşse de genelde çelişen bu iki unsur, ülkenin uluslararası seviyedeki tercihlerinin temelinde yer alırken, zor seçimleri ve tartışmalı hamleleri de beraberinde getirmektedir. Bu ikilemden beslenen sorunların başında gelen dost despotlar açmazının kökenleri ve günümüzdeki yansımaları, bu makalenin odağını oluşturmaktadır. ABD’nin, dış politika stratejisini ekseriyetle şeytanileştirilen bir “öteki”ye karşıtlık üzerinden oluşturulması yönündeki daimî eğilimi ve buna bağlı olarak doğan “beterin beteri korkusu”ndan kaynaklanan bu açmaz, özellikle Soğuk Savaş döneminde oldukça belirginleşmiştir. Süreç izleme tekniğine yaslanan bu çalışma, dost despotlar ikileminin evrimini inceleyerek bugüne yansımalarını Mısır örneği üzerinden analiz etmektedir. Arap Baharı sonrasında ABD-Mısır ilişkilerinde gözlemlenen değişimler, açmazın kökeninde radikal bir dönüşüm yaratmaktan çok uzaktır. ABD’nin siyasal kültüründen, dış politikadaki yaygın eğilimlerinden ve tarih içerisinde şekillenen davranış modelinden beslendiği kadar uluslararası dinamiklerin etkisine de açık olan dost despotlar sorunu, günümüzde, özellikle Orta Doğu ile ilişkili meselelerde merkezi konumunu korumaktadır. Söz konusu açmaz, zaman, mekân ve ortaya çıktığı dönemin dinamiklerinden bağımsız biçimde daimî bir dış politika sorunsalı haline gelmiştir. Bu haliyle dost despotlar, ABD dış politikasının tarihsel bir gerçeğidir ve herhangi bir dönem, bölge veya yönetimle sınırlı değildir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abrams, Elliott (2017), Realism and Democracy: American Foreign Policy after the Arab Spring (New York: Cambridge University Press).
  2. BBC News (2012), "Egypt’s Islamist Parties Win Elections to Parliament", 21 Ocak, https://www.bbc.com/news/world-middle-east-16665748 (14.11.2021).
  3. Beach, Derek ve Rasmus Brun Pedersen (2013), Process-Tracing Methods: Foundations and Guidelines (Ann Arbor: University of Michigan Press).
  4. Bush, George W. (2002), "State of the Union Address", https://georgewbush-whitehouse.archives.gov/news/releases/2002/01/20020129-11.html (24.10.2021).
  5. Clinton, Hillary Rodham (2014), Hard Choices (New York: Simon & Schuster).
  6. Cohen, Warren (2015), The New Cambridge History of American Foreign Relations: Challenges to American Primacy, 1945 to the Present (New York: Cambridge University Press).
  7. Coşkun, Bezen Balamir (2020), "Dış Politika Analizinde Bir Yöntem Olarak Süreç İzleme", Coşkun, Bezen Balamir ve İnan Rüma (Ed.), Dış Politika Analizi: Konu, Kuram, Yöntem (İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları): 77-96.
  8. Dueck, Colin (2008), Reluctant Crusaders: Power, Culture, and Change in American Grand Strategy. (Princeton: Princeton University Press).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uluslararası İlişkiler

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

7 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

15 Kasım 2021

Kabul Tarihi

18 Ağustos 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 78 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Donduran, C. (2023). Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 78(2), 235-258. https://doi.org/10.33630/ausbf.1023632
AMA
1.Donduran C. Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”. SBF Dergisi. 2023;78(2):235-258. doi:10.33630/ausbf.1023632
Chicago
Donduran, Can. 2023. “Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve ‘Beterin Beteri Korkusu’”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78 (2): 235-58. https://doi.org/10.33630/ausbf.1023632.
EndNote
Donduran C (01 Haziran 2023) Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78 2 235–258.
IEEE
[1]C. Donduran, “Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve ‘Beterin Beteri Korkusu’”, SBF Dergisi, c. 78, sy 2, ss. 235–258, Haz. 2023, doi: 10.33630/ausbf.1023632.
ISNAD
Donduran, Can. “Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve ‘Beterin Beteri Korkusu’”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78/2 (01 Haziran 2023): 235-258. https://doi.org/10.33630/ausbf.1023632.
JAMA
1.Donduran C. Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”. SBF Dergisi. 2023;78:235–258.
MLA
Donduran, Can. “Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve ‘Beterin Beteri Korkusu’”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, c. 78, sy 2, Haziran 2023, ss. 235-58, doi:10.33630/ausbf.1023632.
Vancouver
1.Can Donduran. Amerikan Dış Politikasının Daimî Açmazı “Dost Despotlar”: Mısır Örneği ve “Beterin Beteri Korkusu”. SBF Dergisi. 01 Haziran 2023;78(2):235-58. doi:10.33630/ausbf.1023632